NEET ದುಃಸ್ವಪ್ನ: 22 ಲಕ್ಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯ

ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯದ ವೈದ್ಯರಿಗೆ ನ್ಯಾಯೋಚಿತ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು ಆಗಬೇಕಿದ್ದ 'ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅರ್ಹತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶ ಪರೀಕ್ಷೆ' National Eligibility cum Entrance Test (NEET), ಬದಲಿಗೆ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವೈಫಲ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. 2026 ರ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸೋರಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಗರಣವಲ್ಲ; ಇದು ಮೆರಿಟ್-ಆಧಾರಿತ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂದು ನಂಬಿ ಅದಕ್ಕಾಗಿ  ತಯಾರಾಗಲು  ತಮ್ಮ ನಿದ್ರೆ, ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡುವ ಲಕ್ಷಾಂತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾಡಿರುವ ಘೋರ ಅನ್ಯಾಯ ಆಗಿದೆ. 

2026 ರ ಸೋರಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ದಿಗ್ಭ್ರಮೆಗೊಳಿಸುವಂತಿದೆ. 90 ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಪರಿಪೂರ್ಣ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ 180 ರಲ್ಲಿ 135 ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮೊದಲು ಸೋರಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ತನಿಖೆಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿವೆ. ಇದು ಅಡ್ಡ ಕಸುಬಿ  ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ;  ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಲು ನಾಸಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೈ-ಡೆಫಿನಿಷನ್ ಪೋರ್ಟಬಲ್ ಸ್ಕ್ಯಾನರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಡೋ ಸರ್ವರ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಪ್ರಶ್ನೆ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸೋರಿಕೆಯ ಬಗೆಗೆ ಮೊದಲು ದೂರು ಬಂದಿದ್ದು ರಾಜಸ್ತಾನದ ಸೀಕರ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ. ಪುರಾವೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯು ದೂರಿನ ನಿರಾಕರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. ಪೊಲೀಸರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದೂರುದಾರರಿಗೆ "ವದಂತಿಗಳನ್ನು" ಹರಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು, ಮತ್ತು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಏಜೆನ್ಸಿ (NTA) ಯ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಜನರಲ್ ಸಹ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆ  ಸಂಭವಿಸಿಲ್ಲ ಕೇವಲ PDF ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ವಿವರಗಳು ಹೊರಬಂದ ಮೇಲೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. 

ಅಸಮರ್ಥತೆಯ ಮಾನವ ವೆಚ್ಚ

ಮಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಕೆಳಮಧ್ಯಮ-ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ, NEET ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕನಸಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು "ಒಂದು ಅವಕಾಶ". ಈ ಪ್ರಮಾಣದ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಹಾನಿಯನ್ನು  ಅಳೆಯಲಾಗದು. ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಪರೀಕ್ಷಾ  ತಯಾರಿಯ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಆಚರಿಸಿ ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಅವರು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಬರೆಯಬೇಕು  ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. 

ಈಗಾಗಲೇ ಕೋಚಿಂಗ್‌ಗೆ ಲಕ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದ ಕುಟುಂಬಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಇನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ಶಕ್ತಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮಾನಸಿಕ ಬಳಲಿಕೆ ಇವನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕದೆ  ಮರುಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಅಷ್ಟು  ಸರಳವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಯೆ? 

ನೀಟ್ ಪರೀಕ್ಷೆ ಯಾರಿಗಾಗಿ 

ಪ್ರಶ್ನೆಪತ್ರಿಕೆ ಸೋರಿಕೆಗಳ ಆಚೆಗೂ ಗಮನಿಸಿದರೆ, NEET ನ ರಚನೆಯು ಪ್ರತಿಭಾವಂತರಿಗಿಂತ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಒಲವು ತೋರುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯು "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳನ್ನು" ಹುಡುಕುವುದಕ್ಕಾಗಿ  ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ, ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಬೇರೆಯದನ್ನೇ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. 

ತೀರಾ ಕಡಿಮೆ ಅಂಕಗಳ ಕಟ್ ಆಫ್: 2024 ರಲ್ಲಿನ ಕಟ್  ಆಫ್ ಅಂಕ  ಕೇವಲ 22.78% ಆಗಿತ್ತು ಮತ್ತು 2023 ರಲ್ಲಿ ಇದು 19.3% ಆಗಿತ್ತು. ಈ ಕಡಿಮೆ ಕಟ್ ಆಫ್ ನ ಉದ್ದೇಶ  ಸುಮಾರು 13 ಲಕ್ಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕೇವಲ 1 ಲಕ್ಷ ಸೀಟುಗಳಿಗೆ "ಅರ್ಹತೆ" ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆಗಿತ್ತು.

ಸೀಟುಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ: "ಅರ್ಹ" ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಈ ಬೃಹತ್ ಪೂಲ್ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಡೀಮ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳಿಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಿಡ್ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ. 11 ಲಕ್ಷ ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಶ್ರೇಣಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಭರಿಸಬಹುದೆಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರಗಿಡುವಿಕೆ: ಡೀಮ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸೀಟುಗಳು ₹1.22 ಕೋಟಿವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ  ಸರಾಸರಿ ₹78 ಲಕ್ಷ ವೆಚ್ಚವಾಗುವುದರಿಂದ  ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಿಕ್ಷಣವು "ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಮೀಸಲು" ಆಗಿದೆ.ಡೀಮ್ಡ್ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 48 ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದಿದ್ದರೆ, ಸುಮಾರು 6 ಲಕ್ಷದ ಒಳಗೆ ವೆಚ್ಚವಾಗುವ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೀಟುಗಳು 51 % ನಷ್ಟು. ಸೋರಿಕೆಯಾದ ಪೇಪರ್ ಗಳ ಮೂಲಕ ಈ 51 % ಸಹ ಶ್ರದ್ಧೆಯುಳ್ಳ  ಬುದ್ಧಿವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಕೈತಪ್ಪುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. 

ನೀಟ್ ತನ್ನ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶದಲ್ಲಿ  ವಿಫಲಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯ ಇದು. 22 ಲಕ್ಷ ಮಕ್ಕಳ ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ಆಡಳಿತವು "ಸರಳ ಪರೀಕ್ಷೆ" ಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಾಗ, ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ದೋಷಪೂರಿತವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ,  ಅದು ಮುರಿದುಹೋದಂತೆ. NEET ಅನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಆಮೂಲಾಗ್ರವಾಗಿ ಸುಧಾರಿಸುವುದು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕೇವಲ ನೀತಿ ಸಲಹೆಯಾಗಿಲ್ಲ; ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ನೈತಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರವೇಶ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ (NEET) ಬಗ್ಗೆ ಬಲವಾದ ಟೀಕೆಗಳು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ.  ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭದ್ರತೆ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯೋಚಿತ ಅರ್ಹತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ವಿಫಲವಾಗಿದೆ.  ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೂಲಂಕುಷ  ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಗತ್ಯ ಇದೆ ಮತ್ತು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ಕುರಿತೂ ಯೋಚಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಇದೆ. 

1.  ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ದ ವಿಫಲತೆ ಸಮಗ್ರವಾದ ಪರಿಣಾಮ ಉಂದುಮಾಡುತ್ತದೆ. 

2026 ರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ 22 ಲಕ್ಷ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುವ ವೈಫಲ್ಯದ ಒಂದು ಬಿಂದುವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸಿದೆ. 

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ  ನಾಸಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಮುದ್ರಣಾಲಯದಿಂದ ಆದ ಸೋರಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ  ಪರೀಕ್ಷೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಸ್ಥಳೀಯ ಸೋರಿಕೆಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ರದ್ದತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಭದ್ರತಾ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಲಕ್ಷಾಂತರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮರು-ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ  ಕಾರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ .

2 . ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು

ಒಂದೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಯ "ಒಂದು ಅವಕಾಶ" ವು  ಹದಿಹರೆಯದವರ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಪುರಾಣದ ಆಚೆಗೆ: ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಸ್ತುನಿಷ್ಟತೆ

ಅನೇಕರಿಗೆ, ಇತಿಹಾಸವು ದಂತಕಥೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿದೆ - ನಿಜಜೀವನಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ  ವೀರರ ಮತ್ತು  ವಿಲನ್ ಗಳ ಗ್ಯಾಲರಿಯಾಗಿದ್ದು ನಮಗೆ ನೈತಿಕ ಪಾಠಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದಂತೆ ಅದು ಅವರಿಗೆ ಇದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ  ಚಂದ್ರಕಾಂತ ವಡ್ಡು ಅವರ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ಸೂಚಿಸುವಂತೆ, "ಚರಿತ್ರೆ" (ನೈತಿಕ ಸೂಚನೆಗಾಗಿ ಕಥೆ ಹೇಳುವುದು) ಮತ್ತು "ಇತಿಹಾಸ" (ಹಿಂದಿನ ಘಟನೆಗಳ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಅಧ್ಯಯನ)ಗಳ  ನಡುವೆ ಆಳವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ನಮ್ಮ ಜಗತ್ತನ್ನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು, ನಾವು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಪುರಾಣ ತಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ದೂರ ಹೋಗಬೇಕು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಪಾತವಿಲ್ಲದ, ಪುರಾವೆಗಳ  ಆಧಾರಿತ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.

ಚರಿತ್ರೆ" ಮತ್ತು ಪುರಾಣ ತಯಾರಿಕೆಯ ಬಲೆ

"ಚರಿತ್ರೆ" ಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಾರತೀಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು  ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೈತಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಾಧನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಗಾಗ್ಗೆ ವೀರರ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವಿರೋಧಿಗಳ ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅಥವಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಲು ಒನಕೆ ಓಬವ್ವ ಅಥವಾ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಅವರಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ವಿಪರೀತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಥೆಗಳು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಧಾನ" ದಿಂದ ಹೊರಗಿರುತ್ತವೆ. ಘಟನೆಗಳ  ವಾಸ್ತವತೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ನಾವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಮನುಷ್ಯರ ಬದಲಿಗೆ ಪುರಾಣಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದಾಗ, ಪರಿಶೀಲಿಸದ ನಿರೂಪಣೆಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. 

ಒಂದು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅನುಭವದ ಉದಾಹರಣೆ- ಕಳೆದ ವರ್ಷ ರಾಜಸ್ತಾನದ ಉದಯಪುರಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ಸಿಟಿ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ನಲ್ಲಿ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ನ ಖಡ್ಗಗಳನ್ನು ಖುದ್ದು ವೀಕ್ಷಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ಮತ್ತು ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿರುವಂತೆ ಮಣಭಾರವೇನೂ ಇರದೆ ಸಾಧಾರಣ ಮನುಷ್ಯರು ಬಳಸಬಹುದಾದಂತೆ ಇತ್ತು.  

ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ನಿರೂಪಣೆಯ ಶಕ್ತಿ

ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ನಿಜವಾದ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ "ಮಾನವ ನಡವಳಿಕೆಯ ಅಧ್ಯಯನ" ಮತ್ತು ಮಾನವ ಜಾತಿಯ ವಿಕಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ. ಹಿಂದಿನದನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠವಾಗಿ ನೋಡುವ ಮೂಲಕ, ಪ್ರಾಚೀನ ಬುಡಕಟ್ಟು ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು, ಗುಂಪು-ಆಧಾರಿತ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ ಇವು ಹೇಗೆ ಮುಂದುವರಿದು ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಆಧುನಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. 

ಇತಿಹಾಸವು ಅದರ ಪೌರಾಣಿಕ ರಕ್ಷಾಕವಚವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿದಾಗ, ಅದು ನೀರಸವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ, ಇದು ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ , ಹೆಚ್ಚು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ನಿರೂಪಣೆಗಳ ಮೂಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಳವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿದಾಗ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಯು ಆಕರ್ಷಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಮೂಲಮಾದರಿಗಳಿಗಿಂತ ದೋಷಪೂರಿತ, ಬಹುಮುಖಿ ಮಾನವರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಲೇಖಕರು ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಜೀವನದ  ಅನುಭವಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾಗಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುವ ಕಥೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಬಹುದು.

ವಡ್ಡು ಅವರು ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪೂ ಸುಲ್ತಾನನ ಕುರಿತು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಟಿಪ್ಪೂನ ಕುರಿತು ಇರುವ  ನಿರೂಪಣೆಗಳೂ ಸಹ  ಇತಿಹಾಸದ ಸರಳ ಮತ್ತು ಸಂಕೀರ್ಣ ನಿರೂಪಣೆಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು. ಒಂದು ಗುಂಪಿನ ಜನ ಆತ ಕ್ರೂರಿ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಾಂಧ ಎಂಬ ಸರಳ ಕಪ್ಪು ಬಿಳುಪಿನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೆ, ಅವನ ಕಾಲದ ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಹಲವು ಕೋನಗಳಿಂದ ಅವನ ಮತ್ತು ಅವನ ಆಡಳಿತದ ವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ರಾಮ್ ಜೀ ಚಂದ್ರನ್ ರ  History of Bangalore ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ರ 'ಟೀಪೂ ಸುಲ್ತಾನ ಕಂಡ ಕನಸು'  ನಾಟಕ ಇವು ಎರಡನೇ ಮಾದರಿಯವು.

ಈ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ನಿರೂಪಣೆ-ಚಾಲಿತ ವಿಧಾನದ ಎರಡು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಹಿಲರಿ ಮಾಂಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಮನು ಎಸ್. ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:

ಹಿಲರಿ ಮಾಂಟೆಲ್‌ ಬರೆದ  ವುಲ್ಫ್ ಹಾಲ್ ಟ್ರೈಲಜಿ (Wolf Hall, Bring up the Bodies, The Mirror and the Light): ಹೆನ್ರಿ VIII ನ  ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಥಾಮಸ್ ಕ್ರಾಮ್‌ವೆಲ್ ನ ಉದಯ ಮತ್ತು ಪತನವನ್ನು ಮಾಂಟೆಲ್ ಮರುರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ರೋಮ್‌ವೆಲ್‌ನನ್ನು ಏಕ ಆಯಾಮದ ಖಳನಾಯಕ ಅಥವಾ ಸಂತ ಸುಧಾರಕ ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಬದಲು, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸುಧಾರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವನ ರಾಜಕೀಯ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ಪರಿಶೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಟ್ಯೂಡರ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಸಮಗ್ರತೆ, ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೈಜತೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಮ್ಯಾಂಟೆಲ್ ಯಾವುದೇ ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿದ ಪುರಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು "ನೈಜ" ಎಂದು ಭಾವಿಸಬಹುದಾದ ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಮನು ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರ ಡೆಕ್ಕನ್ ಕೃತಿಗಳು : ' ದಿ ಐವರಿ ಥ್ರೋನ್'  ಮತ್ತು 'ರೆಬೆಲ್ ಸುಲ್ತಾನ್ಸ್'  ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರು  ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು  ತರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಟ್ರಾವಂಕೂರ್ ಅರಸರ  ಮತ್ತು 14 ರಿಂದ 17 ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಡೆಕ್ಕನ್ ಸುಲ್ತಾನರ ಪವರ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಕೆಲಸವು ಇತಿಹಾಸದ "ಗ್ರೇಟ್ ಮ್ಯಾನ್" ಸಿದ್ಧಾಂತದಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತದೆ, ಯುಗದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರೂಪಾಂತರಗಳನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು, ಭಾರತೀಯ ರಾಜಮನೆತನದ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಅವರ 'ಫಾಲ್ಸ್ ಅಲೈಸ್' ಕೃತಿಯು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಇತಿಹಾಸವು ನಮ್ಮ ವೀರರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ದಂತಕಥೆಗಳ ಹಿಂದೆ ' ಮನುಷ್ಯರನ್ನು'  ಹುಡುಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಪುರಾಣ ತಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಪುರಾವೆ ಆಧಾರಿತ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೆ ನಮ್ಮ ಗಮನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮೂಲಕ, ನಾವು ನಮ್ಮನ್ನೇ  ವೀಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು  ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಕನ್ನಡಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ. ಮಾಂಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಪಿಳ್ಳೈ ಅವರಂತಹ ಲೇಖಕರು ತೋರಿಸಿಕೊಡುವುದು ಏನೆಂದರೆ ನಾವು ಗತಕಾಲದ ಗೊಂದಲಮಯವಾದ, ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸ್ಟೀಕರಿಸಿದಾಗ ನಾವು ಹೇಳುವ ಕತೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾಗಿರುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಕವೂ ಆಗಿರುತ್ತವೆ. ಅದಕ್ಕೇ ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುವ  ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ Historical Fiction ಸಹ ಒಂದು. 

ವೃತ್ತಿಯಿಲ್ಲದ ಪದವಿಗಳು: ಭಾರತದ ಉದ್ಯೋಗ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ತಮ್ಮ  ಪುಸ್ತಕ ' ಬ್ರೇಕ್‌ಪಾಯಿಂಟ್' ನಲ್ಲಿ, ಸೌರಭ್ ಮುಖರ್ಜಿಯವರು ಭಾರತದ ವರ್ತಮಾನದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಅದರಲ್ಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಸವಾಲುಗಳ ಕುರಿತು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಮೂರು ದಶಕಗಳಿಂದ, ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಬಗೆಗೆ ನಾವು ಕೇಳುತ್ತಾ ಬಂದಿರುವ Demographic Dividend  (ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಲಾಭಾಂಶ) ದ ನಿರೂಪಣೆ  ಯು ಜಾಗತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಶಕ್ತಿ ನೀಡಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಬೃಹತ್, ಯುವ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ಭರವಸೆಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯು ಈ ಭರವಸೆಯು  ನಿರ್ಣಾಯಕ ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಅನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಉತ್ಕರ್ಷದ ಬದಲಿಗೆ, ರಾಷ್ಟ್ರವು ಹೆಚ್ಚಾದ  ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು  ಸ್ಥಬ್ದ ವಾಗಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ವಿರೋಧಾಭಾಸವನ್ನು  ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಪದವೀಧರ ನಿರುದ್ಯೋಗ

ಇತ್ತೀಚಿನ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ವರ್ಕಿಂಗ್ ಇಂಡಿಯಾ 2026 ವರದಿಯು ಕಳವಳಕಾರಿ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ: ಯುವ ಭಾರತೀಯರು ಎಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿದ್ಯಾವಂತರಾಗಿದ್ದರೆ, ಸ್ಥಿರವಾದ, ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯು ಹೆಚ್ಚು ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದೆ. ಪದವೀಧರ ನಿರುದ್ಯೋಗವು ದಿಗ್ಭ್ರಮೆಗೊಳಿಸುವ 29%ರಷ್ಟು ಇದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮಂದಿ ಉತ್ತಮ  ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆದ ಯುವಕರು "ಉದ್ಯೋಗ ಕುಸಿತ"ದ ಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಹೊರಗೆ  ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯು ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಹೊಸ ಪೀಳಿಗೆಯ ಉನ್ನತ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ವಿಫಲವಾಗಿದೆ.

ಮುತ್ತಿಗೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ

1991 ರಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ  ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದ consumption-based (ಬಳಕೆ-ಆಧಾರಿತ) ಮಾದರಿಗೆ ಈ  ಮೂರು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ  ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ:

• ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ತಂದೊದಗಿಸಿದ  ಸಂಕಟ: ಆಟೊಮೇಷನ್ ಮತ್ತು ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಿಳಿ ಕಾಲರ್ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು  ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತಿದೆ.
• ನಿಂತಲ್ಲೇ ನಿಂತ  ವೇತನಗಳು: ನೈಜ ಗಳಿಕೆಯು ಹಣದುಬ್ಬರದ ವೇಗವನ್ನು ಸರಿಗಟ್ಟಲು  ವಿಫಲವಾಗಿದೆ, ಇದು ಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸ್ಫೋಟಕ ಸಾಲ: ಬಹುಶಃ ಹೆಚ್ಚು ಚಿಂತಿಸಬೇಕಾದ ವಿಚಾರ  ಎಂದರೆ ಭಾರತೀಯ ಗೃಹಸಾಲದ ಮಟ್ಟಗಳು ಈಗ US ಮತ್ತು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವವುಗಳನ್ನು ಮೀರಿವೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಒಂದು ಸರಾಸರಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ದುರ್ಬಲವಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.

AI ಅಡ್ಡಗಾಲು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಉದಾಸೀನತೆ

ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆ ಸಮುದಾಯವು ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ಕುರಿತು "ವಿಪರೀತದ ಆಸಕ್ತಿ" ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ. ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಣಿತ ರುಚಿರ್ ಶರ್ಮಾ ಅವರು ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಭಾರತವನ್ನು AI ರೇಸ್‌ನಲ್ಲಿ "ಸೋತವರು" ಎಂದು ನೋಡುವುದಾಗಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಗ್ರಹಿಕೆಯು ಅಗತ್ಯ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಹೂಡಿಕೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ ಮತ್ತು ತೈವಾನ್‌ನಂತಹ ದೇಶಗಳ ನಾಯಕರು ತಮ್ಮ GDP ಯ 4% ರಿಂದ 5% ರಷ್ಟು ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ (R&D) ಗಾಗಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿದರೆ, ಭಾರತವು ಕೇವಲ 0.6% ರಷ್ಟನ್ನು ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ "ಉದಾಸೀನತೆ" ಯ ಅವಧಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಭಾರತೀಯ ಷೇರುಗಳಲ್ಲಿ $50 ಬಿಲಿಯನ್ ನಷ್ಟು  ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ನಿವ್ವಳ ವಿದೇಶಿ ನೇರ ಹೂಡಿಕೆ (FDI) ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಇದ್ದಲ್ಲೇ ಇದೆ.

ಖಾಸಗಿ ಹೂಡಿಕೆ ಏಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿಲ್ಲ?

ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಸರ್ಕಾರವು ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದು ಮತ್ತು ಬಡ್ಡಿದರಗಳನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ  ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದರೂ , ಖಾಸಗಿ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚ (ಕ್ಯಾಪೆಕ್ಸ್) ಹೆಚ್ಚುವುದು  ನಿಧಾನಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರಣ, ಉದ್ಯಮದ ವಿಶ್ಲೇಷಕರ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು  ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ  ಚೌಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವ ನಿತ್ಯದ ಹೊರೆ ಇವು ದೇಶೀಯ ಉದ್ದಿಮೆಗಳು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಲು ಹಿಂಜರಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿವೆ.

ಮುಂದಕ್ಕೆ ದಾರಿ

ತನ್ನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕಥೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು, ಭಾರತವು  ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ನೇರ ಹಣ ಹಂಚಿಕೆ  (ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೆಲವು ಕುಟುಂಬಗಳು ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ 15,000 ರೂಪಾಯಿವರೆಗೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಬಹುದು) ಗಳನ್ನು ಮೀರಿ   ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಬೇಕು.  ರಫ್ತು ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಕಡೆಗೆ ಗಮನಹರಿಸದೆ ಇದ್ದರೆ,  ಆರ್ & ಡಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಹೆಚ್ಚಳವಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದರೆ, ದೇಶವು ತನ್ನ ಯುವ ಶಕ್ತಿಯು ಸಾಲ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಉದ್ಯೋಗದ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕುವುದನ್ನು ನೋಡುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಭಾರತವು AI-ಚಾಲಿತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಅದರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿನ ರಚನಾತ್ಮಕ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. "ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಲಾಭಾಂಶವು" ನಿಜವಾಗಬೇಕಾದರೆ  ಅದು  ತುಂಬಲು ಉತ್ಪಾದಕ ಪಾತ್ರ(ಉದ್ಯೋಗ)ಗಳಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯ. 

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ  ಮೇಲೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ದೇವಿ ಶ್ರೀಧರ್ ಅವರ Even without social media, phones have a subtle, damaging effect on our mental health ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂವಹನದ ಮೂಲಭೂತ ರೂಪಗಳಾದ ಇಮೇಲ್‌ಗಳು, ಪಠ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು ಸಹ ನಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ  ಮಿತಿಮೀರುವಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.

ನಮ್ಮ ಮಿದುಳುಗಳು  ತ್ವರಿತ, ವರ್ಚುವಲ್ ಸಂವಹನದ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸದ ಬಹುಪಾಲು ಕಾಲ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂವಹನವು 150 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿರದ  ಜನರ ಸಣ್ಣ, ಸ್ಥಿರ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಷ್ಟೆ ನಡೆದಿದೆ. ಇಂತಹ  ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಅರ್ಥವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು  ನಾವು ಮುಖದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ದೇಹ ಭಾಷೆಯಂತಹ ಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು  ಅವಲಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. 

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂದೇಶಗಳು  ಈ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತವೆ. ಚಿಕ್ಕದಾದ, ಬರಿದೆ  ಪಠ್ಯ-ಆಧಾರಿತ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ  ಬದಲಾದಾಗ, ಸಂದೇಶಗಳು ತಪ್ಪಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.  ಮತ್ತು ಈ ಸಂದೇಶಗಳು  ಮಾನವನ ಮೆದುಳಿಗೆ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತಡವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಟೆಲಿಫೋನಿನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಸಂದೇಶ ಇವೆರಡರ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಓದಿದ್ದ ಲಘು ಧಾಟಿಯ ಒಂದು  ಲೇಖನ (The Death of the Telephone Call) ಇಲ್ಲಿ ನೆನಪಾಯಿತು.  

ದೇವಿ ಶ್ರೀಧರ್ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ- 

2022 ರ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ಸಂವಹನ ಕ್ರಮದ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದೆ. 2026 ರಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವಿವಿಧ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲೂ  ಪಠ್ಯ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳಿಸುವುದು ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೂ  ಮತ್ತು ಖುದ್ದು ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು  ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. 

ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದ ಮತ್ತು ಪೋನಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಪರಿಣಾಮವೆಂದರೆ  ನಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಪರ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿರುವುದು. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಈಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಂಜೆಗಳಿಗೂ ಮತ್ತು ವಾರಾಂತ್ಯಗಳಿಗೂ  ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾ ಒಂದು  "ಯಾವಾಗಲೂ ಆನ್" ಆಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರಂತರ ಲಭ್ಯತೆಯು ಮೆದುಳಿನ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ.  'ಈಗಲೇ  ಉತ್ತರಿಸಬೇಕೇ?  ಕಾಯಬಹುದೇ? ಉತ್ತರಿಸದಿದ್ದರೆ rude ಆಗಿ  ಕಾಣುತ್ತದೆಯೇ?' ಹೀಗೆ ಮೆದುಳು ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಸುಳಿಗೆ ಸಿಲುಕುತ್ತದೆ. Cognitive fatigue ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬಳಲಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ- 

ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೂ ಬರ್ನ್ ಔಟ್, ಬಳಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಒಂಟಿತನ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ  ಏರುತ್ತಲೇ ಇವೆ. ಇತಿಹಾಸದ ಯಾವುದೇ ಹಂತಕ್ಕಿಂತ ಇಂದು ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.  

ಕೈಗೂಡದ ತಂತ್ರ| ಸಂವಿಧಾನ (131 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2026

ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ  ಏಪ್ರಿಲ್ 16, 2026 ರಂದು, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ತರಾತುರಿಯಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನವನ್ನು ಕರೆದು  ಪ್ರಮುಖ ಮೂರು ಶಾಸನಗಳ ಒಂದು  ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಅನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಸಂವಿಧಾನ (131 ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2026, ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಬಿಲ್, 2026,  ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನುಗಳು (ತಿದ್ದುಪಡಿ) ಮಸೂದೆ, 2026. 

ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು 50% ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು, 2011 ರ ಜನಗಣತಿ ಆಧರಿಸಿದ ತಕ್ಷಣದ ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ, ಮತ್ತು  ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಪುನರ್ರಚನೆಗಾಗಿ ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಕಮಿಶನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಇವು ಈ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ನ ಘೋಷಿತ ಉದ್ದೇಶಗಳಾಗಿದ್ದವು. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಹಲವು ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ , ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವೆ  ಸೀಟು ಅನುಪಾತದ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ಗಮನಾರ್ಹ ವಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಿತು. ಮತ್ತು ಮಸೂದೆಗೆ ಸೋಲಾಯಿತು.  

ಈ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಚರ್ಚೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ ವೇದಿಕೆಯಾದ ನ್ಯೂಸ್ ಲಾಂಡ್ರಿ ಯಲ್ಲಿ ತಾರಾ ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ ಅವರು Why this delimitation is  suspicious and it's not what you think ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ  ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಪರಾಮರ್ಶೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾಧಿಸುವ  ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾದ ಉಪಾಯ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂತಹ  ತಂತ್ರಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ರೂಢಿಗಳನ್ನು ಬದಿಗೆ ಸರಿಸುತ್ತವೆ.  ಪಾರದರ್ಶಕವಾದ, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಬದಲು  ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ  ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕವಾದ  ಭರವಸೆಗಳ ಮೂಲಕ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಕಾನೂನು ತೂಕವನ್ನೂ  ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ರೂಢಿಗಳನ್ನು ಶಾರ್ಟ್-ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ.

ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸುವ  ಅಂಶಗಳು  

ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಸದನದ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರದ ಅವಗಣನೆಯಂತಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಬಹುದಾದಂತೆ ವಿರೋಧಪಕ್ಷಗಳ ಸದಸ್ಯರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯೂ ಸಭಾಗೌರವದ ಎಲ್ಲೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವಂತೆ ಇತ್ತು. 

ತಾರಾ ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿಯವರು ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಈ ಮುಂತಾದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ:

ಪಠ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾತಿನ ನಡುವಿನ ವಿರೋಧಾಭಾಸ: ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳಾದ್ಯಂತ ಸೀಟುಗಳಲ್ಲಿ 50% "ಅನುಪಾತದ ಹೆಚ್ಚಳ" ವನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಗೃಹ ಸಚಿವರು ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಬಿಲ್ ನ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ಜನಗಣತಿ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು‌ ಅನುಪಾತದ ಹೆಚ್ಚಳ ಮಾಡುವುದೆಂದು ನಮೂದಿಸಲಾಗಿದೆ.  ಶಾಸಕಾಂಗ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ, ಮೌಖಿಕ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತವೆ; ಮಸೂದೆಯ ಪಠ್ಯ ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹಿಡನ್ ಫಾರ್ಮುಲಾಗಳು: ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಹಂಚಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ, ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದೆ, ಮತ್ತು ಕಮಿಶನ್ ನ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಮೂದಿಸಿದೆ. 

ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ರೂಢಿಗಳು: ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಫಲಿತಾಂಶ ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವೂ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂವಿಧಾನದತ್ತವಾದ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳಷ್ಟೇ ನಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾಯಬಲ್ಲವು. ಸರ್ಕಾರಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಾಯಬೇಕಾದವರು ಜನಗಳೇ. ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರಲು ಸಂವಿಧಾನ ವಿಧಿಸಿರುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ ಸಹ ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಆಟಗಳ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿಸಲಿಕ್ಕಾಗಿಯೇ ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ. 

ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿಯಂತಹ ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಚರ್ಚೆ, ಸಂಧಾನ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಯಾವುದೇ ಮಹತ್ವದ ಮಸೂದೆಯ ಅನುಮೋದನೆಗೂ ಸಹ ಅಧ್ಯಯನ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ  ಚರ್ಚೆ, ತಜ್ಞರ ಮತ್ತು ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಗಳ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಸದನದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸದನ ಸದಸ್ಯರ ಮತಕ್ಕೆ ಹಾಕುವುದು - ಇದು ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನ. ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಲಾಗದು. ಆದರೆ ಈ  ಮಸೂದೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಯ ಸಮಯವನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನಕ್ಕೆ ಕೇವಲ 48 ಗಂಟೆಗಳ ಮೊದಲು ಬಿಲ್‌ಗಳನ್ನು ಸದಸ್ಯರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. 

ಅಮೇರಿಕನ್ ಶಕ್ತಿ - ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳ ಹಾಸಿನ ಮೇಲೆ...

ಮುಕುಲ್ ಕೇಶವನ್ ಅವರು ದಿ ಟೆಲಿಗ್ರಾಫ್ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಬರೆದಿರುವ "Strange Orchids: Donald Trump’s abandonment of rules-based pieties has stymied Beltway liberals" ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಮೆರಿಕ ದೇಶ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಮರ್ಥಕರನ್ನು ವ್ಯಂಗ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಹರಿತವಾದ ಪದಗಳಿಂದ ಟೀಕಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವೆಡೆ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಪ್ರಬಲ ಶಸ್ತ್ರ ಶಕ್ತಿಯೊಡನೆ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸೂಪರ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ಅನ್ನು ಅಮೆರಿಕವು  ಬಳಸಿದೆ.  ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಸಾಧಾರಣವಾದ (american exceptionalism) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಈ ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತನ್ನು ಬಳಸಿ ಹಲವಾರು ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದೆ. ಮತ್ತು ಅಂತಹ ದಾಳಿಗಳನ್ನು "ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶ" ವೆಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಮೂಲಕ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.  ಅಮೆರಿಕದ ಇಂತಹ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಮರ್ಥಿಸುವ ಕೆಲವರನ್ನು ಕೇಶವನ್ ಅವರು 'strange orchids rooted in the fungus of American exceptionalism' (ಅಮೆರಿಕದ 'ಅಸಾಧಾರಣವಾದ'ವೆಂಬ ಶಿಲೀಂಧ್ರದಲ್ಲಿ ಬೇರುಬಿಟ್ಟರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಸೀತಾಳೆ ಹೂಗಳು) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

The road to hell is  paved with good intentions (ನರಕದ ದಾರಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳ ಹಾಸಿನ ಮೇಲೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ) ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಾಣ್ನುಡಿ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ನಾನು ಪತ್ರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಅಮೆರಿಕದ 'ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶ' ದ  ಮೊದಲ ದಾಳಿ 90-91 ರ ಮೊದಲ ಇರಾಕ್ ಯುದ್ಧ. ಆಗಷ್ಟೇ ಕಾಲೇಜ್ ಮುಗಿಸಿದ್ದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧದ ಕುರಿತು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದುತ್ತಿದ್ದುದು ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಟೆಲಿವಿಷನ್ ನಲ್ಲಿ ನೇರ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಮೊದಲ ಯುದ್ಧ ಎಂದೂ ಇದನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್ ನೇತೃತ್ವದ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ್ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ, ಇರಾಕ್ ಆಕ್ರಮಣ, ಈಚೆಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರೌರ್ಯದ ಗಾಜಾ ಯುದ್ಧ ಇವುಗಳನ್ನೂ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಗಾಜಾವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲಿಯರು ನಡೆಸಿದ್ದಾದರೂ ಅವರ ಬೆನ್ನಿಗೆ ಅಮೆರಿಕನ್ನರಿದ್ದದ್ದು ಸಹ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶ. 

ಕೇಶವನ್ ತಮ್ಮ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ CNN ನ  ಫರೀದ್ ಝಕಾರಿಯ ಮತ್ತು  ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ನ ಎಜ್ರಾ ಕ್ಲೇನ್ ಅವರ ನಡುವಿನ ಈಚಿನ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಇಂತಹ ಲಿಬರಲ್ ಗಳು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಅಸಭ್ಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ಮುಜುಗರ ಪಡುತ್ತಾರೆ ವಿನಃ ಅಮೆರಿಕದ ಶಸ್ತ್ರ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅದು ತರುವ ಹಿಂಸೆಯ ಬಗೆಗೆ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ  ಫರೀದ್ ಝಕಾರಿಯಾ ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಜನಗಳ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ  ಎರಡನೆ ಇರಾಕ್ ಯುದ್ಧದ ಬಗೆಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ  ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಬುಷ್ ಅವರ ಸಮರ್ಥನೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ಬುಷ್ ಆಕ್ರಮಣವನ್ನು "ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಆದರ್ಶವಾದಿ, ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಮಿಷನ್" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇರಾಕ್ ನಲ್ಲಿ "ವೆಪನ್ಸ್ ಆಫ್ ಮಾಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಕ್ಷನ್ ಇವೆ " ಎಂಬ "ಸುಳ್ಳು ಭಯ" ದ ನಿರೂಪಣೆಯ ಮೂಲಕ  ಹತ್ತಾರು  ಸಾವಿರ ಜನರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಸಹ, ಬುಷ್ "ಸಭ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡರು" ಮತ್ತು ಯುದ್ಧವು  ಅಮೆರಿಕದ "ಮಹಾನ್ ಉನ್ನತ ಮಿಷನ್" ಆಗಿತ್ತು  ಎಂದು ಝಕಾರಿಯಾ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಜ್ರಾ ಕ್ಲೈನ್‌ನೊಂದಿಗಿನ ಇದೇ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ, ಝಕಾರಿಯಾ ಅವರು ಈಚೆಗೆ ಇರಾನ್‌ಗೆ ಟ್ರಂಪ್‌ ಒಡ್ಡಿದ "ಜನಾಂಗೀಯ ಬೆದರಿಕೆ" ಯನ್ನು ಬುಷ್‌ನ ಇರಾಕ್‌ನ ಆಕ್ರಮಣದೊಂದಿಗಿನ ತುಲನೆಯಲ್ಲಿ ನೀಚ ರೀತಿಯದ್ದೆಂದು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಝಕಾರಿಯಾ ಮತ್ತು ಕ್ಲೇನ್ ರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಶವನ್ ಅವರು narcissism (ಆತ್ಮರತಿಯ) ಛಾಯೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಮೆರಿಕನ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳೂ ಸಹ ಅಮೆರಿಕದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಯುವ ಸ್ಥಳೀಯರ ಬಗೆಗೆ ಕಾಳಜಿಯನ್ನೇ ತೋರಿಸದೆ ಕೇವಲ  ಈ ಯುದ್ಧಗಳಿಂದ ಅಮೆರಿಕನ್( ಸೈನಿಕ) ರಿಗಾಗುವ 'ಟ್ರಾಮ' ವನ್ನಷ್ಟೆ ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಜೋಸೆಫ್ ಕಾನ್ರಾಡ್ ನ ಅದ್ಭುತ ಕೃತಿ Heart of Darkness ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಫೋರ್ಡ್ ಕೊಪೋಲ ನಿರ್ದೇಶನದ  Apocalypse Now ಚಿತ್ರವನ್ನು ಅವರು ಉದಾಹರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಈ ಚಿತ್ರವು ಅಮೆರಿಕದ ವಿಯಟ್ನಾಮ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.

ಕ್ಲೈನ್ ​​ಮತ್ತು ಝಕಾರಿಯಾ ಅವರಂತಹ ಪಂಡಿತರು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ ಆಕ್ರೋಶವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವುದು ಅಂತರರಾಷ್ಟೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ  ಅಮೆರಿಕದ ಒಳಪ್ರವೇಶದ ಸಮರ್ಥನೆಗೆ  ತಾವು ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ  ಬೌದ್ಧಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನ ನಷ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ.  ನಾಯಕನು 'ಸರಿ' ಯಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿರುವವರೆಗೂ ಅವರು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ  "ಅಮೆರಿಕದ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವವನ್ನು" ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭವಾಗುವುದು.

ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಬಿಡೆನ್ ಆಡಳಿತದ ಬೆಂಬಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಇದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ' ಮಾನವೀಯ ಕಾಳಜಿ' ಯ ಚತುರ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬಿಡೆನ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಉದಾರವಾದಿಗಳು ಗಾಜಾದಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿನ ಕ್ರೂರ ದಾಳಿಗೆ ಅಮೇರಿಕಾದ ಸಹಾಯವನ್ನು  ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.

ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಇತರರ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ "ನಿಯಮ-ಆಧಾರಿತ (rules-based) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಕ್ಷಣೆ" , "ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಬಿತ್ತುವುದು" ಅಥವಾ ವಿದೇಶಿ ಜನಸಸಮೂಹಗಳ  "ವಿಮೋಚನೆ" ಮುಂತಾದ ಉನ್ನತ ಧ್ಯೇಯವಿರುವ  ಸಮರ್ಥನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಲೆಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಟ್ರಂಪ್ ಒಂದು ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನೇ  "ನಾಶಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ" ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕುವಾಗ ಅವರ ಸಮರ್ಥಕರಿಗೆ ಅವರನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮಸ್ಯೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ದೇಶವೊಂದರ  ನಾಗರಿಕರ ಸಾವುಗಳನ್ನು "ದುರಂತ ಹಾನಿ" ( tragic collateral)  ಎಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. 

ಇದು "ಸರ್ಕಾರಿ ಲಿಬರಲ್" ವರ್ಗಕ್ಕೆ (ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಇತರ  ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯರನ್ನೂ ಸೇರಿದ ಸಮರ್ಥಕರನ್ನು ಕೇಶವನ್ ಅವರು ವರ್ಣಿಸುವಂತೆ)   - ' ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರ'  ಮತ್ತು 'ಮುಕ್ತ ಪ್ರಪಂಚ' ದ ಚತುರ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳ  ಮೂಲಕ ಅಮೇರಿಕನ್ ಶಕ್ತಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ "ಮುಜುಗರ" ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

ಮಾಹಿತಿ ಮಹಾಪೂರ

'ದಿ ಹಿಂದೂ' ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ Groaning under information overload ಎಂಬ ಲೇಖನ ಓದುವಾಗ ಈ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಿಂದಲೂ ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯೇ ಆಗಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಸ್ಫೋಟದ ಸಮಸ್ಯೆ ಇದೀಗ ಒಂದು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಹಂತ ತಲುಪಿರುವುದು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂತು. 

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನದ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಕಷ್ಟಪಡುತ್ತಿದ್ದ  ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ,  ಈಗ ಡೇಟಾದ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಗಾಗಿ ಏದುಸಿರು ಬಿಡಬೇಕಾಗಿದೆ.  "ಮಾಹಿತಿ ಕೊರತೆ"ಯ  ಸಮಾಜ ಈಗ, ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡಲು  ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಪೂನ್-ಫೀಡ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಭಾರದಲ್ಲಿ ಜಗ್ಗುತ್ತಲಿದೆ.  

ಇದೇ ಮಾಹಿತಿ ಮಹಾಪೂರ ದ ಕುರಿತು (ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ)  ಜೊನಾಥನ್ ಸ್ಪಿರಾ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ ಓವರ್‌ಲೋಡ್! (Overload !  How Too Much Information is Hazardous to Your Organization)  ಓದಿದ್ದು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂತು. 'ಹಿಂದೂ' ಪತ್ರಿಕೆಯ ಲೇಖನವು ' ಡೋಪಮೈನ್ ಹೈ'  ಮತ್ತು  'ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್' ನೊಂದಿಗೆ ನಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದರೆ, ಸ್ಪಿರಾ ಅವರ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವೃತ್ತಿಪರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಆಗುವ ತೊಂದರೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಡೇಟಾದ ಪ್ರವಾಹವು ನಮ್ಮ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯ ಮೇಲೆ ಭಾರಿ "ತೆರಿಗೆ" ಯನ್ನೇ ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. 

ಡೋಪಮೈನ್ ಲೂಪ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಚಿಂತನೆಯ ಅಂತ್ಯ 

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮವು ನಮ್ಮನ್ನು 'ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಕ್ರೋಲಿಂಗ್‌ಗೆ ಗುಲಾಮರನ್ನಾಗಿ' ಮಾಡಿದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಬೇಸರ ಅಥವಾ ಅನಾನುಕೂಲತೆ  ಆದೊಡನೆ  ನಾವು ನಮ್ಮ ಫೋನ್‌ಗಳತ್ತ  ಹೊರಳುತ್ತೇವೆ, ತ್ವರಿತ ಪ್ರತಿಫಲವನ್ನು ಬೆನ್ನತ್ತುತ್ತ. ರೀಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಟಿಕ್‌ಟಾಕ್ ನಂತಹ  ಕಿರು-ರೂಪದ ಕಂಟೆಂಟ್ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಬೇಕಾಗುವ  "ಮಾನಸಿಕ ಶ್ರಮ" ಶೂನ್ಯ.  ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು, ಮಾನದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಅಭಿರುಚಿಗಳು  ನಮ್ಮಿಂದಲೇ  ರೂಪಿತಗೊಳ್ಳುವ  ಬದಲು ಅವನ್ನು ನಮಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲು ಈ ಬಗೆಯ ಕಂಟೆಂಟ್  ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. 

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸ್ಪೇಸ್ನಲ್ಲಿ  ಪ್ರಸ್ತುತ ನಾಲ್ಕು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿವೆ:

ಗಾಸಿಪ್: ಕ್ಷಣಿಕ ವಿನೋದ.

ಮೀಮ್‌ಗಳು: ಸಂಕೀರ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು  ಜೀರ್ಣವಾಗುವಂತೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಳವಿಲ್ಲದ ತುಣುಕುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆ.  

ರಾಜಕೀಯ: ತಿಳುವಳಿಕೆಗಿಂತಲೂ ಆಕ್ರೋಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆಯಿರುವ ಕಂಟೆಂಟ್.

ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದು (ಇನ್ಫ್ಲ್ಯೂಎನ್ಸರ್ಸ್): ಕೊಳ್ಳುಬಾಕತನವನ್ನು ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯಂತೆ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು.

ಇವುಗಳು ನಮ್ಮ "ಮಿದುಳಿನ ಆಹಾರ" ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾದಾಗ, ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಸಹ  ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನೇ  ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ: ಇದೇ ನಮ್ಮ  ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕತೆ ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದು.

ನಾವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲೇ  ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತೇವೆ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ನಡುವಿನ ರೇಖೆಯನ್ನು ಮಸುಕುಗೊಳಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 

 ಮಾಹಿತಿ ಡಯಟ್ 

ನಾವು ನಮ್ಮ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರದ ಕ್ಯಾಲೊರಿಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುವಂತೆಯೇ, ನಾವು ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಲೇಖಕಿ  ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು, "ಮಾಹಿತಿ ಡಯಟ್" ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ತಾವು ಅದನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

NGO ಗಳ ಮೇಲೆ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಹೊಸ ಯುಗ?

ಮಾರ್ಚ್ 25, 2026 ರಂದು ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ , Foreign Contribution (Regulation) Amendment Bill, 2026 ('ವಿದೇಶಿ ಕೊಡುಗೆ (ನಿಯಂತ್ರಣ) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ, 2026') ಯು  ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದೆ. ಈಗಿರುವ Foreign Contribution (Regulation) Act, 2010 ಅನ್ನು ಈ ಮಸೂದೆಯು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದರ ಹೊಸ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಗಮನಾರ್ಹ ಆಕ್ರೋಶವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿವೆ.

ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ: "ನಿಯೋಜಿತ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ"

'ನಿಯೋಜಿತ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ' Designated Anthority ದ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಯು ವಿವಾದದ ಹೃದಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯು ತನ್ನ FCRA ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಸಮಯೋಚಿತವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಲು ವಿಫಲವಾದಲ್ಲಿ  NGO ನ ಸ್ವತ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಈ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಈ ಅಧಿಕಾರವು ಯಾವುದೇ NGO ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ತನ್ನ FCRA ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವ(surrender)  ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೂ  ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.   ಈ  ಕ್ರಮವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು  ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. 

"ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ"?

ಸಿಪಿಎಂ ಪಕ್ಷವು ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು  " ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ” ಎಂದು ವಿವರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮಸೂದೆಗೆ  ಕ್ಷಿಪ್ರವಾದ ರಾಜಕೀಯ  ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಈ ಗುಂಪುಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಭಯವೆಂದರೆ ಮಸೂದೆಯ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾನೂನು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು ಎಂಬುದೇ ಆಗಿದೆ. . 

ಪರಿಣಾಮಗಳು 

ಈ ಕ್ರಮಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕ ನ್ಯಾಯದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಯು ತುರ್ತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಮಸೂದೆಯು ಕಾನೂನಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು  ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಗಬಹುದಾದ  ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾದ ಅನುಮಾನ  ಇದೆ. 

ಈ ಶಾಸಕಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ನಾನ್- ಪ್ರಾಫಿಟ್   ವಲಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಡುವಿನ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯು ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ರಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ವಿವಾದದ  ಅಂಶವಾಗಿದೆ. 

ಗುರುತಿನ ಸಂಘರ್ಷ: 2026 ರ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಅಮೆಂಡ್ಮೆಂಟ್ ಬಿಲ್

ಈ ವಾರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ sexual identity (ಲಿಂಗ ಗುರುತು) ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಎರಡು ಸಂಗತಿಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆದವು. ನಾನು ಕೇಳಿದ ಒಂದು ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಾರವೇ ಅಂಗೀಕಾರವಾದ Transgender Persons Amendment Bill 2026 ಮಸೂದೆ.


ನಾನು ಆಗಾಗ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುವ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಒಂದಿದೆ. ಅದರ ಹೆಸರು The Seen and the Unseen. ಅಮಿತ್ ವರ್ಮಾ ನಡೆಸಿಕೊಡುವ ಈ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಧಕರೊಬ್ಬರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಅವರೊಡನೆ ದೀರ್ಘವಾದ ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನೂ ಅವರ ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಇದು. ಅಮಿತ್ ವರ್ಮಾ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ ಕಲೆ ಅದ್ಭುತ. ಆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಈ ವಾರ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದವರು ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿ.

sex -realism (ಲೈಂಗಿಕ ವಾಸ್ತವತೆ), gender critical feminism ( "ಲಿಂಗ-ನಿರ್ಣಾಯಕ" ಸ್ತ್ರೀವಾದ) ಈ ಬಗೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳ ಕುರಿತು ನನಗಿದ್ದ ಅರಿವು ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟೇ. ಜಾನ್ಹವಿ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಕೇಳಿದ ಮೇಲೇ ಇಂತಹ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು. ಅತ್ಯಂತ ನೇರವಾಗಿ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಸಂವಹಿನಿಸುವುದು ಅವರ ಶೈಲಿ. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಷಯವನ್ನು ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸುವುದು.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ಫ್ರೇಮ್‌ವರ್ಕ್

ಚಿಂತಕಿ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಪಾದಕಿ ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿ ಅವರು (ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಅರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ incentive ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಉದಾ:c-section ಅನ್ನು ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗಲೂ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು, ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಬಗೆಗೆ ಅವರು ಈ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ್ದಾರೆ), ಹಾಗೆಯೇ ಲಿಂಗ-ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದ ವನ್ನು ಸಹ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್"ಎಂದು ವಿವರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ biological sex binary ಯ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.

ಹೆಲೆನ್ ಜಾಯ್ಸ್ ಅವರ ಟ್ರಾನ್ಸ್: ವೆನ್ ಐಡಿಯಾಲಜಿ ಮೀಟ್ಸ್ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಸ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ ನಂತಹ ಕೃತಿಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಿಲೇಕಣಿ ಅವರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ:

ಸೆಕ್ಸ್ ಬೈನರಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಸುವುದು: ಗುರುತನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನೇ ಆಧಾರವಾಗಿಸುವ ಬದಲು ಜೈವಿಕ ಲೈಂಗಿಕತೆ (biologocal sex binary)ಯ ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ವೈದ್ಯಕೀಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆ: ಅವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ "ಲಿಂಗ-ದೃಢೀಕರಣ" ಕಾಳಜಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ "First, Do No Harm," (ಮೊದಲು, ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಮಾಡಬೇಡಿ), ತತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರ (medical transition) ಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೆಚ್ಚು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲು ಅವರು ಅಬಿಗೈಲ್ ಶ್ರಿಯೆರ್ ಅವರ ಇರ್ರಿವರ್ಸಿಬಲ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್ ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಿತ ನಿರ್ಧರಿಸುವಿಕೆ: ನಿಲೇಕಣಿಯವರು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಜೈವಿಕ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಈಗ ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಬರೋಣ.

2026 ರ ಮಸೂದೆ: ಸ್ವಯಂ-ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದವರೆಗೆ

ಸ್ವ-ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ 2014ರ NALSA ತೀರ್ಪಿನಿಂದ ಈ ಮಸೂದೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಸ್ವಯಂ ಗುರುತಿನ ಅಂತ್ಯ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸೆಕ್ಷನ್ 4(2) ಅನ್ನು ಈ ಮಸೂದೆಯು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ, ಇದು ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಗುರುತಿನ(ಸೆಲ್ಫ್-ಐಡೆಂಟಿಫಿಕೇಷನ್) ಅವಕಾಶದ ಬದಲಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ

ಐದು-ಹಂತದ ಪರಿಶೀಲನೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯಲು, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈಗ ಮೆಡಿಕಲ್ ಬೋರ್ಡ್, ಜಿಲ್ಲಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ನ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾವ್ಯ "ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರದ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ" ವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಠಿಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

ಸಂಕುಚಿತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು: ಮಸೂದೆಯು "ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್" ಅನ್ನು ಇಂಟರ್‌ಸೆಕ್ಸ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ (ಹಿಜ್ರಾ ಮತ್ತು ಅರಾವಾನಿಗಳಂತಹವು ) ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಮೆನ್, ಬೈನರಿ-ಅಲ್ಲದವರು, ಮತ್ತು ಜಂಡರ್ ಫ್ಲೂಯಿಡ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರನ್ನು ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆಯಿಂದ ಅಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಸಮುದಾಯದವರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ

ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ "ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಬೆದರಿಕೆ" ಮತ್ತು "ರಾಜ್ಯದ ಕಣ್ಗಾವಲು ಸಾಧನ" ಎಂದು ಕಾಣಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು 2026 ರ ಬಿಲ್

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು 2026 ರ ಬಿಲ್ ಇವೆರಡರಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅಂಶವು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಬದಲಾಗಿ ಬಾಹ್ಯವಾದ ಹಾಗೂ ವೈದ್ಯಕೀಯವಾಗಿ ದೃಢೀಕೃತವಾದ ಗುರುತಿನ ಪರವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು.

ನಿಲೇಕಣಿಯವರ ಚೌಕಟ್ಟು ಜೈವಿಕ ಲೈಂಗಿಕತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ "ಮಹಿಳಾ" ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ, ರಾಡ್ಜ್ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕಿ ಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ ಅವರಂತಹ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಲೈಂಗಿಕ ಗುರುತನ್ನು "ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಮಾದರಿ"ಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ದೈಹಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅವರು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ:

ಕಡ್ಡಾಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು: ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಗುರುತನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು "ಬಲವಂತದ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ಗಳು" ಅಥವಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದು "ಅಮಾನವೀಯತೆ" ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಗಾಮಿ.

ಖಾಸಗಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ: ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸುವುದು ಆರೋಗ್ಯಸೇವೆಯನ್ನು ಕಣ್ಗಾವಲಿನ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.

ಬೆಂಬಲದ ಅಪರಾಧೀಕರಣ: ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲೇ ತಮ್ಮ ಲೈಂಗಿಕತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದೆ ಇದ್ದಾಗ ಹತಾಶರಾಗಿ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದ ಕ್ವೀರ್ ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಯುವಕರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವವರನ್ನು ಹೊಸ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನಾಗಿಸಬಹುದು.

ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿಯವರ "ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸಂ" ಲಿಂಗ ಗುರುತಿನ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತಾತ್ವಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದರೆ, 2026 ರ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅನ್ವಯ ಇದೆ.

ಇದು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಜನರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ಭಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಸ್ವಯಂ-ನಿರ್ಣಯದ ಹಕ್ಕಿನ ಬದಲಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ನಿಬಂಧನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವ ಬದಲಾವಣೆಯು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮೊದಲೇ ಈ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೊಡನೆ ಚರ್ಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವರ ಆತಂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸಂ" ಅನ್ನು ಉದಾರವಾದ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದ ದ ಮಸೂರದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಿಲೇಕಣಿಯವರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೆ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯ ಇದೆ. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ಕರಾಳ ಸ್ವರೂಪವು ಲೈಂಗಿಕ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಭಯ ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವಂತದ್ದಲ್ಲ.

ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಕೆಲವು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ತಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದು ಕನ್ನಡದ ಸಂಚಾರಿ ವಿಜಯ್ ನಟನೆಯ ಚಿತ್ರ 'ನಾನು ಅವನಲ್ಲ ಅವಳು', ಹಿಂದಿಯ ಮನೋಜ್ ಬಾಜಪಯ್ ನಟನೆಯ ಚಿತ್ರ 'ಅಲಿಗರ್'. ಹಾಗೆಯೇ, ಅರುಂಧತಿ ರಾಯ್ ಕಾದಂಬರಿ 'ದಿ ಮಿನಿಸ್ಟ್ರಿ ಆಫ್ ಅಟ್ಮೋಸ್ಟ್ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್' (ಅಂಜುಮ್ ಪಾತ್ರ).

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀತಿಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧಾರ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದಿಂದ ರೂಪಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ

ಈ ಸಲದ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿತರಣೆಯ ಸಮಾರಂಭವು  ಕೆಲವು ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶ ರವಾನೆಯ ಸಾಧನವಾದದ್ದು ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿತ್ತು . ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ವೇದಿಕೆಗಳು ಸಾಧನವಾಗುವುದು ತಪ್ಪೆಂದೂ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.  

ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಆಸ್ಕರ್ ಹೋಸ್ಟ್  ಕಾನನ್ ಒ'ಬ್ರೇನ್ ಅವರು "ಇಂದಿನ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತ ಮತ್ತು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಕಾಲಮಾನಕ್ಕೆ ಸವಾಲಾಗಿ ಯುದ್ಧದ ಎದುರು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಭರವಸೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಈ ರಾತ್ರಿ ಆಯೋಜಿತವಾಗಿದೆ "  ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಸಮಾರಂಭವು ಕೆಲವರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶಗಳ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದರು. 

 ಅವಾರ್ಡ್ ಪ್ರೆಸೆಂಟರ್ ಆಗಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂದ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ನಟ  ಜೇವಿಯರ್ ಬಾರ್ಡೆಮ್ ಅವರು "ಯುದ್ಧ ಬೇಡ" ಪಿನ್ ಧರಿಸಿ, "ಯುದ್ಧ ಬೇಡ. ಫ್ರೀ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್," ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಹಾಲಿವುಡ್ ಸಹ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನ್  ಪರವಾದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು‌ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ  ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದರು. 

Best International Feature Film ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ Sentimental Value ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪಡೆದ  ನಿರ್ದೇಶಕ ಜೋಕಿಮ್ ಟ್ರೈಯರ್ ಅವರು "ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಕರು ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರು" ಎಂದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ನೆನಪಿಸಲು ತಮ್ಮ ಗೆಲುವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು, ಆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸದಂತೆ ಮತದಾರರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.

ಸಿನಿಮಾದಂತಹ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮಾಧ್ಯಮದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾದವರು ಸಮಾಜದ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ಉಚಿತವೇ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಭಯದಿಂದಲೋ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಮಂದಿ ಆಡಳಿತದ ಅಥವಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತನಾಡುವುದು ಅಪರೂಪ.  ಹಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆಯರಾದ ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ ನಿರೋ, ಮೆರಿಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಪ್ ಮುಂತಾದವರು ಇದಕ್ಕೆ ಅಪವಾದ. ಇನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಂತೂ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಬಹುಪಾಲು  ಮಂದಿ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಸೊಲ್ಲೆತ್ತುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಇಲ್ಲ.  

ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಸಹ ಸಿನಿಮಾ ಕೇವಲ ಮನರಂಜನೆಯ ಮೂಲವಾಗಿ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತಲ್ಲೂ  ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗುವ ಶಕ್ತಿ ಇರುವಂತಹದ್ದು; ಇದು ಒಂದು  ಕನ್ನಡಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಯಾ  ಕಾಲದ  ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಫೋನ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇರುವಂತಹದ್ದು. ಆ ರೀತಿ ಅದನ್ನು ಬಳಸುವ ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯ ಇರುವ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಬೇಕು.  

ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಸಹಾನುಭೂತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಿನೆಮಾ ನಮ್ಮ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಈಗ ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸುದ್ದಿ ಯಲ್ಲಿರುವ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನ ಎರಡು ಚಿತ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ವಸ್ತುವಿನ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. 

Ahed’s Knee

ರಾಜಕೀಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ  ವಸ್ತುವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ರೂಪಿಸಿರುವ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರ  ನಡಾವ್ ಲಪೀಡ್  ಅವರ Ahed's Knee (2021).  ಸರ್ಕಾರಿ  ಅಜೆಂಡಾ ವಿರುದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರವೊಂದು  ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ತೀಕ್ಷ್ಣ ದೃಷ್ಟಿಯ ಒಂದು  ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. "ತಮಗೆ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಾದ  (ಬಲಪಂಥೀಯ) ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತಿಸುವ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಸಹಿ ಹಾಕಬೇಕಾದಂತಹ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯವು (ಇಸ್ರೇಲ್)   ಕಲಾತ್ಮಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಪರಿಶೋಧಿಸುತ್ತದೆ. 

ಪ್ಯಾಲೇಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ  ಅಹೆದ್ ತಮೀಮಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಚಿತ್ರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ನಿರ್ದೇಶಕನ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರಿಕೃತವಾದ ನಿರೂಪಣೆಯ  ಮೂಲಕ, ಹೇಗೆ ಸಮಕಾಲೀನ ಇಸ್ರೇಲ್‌ನಲ್ಲಿ  ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. 

ಇದೇ ನಡಾವ್ ಲಪೀಡ್ 1922 ರಲ್ಲಿ ಗೋವಾ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಜೂರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದಾಗ  ' ಕಾಶ್ಮೀರ್ ಫೈಲ್ಸ್ ' ಚಿತ್ರವು ' ವಲ್ಗರ್ ಪ್ರಾಪಗಾಂಡ' ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದು ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿತ್ತು.  

Rosewater

ಜಾನ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್‌ರ  Rosewater (2014) ಚಿತ್ರವು 2009 ರ ಇರಾನಿನ "Green Movement" ಮತ್ತು ನಂತರದ ಜನರ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ನಿಗ್ರಹದ  ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಪತ್ರಕರ್ತ ಮಜಿಯರ್ ಬಹಾರಿ ಅವರ 118 ದಿನಗಳ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಚಲನಚಿತ್ರವು "ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸ್ವರೂಪ"  ವನ್ನು  ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

"ಆಧುನಿಕ" ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ವಿಶ್ವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು "ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ" ದೇವಪ್ರಭುತ್ವದ ಮನಸ್ಥಿತಿ, ಇವೆರಡರ  ನಡುವಿನ ಘರ್ಷಣೆಯನ್ನು "ರೋಸ್‌ವಾಟರ್" ಚಿತ್ರವು  ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಹೇಗೆ   ರಾಜಕೀಯದ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇರಾನಿನಲ್ಲಿ  ಆಧುನಿಕ ರಾಜ್ಯದ ವ್ಯಾಮೋಹದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು 1953ರ  CIA ಬೆಂಬಲಿತ ದಂಗೆಯಂತಹ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ  ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ  ಸಿನಿಮಾವು ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ದಮನದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟವು ಒಂದು ಇಡೀ  "ಪೀಳಿಗೆಯ ಹೋರಾಟ"ವಾಗುವುದನ್ನು  ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ: ಅಪೂರ್ವ ಕಲಾವಿದೆಯ ಆತ್ಮೀಯ ಪರಿಚಯ

ಅತುಲ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಅವರ "Annapurna Devi: The Untold Story of a Reclusive Genius" ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪುಸ್ತಕದ  ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.  

ಪುಸ್ತಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಅನುವಾದಕಿ ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರು " ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರ  ನೆನಪಿಗೆ ಶರಣೆನ್ನುತ್ತಾ..." ಎಂಬ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ  ಬರೆದಿರುವ ಮಾತುಗಳು ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಒಂದು ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಭಾವಪೂರ್ಣ ಅನುವಾದವೆನ್ನುವುದರ ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತವೆ.  ಮೂಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕೃತಿಯನ್ನು ಓದಿದವರೂ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದಬಹುದಾದ ಪುಸ್ತಕವಿದು. "ತಾನು ಒಲಿದಂತೆ ಹಾಡುತ್ತಾ... ಲೋಕದೊಳಗೆ ಅಲೌಕಿಕ ರಾಗವೊಂದರಂತೆ ಬದುಕಿದವರು...", "ಭಾರತದ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಎರಡು ಪ್ರಧಾನ ಮಾದರಿಗಳಿವೆ ; ಒಂದು ಅಗ್ನಿಪುತ್ರಿ ದ್ರೌಪದಿಯ ಬೆಂಕಿಯಂತಹ ಪ್ರಮಾಣ-ಬದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಭೂಮಿತನಯೆ ಸೀತೆಯ ಮೌನ ನಿರಾಕರಣೆಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆ. ಶ್ರೀರಾಮನಿಗಾಗಿ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದ, ಅಗ್ನಿಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ ಸೀತೆ ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಏನೂ ಕೂಗಾಡದೆ, ಮೌನವಾಗಿ ಭೂಮಿಯೊಳಕ್ಕೆ ಜಾರಿಬಿಡುತ್ತಾಳೆ, ಥೇಟ್ ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು ‘ಆಕಾಶಗಂಗಾ’ದ ಆರನೆಯ ಮಹಡಿಯ 6ಎ ಮನೆಯ, ತಮ್ಮ ಮನದ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಂಡಂತೆಯೇ...". ಈ ಸಾಲುಗಳು ಇಷ್ಟವಾದವು.   

ನನಗೆ ಅನ್ನ ಪೂರ್ಣ ದೇವಿಯವರ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಜೀವನ ಕತೆ ಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಿಸಿದ್ದು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿ. ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ Raga'n Josh - Stories from a Musical Life ಎಂಬ  ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರ ಕುರಿತು ಆಸಕ್ತಿಕರ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಓದಿದ್ದು ನೆನಪಿದೆ. ಆ ಪುಸ್ತಕದ ಬಗ್ಗೆ ಬ್ಲಾಗ್ ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದೆ. 

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರ ಜೀವನದ ಕುರಿತ ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಓದು ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅನುಭವ. ಅವರ ಜೀವನದ ಕುರಿತು ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ- "ಅದೊಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ನಮ್ರರನ್ನಾಗಿಸುವ, ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವ, ಆರ್ದ್ರರಾಗಿಸುವ, ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡುಮಾಡುವ, ಕಣ್ಣು-ಮನಸು ಹಸಿಯಾಗಿಸುವ ಪಯಣ." ನಿಜಕ್ಕೂ. 

ದಶಕಗಳ ಕಾಲ, ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಮಯ ಮತ್ತು ನಿಗೂಢತೆಯ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಪಿಸುಗುಡಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು. ನಾಲ್ಕೂವರೆ ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಚೋದಿತ  ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆದ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಅವರ ಸಂಗೀತ ಶಿಷ್ಯ ಅತುಲ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್  ಅವರ  ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವವರೆಗೂ ಅವರು ನಿಗೂಢವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದರು. ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾ  ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೆನಪುಗಳು  ಮತ್ತು ಸಂಗೀತದ ಈ ಮೇರು ಪ್ರತಿಭೆಯ ಕುರಿತಾದ ಸಾಮೂಹಿಕ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಈ  ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಈ ಪುರಾಣಸದೃಶ  ಮಹಿಳೆಯ ಅಪರೂಪದ ನೋಟವು  ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಮೈಹಾರ್ ಘರಾನಾದ ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತೆ 

ಉಸ್ತಾದ್ ಅಲ್ಲಾವುದ್ದೀನ್ ಖಾನ್ ರ ಮಗಳಾಗಿ  ಜನಿಸಿದ ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ, ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೈವಿಕ ಪೂಜೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ, ಆಶ್ರಮದಂತಹ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ನಿಜವಾದ ಸಾಧಕರಾಗಿದ್ದ ಅವರ ತಂದೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿ, ಪೋಷಣೆಯ ದೇವತೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಇಟ್ಟರು.

ಆಳವಾದ, ಧ್ಯಾನಸ್ಥ ಅನುರಣನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಸುರ್ಬಹಾರ್ ಎಂಬ ವಾದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಠಿಣ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ಅವರು ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ತಂದೆಯವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಸಂಗೀತ ಜ್ಞಾನದ 80 ಪ್ರತಿಶತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಇವರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅನ್ನ ಪೂರ್ಣ  ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಹೋದರ ಅಲಿ ಅಕ್ಬರ್ ಖಾನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅವರ ಅನೇಕ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದ ಜ್ಞಾನ ಅವರದಾಗಿತ್ತು  ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ  ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗ 

ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಅವರ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ದುರಂತ ತಿರುವಿನ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. 1941 ರಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತ್ ರವಿಶಂಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತದೆ. ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು ತಮ್ಮ ಪತಿಯ ಅಭದ್ರ ಭಾವನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಾರದೆಂದು  ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಎಂದಿಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. 

'ಯುಗಳ ಗಾನದ ಒಳಗಣ ಜಂಟಿ ಕಾಳಗ' ಎಂಬ  ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಅಧ್ಯಾಯವು ಮದ್ರಾಸ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿ 1955 ರಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿತವಾಗಿದ್ದ  ಅಪರೂಪದ ಯುಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಘನತೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ  ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ದೇವಿ, ಯಾವುದೇ ನಾಟಕೀಯತೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೀರಿಸಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು  ವೃತ್ತಿಪರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ ಎರವಾಗುವ ದುರಂತವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಹೃಷಿಕೇಶ್ ಮುಖರ್ಜಿಯವರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಅಭಿಮಾನ್ ಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಇಲ್ಲಿ  ಗಮನಿಸಬೇಕಾದದ್ದೆಂದರೆ, ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು ಚಿತ್ರವು  ಇತರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಮಹಿಳಾ ಸಂಗೀತಗಾರರನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸಬಾರದೆಂದು  ಚಿತ್ರವು ಸುಖಾಂತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕೆಂದು ವಿನಂತಿಸಿದ್ದರು. 

ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಏಕಾಂತತೆಯ ಜೀವನ

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಗೆ, ಸಂಗೀತವು ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಬಯಸದ ಶಾಶ್ವತ ಸಾಧನೆ (ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಭ್ಯಾಸ) ಆಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಫಲಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯ "ವ್ಯಸನಕಾರಿ" ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ದೂರವಿರುವ ಏಕಾಂತತೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ದೃಢವಾಗಿ ನಂಬಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಮಗ ಶುಭೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದುರಂತಗಳ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ  ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಿತಾರ್ ಮತ್ತು ಸುರ್ಬಹಾರ್‌ನ ತಂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು.

ಒಂದು ಶಾಶ್ವತ ಪರಂಪರೆ

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು  2018 ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ಇನ್ನೂ 6-ಎ ಆಕಾಶ್ ಗಂಗಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಸುರ್ಬಹಾರ್ ಉಳಿದಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಪಂಡಿತ್ ನಿತ್ಯಾನಂದ್ ಹಲ್ದಿಪುರ್ ರಂತಹ ಶ್ರದ್ಧಾಭರಿತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜೀವಂತವಾಗಿರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಅಧ್ಯಾಯಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರಿಸ್ಪ್ ಆಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗುತ್ತ ಸಾಗುವ ಪುಸ್ತಕವು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಒದಗಿಸಿರುವ ಕಪ್ಪು-ಬಿಳುಪು ಮತ್ತು ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಂಗೀತಗಾರ್ತಿಯ ಬದುಕಿನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದ ಹಲವು ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹತ್ತಿರವಾಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಪುಸ್ತಕದ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಕುರಿತು ಲೇಖಕರ ಮಾತುಗಳು ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿವೆ- "ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ರೀತಿ ನೋಡಿದರೆ, ಭವಿಷ್ಯದ ಜನಾಂಗ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೂರ ಸರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದೇ ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಮಹಾನ್ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ಅನಾಮಿಕತೆಗೆ ಜಾರಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ." 

ನಮಗೆ ಎಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಬೇಕಾಗಿದೆ?

ಕಗ್ಗಂಟಾಗಿ ಪರಣಮಿಸಿರುವ ರಾಜಕೀಯ  ಮತ್ತು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ಸಂವಾದವೇ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿರುವ ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ: ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ, ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತವಾದ  ರಾಷ್ಟ್ರವಾದದ  ಭಾಷೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಿದೆ? 

ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ತಮ್ಮ "ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ:  ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವಿಕೆ ಏಕೆ?"  ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಯೋಗೇಂದ್ರ  ಯಾದವ್ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು  ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ  ಏಕೀಕರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಒಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾದ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಆವೃತ್ತಿಗೆ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಭರವಸೆಯ ಭಾಷೆ ವಿರುದ್ಧ ಭಯದ ಭಾಷೆ 

ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಬಣಗಳು ಹೇಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿದೆ. ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಬಯಸುವವರು ಮುಂದಿನದರ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ  ನೋಡುವ ಭಾಷೆಯನ್ನು  ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ  "ಭಾರತದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು" ರಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತ ಭಯ, ಅವಮಾನ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.

ಸೂಕ್ತವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸವಾಲೇ  ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವುದು. ಕೇವಲ ತಪ್ಪು ಏನು ಎಂದು ಟೀಕಿಸುವ ಬದಲು, " ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ  ಭಾರತದ"  ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ, ಭರವಸೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬೇಕು.

ನಾಗರಿಕತೆ ನದಿಯಾಗಿ

ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ನದಿಯ  ರೂಪಕವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನದಿಯು ಕಲ್ಲುಗಳು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಭಗ್ನಾವಶೇಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಒಯ್ಯುವಂತೆ, ನಾಗರಿಕತೆಯು ಸಹ ಸೌಂದರ್ಯದ ಜೊತೆ  ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕ ವೈಫಲ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಬದಲು, ಹೊಸ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಅದರ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೇರೂರಿಸುವುದು

ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ  ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿರಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು.  75 ವರ್ಷಗಳಿಂದ, ಜಾತ್ಯತೀತತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಂತಹ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ "ನೈತಿಕ ಭಾಷೆ" ಯ ಭಾಗವಾಗಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಲೇಖಕರು ಸೂಚಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳು ಹೀಗಿವೆ:  

• ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯನ್ನು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು.
• ಸಮಾಜವಾದವನ್ನು  ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ದಯೆಯ  ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳಿಂದ ಬಲಗೊಳ್ಳಿಸುವುದು.
• ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ  ಬೇರುಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ  ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುವುದು.

ಈ ಆದರ್ಶಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಾನೂನುಗಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿದಾಗ, ಅವು ಗಣರಾಜ್ಯದ ಅಂತರ್ಗತ   ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯೆಂದರೆ  ಏಕರೂಪತೆಯಲ್ಲ 

ಧನಾತ್ಮಕವಾದ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತಹ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ನಾವು  ಮರುಪಡೆಯಬೇಕೇ  ಹೊರತು ' ಕೆಲವರನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವ ' ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನಲ್ಲ ಎಂದು ಯಾದವ್ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.   ನೆರೆಹೊರೆಯವರು ಅಥವಾ ತಮ್ಮಲ್ಲೇ ಇರುವ "ಇತರರನ್ನು" ದ್ವೇಷಿಸುವ ಕೆಲವು  ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ  ಮಾದರಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯು ಆಂತರಿಕ ಕಲಹಗಳನ್ನು ತಣಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕು.  ಹಿಂದಿಯೇತರ ಭಾಷಿಗರು ಅಥವಾ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ನಿವಾಸಿಗಳ ಕಾಳಜಿಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು. ನಿಜವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆ ಕಂಡುಬರುವುದು ಏಕರೂಪತೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಆಳವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ.

ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು

ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವುದರ ವಿರುದ್ಧ  ಲೇಖನವು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯರು  ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು  ನೋಡುವುದೇ ಧರ್ಮದ  ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ. ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುವ ಬದಲು, ಧರ್ಮಾಂಧತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ನಾವು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಭಾಷೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಬಳಸುವಂತೆ ನಿಂದನೆಗೂ ಬಳಸಬಹುದೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಧರ್ಮವು ಸಹ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಾಧನವಾಗುವ ಬದಲು ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ  ಸಾಧನವಾಗಬಲ್ಲದು.

ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ಕೇವಲ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಚಲಾಯಿಸುವ ಮತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದು; ಇದು ಜನರ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ನಮ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಸಹ ಆಗಿದೆ. 

ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (ಎಐ) ಮತ್ತು ಭಾರತ

ಕಳೆದ ವಾರ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿತವಾದ India AI Impact Summit ನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಎರಡು ವಿಡಿಯೋ ಗಳನ್ನು  ಗಮನಿಸಬಹುದು.

 AI Can Change the Lives of the Poorest | Vinod Khosla | Prannoy Roy ( DeKoder)

ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ  ಕ್ಷಿಪ್ರ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಪ್ರಭಾವ  ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೇಗಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಿಲಿಕಾನ್ ವ್ಯಾಲಿ ದಾರ್ಶನಿಕ ಎಂದೇ ಕೆಲವರು ಪರಿಗಣಿಸುವ ವಿನೋದ್ ಖೋಸ್ಲಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಎಐ ಅನ್ನು ಒಂದು ಡೆಮಾಕ್ರಾಟಿಕ್ ಈಕ್ವಲೈಜರ್ ಆಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಎ ಐ ಅನ್ನು ಬಳಸಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು  ಉಪಚಾರ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಿಗುವಂತಾದರೆ ಅದು ಬಡವ ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಎಐ ಬಳಸಿ  ಆನ್ ಲೈನ್ ನ ಮೂಲಕ ಒದಗಿಸುವ  ಶಿಕ್ಷಣ.  ಹೀಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಈ ಎರಡು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಎಐ ಬಳಸಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರನ್ನು ಬಡತನದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಬಹುದು. 

ಆಧಾರ್ ಮತ್ತು UPI ನಂತಹ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕೆ AI ಅನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರವು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾಯಿಲೆ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವೆಚ್ಚವಿಲ್ಲದೆ ನೀಡಬಹುದು.  ಶ್ರೀಮಂತರಿಗಷ್ಟೇ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಉನ್ನತ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಆಂಕೊಲಾಜಿಸ್ಟ್‌ನಂತಹ ಅದೇ ಮಟ್ಟದ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣತಿಯನ್ನು  ಒಬ್ಬ  ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿ ಕೆಲಸಗಾರನಿಗೆ ಸಹ AI ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯ)  ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಆರ್ಥಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. 

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವರದಾನವನ್ನು ಬಳಸಲು  ಭಾರತದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆರ್ಥಿಕ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶವು ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಲೆಯನ್ನೂ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. AI ಯು ಕೆಲವು ವೃತ್ತಿ ಪಾತ್ರ(job role) ಗಳನ್ನು  ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ BPO (ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೊರಗುತ್ತಿಗೆ) ಮತ್ತು IT ಸೇವೆಗಳ ಉದ್ಯಮಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಕುಸಿಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದಿದ್ದಾರೆ. 

"ವೈಬ್‌ಕೋಡಿಂಗ್" (ಲೈನುಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಬರೆಯದೆ ಹಲವು ಆವರ್ತನ (Iteration) ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಂಪ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು) ಈಗ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ.

ಕ್ಲಾಡ್ ಕೋಡ್(Claude Code) ‌ನಂತಹ AI ಪರಿಕರಗಳು ಪ್ರೋಗ್ರಾಮರ್‌ಗಳಲ್ಲದವರೂ ಸರಳ ವಿವರಣೆಯ ಮೂಲಕವೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆ.

ಇದನ್ನು ಎದುರಿಸಲು, ಭಾರತವು ಕೇವಲ ಮೂಲಭೂತ IT ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪೂರೈಕೆದಾರ ದೇಶವಾಗುವುದರ ಬದಲು  AI ಸೇವೆಗಳ ರಫ್ತುದಾರ"  ಆಗುವ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕು ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

The Galgotias Mess-Up: When Hype Takes Over Substance।। Straight Bat with Rajdeep Sardesai

ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ AI ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ಸಮಯದಲ್ಲಿ, "ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕಲ್ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆ" ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ VVIP ಚಲನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ನಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಇದು ಒಂದೆಡೆ ಹೈಟೆಕ್ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಮೂಲಭೂತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವಲ್ಲೂ ವಿಫಲತೆ ಇವನ್ನು ಪ್ರತಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಚೀನೀ ನಿರ್ಮಿತ ರೋಬೋಟಿಕ್ ನಾಯಿಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಾಯಿತು.  ಇದು ನಿಜವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತೋರುಗಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. 

ರೋಬೋಟಿಕ್ ನಾಯಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸುದ್ದಿ ಮಾಡಿದ  ಗಲ್ಗೋತಿಯ  ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ಹಿಂದೆ ಸಹ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ಅಂಧ ಸಮರ್ಥನೆಗಾಗಿ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದನ್ನು ರಾಜ್ ದೀಪ್ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ. 

" WhatsApp ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ" ದ  ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಯಿಂದ ಉತ್ತೇಜಿತವಾಗಿರುವ ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗದ  ಸ್ಲೋಗನ್‌ಗಳನ್ನು ಕೂಗಿದ್ದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ  ಸರ್ದೇಸಾಯಿ ಅವರು  Gen Z ಯ  "ಜೋಂಬಿಫಿಕೇಶನ್" ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನೋಡಬೇಕಾದ ಚಿತ್ರ - ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ

ಈಚೆಗೆ MUBI ಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಚಿತ್ರ ಜೋಕಿಮ್ ಟ್ರೈಯರ್‌ ನಿರ್ದೇಶನದ  ಪ್ರಶಸ್ತಿ-ವಿಜೇತ ಚಿತ್ರ ' ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ'. ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ನಾಮ ನಿರ್ದೇಶಿತವಾಗಿರುವ ಚಿತ್ರ. 

ಇದು ಮೆಟಾ ಮೂವಿ (ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲೊಂದು ಚಲನಚಿತ್ರ ) ದ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ ನ  ಚಿತ್ರ. ಒಬ್ಬ ತುಂಬ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟಿಕ್ ಆದ  ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಅವನ ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ನಡುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಮತ್ತು ಬಿರುಕಿನ ಸಂಬಂಧದ ಸುತ್ತ ಚಿತ್ರ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಅವರು ಹತ್ತಿರವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಎಳೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಕುತೂಹಲವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುತ್ತದೆ.  

ತನ್ನ ಮಾಜಿ-ಪತ್ನಿಯ ಮರಣದ ನಂತರ, ಸಂತಾಪ ಸೂಚಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಗುಸ್ತಾವ್ ಬೋರ್ಗ್ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರಿತು( ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತನ್ನ  ತಾಯಿ ಅನುಭವಿಸಿದ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ )   ತಾನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಬೇಕೆಂದು ತನ್ನ ಮಗಳು ನೋರಾಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಈ  ಮೂಲಕ ಮುರಿದ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.  ಆದರೆ  ಆಕೆ ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಗುಸ್ತಾವ್ ಆ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಓರ್ವ ಅಮೇರಿಕನ್ ನಟಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಅನೇಕ ಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರು ಗುರುತಿಸಿರುವಂತೆ ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ  ಚಿತ್ರವು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿಂದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಹೋದರಿಯರ  ನಡುವಿನ  ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಹರಿಸಲಾಗದ ಆಘಾತವನ್ನು ಅವರು ಎದುರಾಗುವ ಬಗೆ, ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಮನೋಭಾವ ಇತ್ಯಾದಿ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಅತ್ಯಂತ  ಸಹಜವಾಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿವೆ. ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೆಟಾ-ನಿರೂಪಣೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸುತ್ತಲೇ, ಗುಸ್ತಾವ್ ನ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ  ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಕಾಲದ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಹ ಜೋಡಿಸಿರುವುದು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ  ಭಾವನಾತ್ಮಕ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರದ  ಗೆಲುವು ಇರುವುದು  ಅದರ ನಿರೂಪಣೆಯು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಂಬಲರ್ಹವಾಗಿಸುವುದರಲ್ಲಿ.

ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವವರು ಮನೋಜ್ಞ ಅಭಿನಯದಿಂದ ಮನಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.  ರಂಗ ನಟಿಯಾಗಿದ್ದು ಸ್ಟೇಜ್ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುವ ಹಾಗೂ ಪೋಷಕರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡದಲ್ಲೂ ಇರುವ ನೋರಾಳ ಪಾತ್ರವನ್ನು ರಿನೇಟ್ ರಿಇನ್ಸ್ವೆ ಅವರು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಟೆಲ್ಲಾನ್ ಸ್ಕಾರ್ಸ್ ಗಾರ್ಡ್ ಅವರು  ಆಕರ್ಷಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಹಂಕಾರಿಯಾದ  ಗುಸ್ತಾವ್ ಬೋರ್ಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಇಂಗಾ ಲಿಲ್ಲಿಯಾಸ್  ಅವರು ನೋರಾಳ ಸೋದರಿ ಆಗ್ನೆಸ್ ಳ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ  ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಬಹುಕಾಲ ನೆನಪಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತ ಚಿತ್ರವಿದು. ಬೋರ್ಗ್ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ತುಂಬ ಸಾವಧಾನದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿವರಗಳಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಚಿತ್ರದಂತೆ ಇದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಇಂದಿನ ಡೈನಮಿಕ್ಸ್ ನ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಅದರ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಭಾವ. ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಸೂಕ್ತ  ಸಂವಹನ, ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮನೋಭಾವದ ಮೂವರಲ್ಲೂ ಇರುವ  ಅವರದೇ ಸುಪ್ತ ಯಾತನೆ. ಪರಿಪೂರ್ಣರಲ್ಲದ, ನಮ್ಮನ್ನೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಇವೇ ಪಾತ್ರಗಳು ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮೆ, ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಉದಾತ್ತತೆಯಂತಹ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸುವುದು ' ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ' ಚಿತ್ರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉಳಿಸಿ ಹೋಗುವ ಇಂಪ್ರೆಷನ್. 

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ತೊಡಕಾಯಿತೇ ಜನರಲ್ ನರವಣೆ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆ?

ನಿವೃತ್ತ ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮನೋಜ್ ಮುಕುಂದ್  ನರವಣೆಯವರ ಅಪ್ರಕಟಿತ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ, "ಫೋರ್ ಸ್ಟಾರ್ಸ್ ಆಫ್ ಡೆಸ್ಟಿನಿ," ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ.  ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ಸಂಕೀರ್ಣ ವಾಸ್ತವಗಳ ನಡುವಿನ ಆಳವಾದ ನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದೆ. ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ 2020 ರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯನ್ನು ಅದರ ಕೆಲವು ಅನಿಶ್ಚಿತ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ   ಮುನ್ನಡೆಸಿದವರು  ಜನರಲ್ ನರವಣೆ. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಅವರ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದಿಡುವ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಮಿತಿಯು ಅವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಅಡಗಿಸಿದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಎರಡು ವಿಡಿಯೋಗಳು-

📹 6 Feb 2026  Vid: Sushanth Singh on Gen Naravane’s book interview with Karan Thapar (The Wire)

ಆದೇಶ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಇಬ್ಬಂದಿ ಸ್ಥಿತಿ 

ಪುಸ್ತಕದಿಂದ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ ಸ್ಫೋಟಕ ಮಾಹಿತಿಯು  ಆಗಸ್ಟ್ 31, 2020 ರ ರಾತ್ರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಚೀನಾದ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ರೆಚಿನ್ ಲಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಥಾನಗಳ ಕಡೆಗೆ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಜನರಲ್ ನರವಣೆ  ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಕೋರಿದರು. ನಿರ್ಣಾಯಕ ಆಜ್ಞೆಯ ಬದಲಿಗೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಪ್ರಧಾನಿಯವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿದ ನಂತರ, "ನೀವು ಸೂಕ್ತವೆಂದು ಭಾವಿಸುವುದನ್ನು ಮಾಡಿ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಇದು "ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನುಣುಚಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ " ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ನೀಡಲಾದ  "ಉಚಿತ ಹಸ್ತ" ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, ನರವಣೆ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಇದು  ಓರ್ವ ಮಿಲಿಟರಿ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಸಂದಿಗ್ಧಕ್ಕೆ ದೂಡುವ ಸಂಗತಿ. ಚೀನಾದಂತಹ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರವು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಮಿಲಿಟರಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ನರವಣೆ ಅವರ ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯು -ಗುಂಡು ಹಾರಿಸದೆಯೇ ಗರಿಷ್ಠ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ಸರಹದ್ದಿನ  ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವುದು - ಇದು ತಕ್ಷಣದ ಉಲ್ಬಣವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸೂಕ್ತವಾದ ಕ್ರಮವಾದರೂ, ಇದು ಹೆಚ್ಚು ರಿಸ್ಕ್ ಇದ್ದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿತ್ತು.

ದಿ ಮಿಥ್ ಆಫ್ ದಿ "ಫ್ರೀ ಹ್ಯಾಂಡ್"

ಶತ್ರುದಾಳಿಯನ್ನು   ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿ  ಮತ್ತು  ದೃಢವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದಂತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ  ಬಿಂಬಿಸುವ ಆಡಳಿತ  ಮತ್ತು ಅದರ ಖಾಸಗಿ ನಿರ್ದೇಶನಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕರಣ್ ಥಾಪರ್ ನಡೆಸಿದ ಸಂದರ್ಶನ ಮತ್ತು ರಾಜ್ ದೀಪ್ ರ ವ್ಲಾಗ್ ಎರಡೂ   ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಹಸ್ತವನ್ನು ಹೊಂದುವ ಬದಲು, ಸೈನ್ಯವು ಚೈನಾ ಸ್ಟಡಿ ಗ್ರೂಪ್ ವಿಧಿಸಿದ ತೀವ್ರ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಬಲವನ್ನು ಬಳಸುವುದು. ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಸುಶಾಂತ್ ಸಿಂಗ್ ಇದನ್ನು"ರಾಜಕೀಯ ಅಂಜುಬುರುಕತನ" ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಸರ್ಕಾರವು ಸೇನೆಯ ಒಂದು ಕೈಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿ ಹೋರಾಡಲು ಹೇಳಿ, ಸೇನೆಗೆ  ಅಧಿಕಾರ  ನೀಡಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 

ನಿಯಂತ್ರಣದ ಭ್ರಮೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು

ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳಿಗೆ ಏಕೆ ಹೆದರುತ್ತಿದೆ? ಅಧಿಕೃತ ರಹಸ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿರುವುದು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಗೌಪ್ಯತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ  ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ದಿಟ್ಟ, ದೋಷರಹಿತ ನಾಯಕತ್ವ ಎಂಬ  ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯು  ಕೆಡವುತ್ತದೆ. ಬದಲಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ, ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಹಿಂಜರಿಯುವ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಆಯ್ದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರವು ನಿಜವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗಿಂತ "ನಿಯಂತ್ರಣದ ಭ್ರಮೆ"ಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. 

📹 7 Feb 2026 Vid: Who is afraid of General Naravane (Straight Bat with Rajdeep Sardesai)

ರಾಜ್‌ದೀಪ್ ಸರ್ದೇಸಾಯಿ ಗಮನಿಸಿದಂತೆ, "ಚರ್ಚೆಯು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹೃದಯ" ಮತ್ತು ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಪರಿಶೀಲನಾ ಆಯೋಗದಂತಹ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪೂರ್ವನಿದರ್ಶನಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕೀಳರಿಮೆಯಿಲ್ಲದೇ  ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪಿಡಿಎಫ್‌ಗಳ ಪ್ರಸರಣದ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಜನರಲ್ ನರವಣೆ ಅವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಯತ್ನವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದೀಗ, ಜನರಲ್ ಅವರ ಮೌನವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಿಂತ  ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿರೂಪಣೆ ನಿರ್ಮಾಣವು ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಬಲ ಆರೋಪವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ-25 : ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಮಾಹಿತಿಗೊಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ನೆಲೆ

📹 1 Feb 2026 Did You Do A Wikipedia Search Today? Meet The Man Who Founded it! (Kerala Lit Fest)

ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಬರ್ಖಾದತ್  ಅವರು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಡನೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂಭಾಷಣೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಸಕ್ತಿಕರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ  ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವೂ ಆಗಿದೆ. ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ಔಚಿತ್ಯಪೂರ್ಣವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ  ಅವರು ಈ ಸಂವಾದವನ್ನು ಬಹಳ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. 

ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವೂ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯೂ  ಆಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತಿತರ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್ ಆಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಸತ್ಯವು  ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದೇ  ಇಲ್ಲ. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ  ಧ್ರುವೀಕರಣ ಮತ್ತು "ಕ್ಲಿಕ್‌ಬೈಟ್" ಸಂಸ್ಕೃತಿಯದೇ ರಾಜ್ಯ. ಅದು ವಿಷತ್ವ, ದ್ವೇಷ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.  ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಜಾಲತಾಣಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರ ಮನೋಭೂಮಿಕೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಕಂಟೆಂಟ್ ಅನ್ನೇ ಒದಗಿಸುತ್ತ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇಂದು ವಿಷಯ ತಜ್ಞರಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ತಾಣಗಳ ತೀವ್ರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಸಮೂಹ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಕೋಶವಾದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ  ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. 

ತನ್ನ  25 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ  ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿರುವುದು ಉಚಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಂವಾದವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ನಾವು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ನೀಲನಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಆಕ್ರೋಶದ ವ್ಯವಹಾರೀಕರಣ 

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ  ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದೇ ಮುಖ್ಯ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.  ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಹು ಆಯಾಮದ ದೃಷ್ಟಿಗಿಂತ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುವುದು ಆಲ್ಗಾರಿದಮ್ ನ ಆದ್ಯತೆ  ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುತ್ತದೆ. ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಪ್ರಚೋದನಕಾರಿ  ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸುದ್ದಿ ಮಳಿಗೆಗಳು ಸಹ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಇದು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಭಜನಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವರವಾಗಿದೆ. 

ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು 

ನಾವು ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್‌ಗಳ ಯುಗದಿಂದ ' ಜನರೇಟಿವ್ AI ಯುಗ' ಕ್ಕೆ ಚಲಿಸುವಾಗ, ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತವೆ. ಸಮುದಾಯದ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಬದಲು  ಟಾಪ್-ಡೌನ್ ಮಾಡರೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವ  ಭಾಷಾ ಮಾದರಿಗಳು (LLM ಗಳು) ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಪೂರ್ಣ  ತಪ್ಪಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ  ಮಾದರಿಗಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಂತಹ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸದೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಹಿತಿಗೆ ಖಚಿತತೆ ಒದಗಿಸಲು ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ನಂಬಿಕೆಯ ವಿರೋಧಾಭಾಸ

ನಾವು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯೋತ್ತರ ( post - truth )  ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ,  ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಾಯಕರುಗಳಿಗೆ  ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ  ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಸತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆ, ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್.  ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಸಂದೇಹದಿಂದ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಿದ್ದಾಗ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಅರಿಯುವುದೇ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಯಕರುಗಳ ನಿರಂತರ ಪ್ರಚಾರದಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ  ಜನರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಪ್ರಾಪಗಾಂಡಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ತಂತ್ರಗಳು

ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಇಕೋ ಚೇಂಬರ್‌ಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಚಲಿಸಲು, ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಹಲವಾರು ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ :

ಡಿಜಿಟಲ್  ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳು ನಿಮ್ಮ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್ ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀವು ಏನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಿ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು  ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ನೀವು ಹುಡುಕಲು ಯೋಚಿಸದಿರುವ ಮಾಹಿತಿ  ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಆಗಲು ಕುಕೀಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತವಾಗಿ ಬಳಸಿ: ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಅರಸುವಾಗ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು  ಮೊದಲಿಗೆ ನೋಡಬೇಕು. ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.

ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ: ಕಿರು-ರೂಪದ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇನ್ನೂ ಇದೆ. ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ-ಓದಿನ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಗಳು( long form journalism ) ಯಾವುದೇ  ವಿಷಯದ  ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಥನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

ಮಾನವ ಸಹಯೋಗ: ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರುಪಡೆಯಲು ಸಹೃದಯಿ  ಮತ್ತು ಚಿಂತನಶೀಲ ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯದ ಯಶಸ್ಸು ಖ್ಯಾತಿ ಅಥವಾ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ.   ಸಹಯೋಗದ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು  ಜ್ಞಾನ-ಹಂಚುವುದಕ್ಕೆ  ಸಿದ್ಧರಿರುವ ಜನರನ್ನು  ಅದರ ಯಶಸ್ಸು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು | ಮರೆಯದೆ ಉಳಿದ ಕಾರ್ನಾಡರ ಆ ಒಂದು ಸೆಶನ್...

ಈಚೆಗೆ Outlook ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳ ಬಗೆಗೆ ಒಂದು ಲೇಖನ ನೋಡಿದೆ. 

Are We  Still Reading? How Literature Festivals Are Keeping Books Alive 

ಬರಹದಿಂದ ಮಾತಿನವರೆಗೆ

ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳೋ ಅಥವಾ ಕಪಾಟಿನಲ್ಲಿ ಪೇರಿಸಿಟ್ಟ ಟ್ರೋಫಿಗಳೋ ಆಗಿ ಉಳಿಯದೆ ಮಾತುಕತೆಯ ಮೂಲಕ ಹತ್ತಿರವಾಗುವಂತೆ ಲಿಟ್ ಫೆಸ್ಟ್‌ಗಳು ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಬರಹಗಾರರನ್ನು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಷಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಚಿಂತಕರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಉತ್ಸವಗಳು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ  ಓದುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸದ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಬರುವ  ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಸಂಘಟಕರು ಮತ್ತು ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದಾದರೂ, ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ, ಕೇಳುವ ಓದುಗರು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. 

ಲೇಖಕರು  ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ನೋ-ಹೋಲ್ಡ್ಸ್-ಬ್ಯಾರೆಡ್" ಮೋಡ್ ಅನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವರೂ  ತಮ್ಮ ಅವ್ಯಕ್ತ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಲು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುವಂತೆ  ತಮ್ಮ  ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ದೊಡ್ಡ-ಹೆಸರಿನ ಲೇಖಕರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂದಣಿಯನ್ನು ಸೆಳೆಯುವಾಗಲೇ ಹೊಸ, ಕಡಿಮೆ-ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ದಿನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದನ್ನು  ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಪರೂಪವಾಗಿರುವ ಪ್ರವಚನ ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಸೆಷನ್‌ಗಳು ಕಲ್ಪನೆಗಳ "ಸಂಕೋಲೆಯಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಆತುರವಿಲ್ಲದ" ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತವೆ, ಅಲ್ಲಿ AI ನಿಂದ ಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧಿ ವಿಚಾರಗಳವರೆಗೆ ಎಲ್ಲದರ ಬಗ್ಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಓದುಗರ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನೂ  ರೂಪಿಸಬಹುದು.

ನಾನು ಇದುವರೆಗೆ ವಿವರಿಸಿದ Outlook ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ ನ ಲೇಖನವನ್ನು ಬರೆದಿರುವ ಶೈನಿ ಆಂಟೋನಿ ಅವರೇ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿರುವ Bangalore Literature Festival ನ ಒಂದು ಸೆಶನ್ ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು 2018 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು.  

ಅದಾಗಲೇ ತೀವ್ರ ಅನಾರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಸೆಶನ್ ಅದು. ಅದೊಂದು ಮರೆಯಲಾಗದ ಅನುಭವ. ಆಗಷ್ಟೇ ಗಿರೀಶರ ಕಡೆಯ ನಾಟಕ ' ರಾಕ್ಷಸ ತಂಗಡಿ' ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು.  ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವ ಹೇಗೆ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ದಿನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸುವ ತಾಣ ಆಗಬಲ್ಲದು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಈ ಸೆಶನ್ ಸಾಕ್ಷಿ . ಇದು ಕಾರ್ನಾಡರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಕಡೆಯ ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವ ಸಹ ಆಗಿತ್ತು . ಮುಂದಿನ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿಧನರಾದರು. ( ಕಾರ್ನಾಡರ ಆತ್ಮಕತೆ ' ಆಡಾಡ್ತ ಆಯುಷ್ಯ' ದ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಬರೆದಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿದೆ. )  

Crossing to Hampi :  A Dramatic Exploration of the Vijayanagara 

ಪ್ರಬಲ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಯುಗದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸರಳೀಕೃತ "ಹಿಂದೂ ವರ್ಸಸ್ ಮುಸ್ಲಿಂ" ಬೈನರಿಯನ್ನು ಮೀರಿ ಚಲಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸ ತಂಗಡಿಗೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ಆಳವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಕಾರ್ನಾಡ್ ತಾವು ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತಂತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ:

ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಇತಿಹಾಸಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮರು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದು

ಕಾರ್ನಾಡ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಸೆವೆಲ್ ಬರೆದ 1900 ರ ಪುಸ್ತಕ A Forgotten Empire ಅನೇಕ ಆಧುನಿಕ ತಪ್ಪುಗ್ರಹಿಕೆಗಳ ಮೂಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಭಾಷಣದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಸೆವೆಲ್ 1565 ರ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘರ್ಷವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದರು - "ಹೃದಯಹೀನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರುದ್ಧ ಹಿಂದೂ ಭದ್ರಕೋಟೆ." ಈ ಬಗೆಯ ನಿರೂಪಣೆ  ಆ ಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗೇ ಇತ್ತೆಂದು ಕಾರ್ನಾಡ್ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಅಸಂಗತತೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸುಲ್ತಾನರು ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಗಿದ್ದ  ಯುದ್ಧ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಉತ್ತರ ಏಕೆ ನಡೆಯಿತು ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು

ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು, ಕಾರ್ನಾಡ್ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಮತ್ತು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕಡೆಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಸಮಕಾಲೀನ ಮುಸ್ಲಿಂ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು: ಅವರು ಫೆರಿಷ್ತ ರಂತಹ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಬರೆದ ವಿವರವಾದ, ದಿನನಿತ್ಯದ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು, ಈ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ನಾಟಕದಲ್ಲಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಆಧಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿವೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಆಧುನಿಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು: ಅವರು ಅಮೇರಿಕನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ರಿಚರ್ಡ್ ಈಟನ್ ಅವರ ಕೆಲಸದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯು ರಾಮರಾಯನನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸದೆ, ಸಂಕೀರ್ಣ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ "ನೆಪೋಲಿಯನ್-ತರಹದ" ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಿಖರತೆ: ಕಾರ್ನಾಡ್ ಆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು "ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ" ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದನ್ನು  ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಸೆವೆಲ್ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ ಲೇಬಲ್ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿದರು.

ಕ್ಯಾರೆಕ್ಟರ್ ಸೈಕಾಲಜಿ ಮತ್ತು ಹೈಬ್ರಿಡಿಟಿಯ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಕೊಡುವುದು 

ಕಾರ್ನಾಡರು ವಿಶಾಲವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ "ರಚನೆಗಳಿಂದ" ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರೇರಣೆಗಳಿಗೆ ಚಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಿಯಾಲಿಟಿ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹೈಬ್ರಿಡಿಟಿ:  ಅಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ಮತ್ತು ಸುಲ್ತಾನರು ಇಬ್ಬರೂ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಮಿಲಿಟರಿ ಶೈಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಥಾನದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಸಂಘರ್ಷವು ಆಂತರಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್‌ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ:  ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರಾಮರಾಯನ  ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನ. ಆತ  ಒಬ್ಬ ಪ್ರಬಲ ಆಡಳಿತಗಾರನಾಗಿದ್ದರೂ  ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಅಳಿಯ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ರಾಜನಲ್ಲ, ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸುಲ್ತಾನರನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ಕಟ್ಟುವ ಆಟ . ಆಡಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು

"ಏಕಶಿಲಾ( monolithic)" ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವುದು 

ಒಂದೇ "ಏಕಶಿಲಾ" ಸತ್ಯ ಎನ್ನುವುದು ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕಾರ್ನಾಡ್ ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂಕೀರ್ಣ  ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಅವರು ಸರಳೀಕೃತ ರೆಟ್ರೋಸ್ಪೆಕ್ಟಿವ್ ಮಿಥ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಇತಿಹಾಸದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೂಲಭೂತ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ವಿಫಲರಾದ ಇತರ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಅವರು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪುರಾಣದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ನಾಟಕಕಾರ ಇತಿಹಾಸಕಾರನಷ್ಟೇ ಶ್ರದ್ಧೆ ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕಾರ್ನಾಡರ ಇತರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕಗಳಾದ ತಲೆದಂಡ, ತುಘಲಕ್, ಟೀಪೂ ಸುಲ್ತಾನ ಕಂಡ ಕನಸು ಸಹ ಉತ್ತಮ ನಾಟಕಗಳೆಂದು ಮನ್ನಣೆ ಗಳಿಸಿವೆ.

ರಾಮ್ಜೀ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರು ನಡೆಸಿಕೊಡುವ ದಿ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್ ಬ್ಯಾಂಗಲೋರ್ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಸಾರವಾದ A Tale from Talikota : The Battle of Rakkasagi-Tangadagi - 1565 ಎಂಬ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಾರ್ನಾಡ್ ರ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿವರಣೆಯನ್ನೇ ಬಳಸಿರುವುದು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಕರ್ನಾಟಕ ಇತಿಹಾಸದ ಸುವರ್ಣ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪತನವಾದ ಪರಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ವಿಷಾದವನ್ನು ತರುವ ಘಟನೆ. ತಮ್ಮ ನಾಟಕದ ಬಗೆಗಿನ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾ, ಅಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು 1565 ರ ಜನವರಿ 24 ರಂದು ಒಂದೇ ದಿನದಂದು ಪತನವಾಯಿತೆಂದು ಕಾರ್ನಾಡರು ಹೇಳುವಾಗ ಗಾಢ ಆಶ್ಚರ್ಯ ವಿಷಾದಗಳು ಉಂಟಾದವು.

ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ...

ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿ ರೋಮಿಲಾ ಥಾಪರ್ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದು ಸೋಶಿಯಲ್ ಕ್ರಿಟಿಕ್ ಆಗಿರುವ ನಮಿತ್ ಅರೋರಾ ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸ ಹೇಗೆ  ಪರಿಗಣಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂವಾದವು ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ Speaking of History ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಈಚೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು.  ಇತಿಹಾಸ ಹೇಗೆ ಅರ್ಥೈಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಭಾರತದ ವರ್ತಮಾನದ ಮೇಲೆ ಇತಿಹಾಸದ ನೆರಳು ಹೇಗೆ ಬಿದ್ದಿದೆ, ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವಿವಾದೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ರಾಜಕೀಯದ ಸ್ವರೂಪವೇನು ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಶೋಧಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದ ಹಲವು ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹಲೇಖಕರು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. 

"ದಿ ವೈರ್" ಮಾಧ್ಯಮದ 'ಬುಕ್ ಶುಕ್'  ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಕಿ ಸೀಮಾ ಚಿಷ್ಟಿ ಯವರೊಡನೆ Speaking of History ಕೃತಿಯ ಲೇಖಕರು ಪಾಲ್ಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 

Why is history so controversial in today’s India?

ಇತಿಹಾಸವು  ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಏಕೆ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ

ಇಂದಿನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ನಟರಿಂದ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ.  ಅವರು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಲ್ಲ. ಆದರೆ ವರ್ತಮಾನದ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಒಂದು ಉಪಯುಕ್ತ  ಭೂತಕಾಲದ ನಿರೂಪಣೆ ಅವರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. 

ಗತಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಕೆಲವು ಹೇಳಿಕೆಗಳು  ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಇತಿಹಾಸದೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ವೃತ್ತಿಪರ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಚಾರಕರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ವೃತ್ತಿಪರ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ "ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಧಾನ"  (ಸಾಕ್ಷಿ, ಕಾರಣ, ತರ್ಕಬದ್ಧ ವಿವರಣೆ) ಜನಪ್ರಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಚಾರಕರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿ  ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. 

ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಒಂದು ಶತಮಾನದ ಸುದೀರ್ಘ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಇತಿಹಾಸದ ಕೋಮುವಾದಿ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ  IT ಕೋಶಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.  ಸರಳೀಕೃತವಾದ ಧ್ರುವೀಕರಣದ ನಿರೂಪಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯವನ್ನು ತುಂಬಿದೆ. 

ದುರ್ಬಲ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು STEM ( Science Technology Engineering Mathematics )-ಗೀಳಿನ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗವು ಪುರಾಣವನ್ನು ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಅಥವಾ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿಲ್ಲ, ಅವರು ಅಂತಹ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವತಃ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದು ಸಿಲಿಕಾನ್ ವ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರ್ವಹಿಸಿರುವ ನಮಿತ್ ಅರೋರಾ ಅವರು  ಹಲವಾರು ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಇಂಜಿನಿಯರರೂ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡದೆ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಾಗಿರುವ  ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು "ಏಕತೆ" ಕುರಿತು ಥಾಪರ್

ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಜನರಿರುವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ  ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಥವಾ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಾಬಲ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತತೆ ಮೂಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವಾಗಿರಬೇಕು, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ದೊಡ್ಡ ಘಟಕಗಳು ಒಡೆಯಬಹುದು  ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಇತಿಹಾಸದ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪಾತ್ರ

ಥಾಪರ್ " ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಧಾನ'' ವನ್ನು  ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆರಿಸುವುದು, ಸಾಬೀತಾದ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು (WhatsApp ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಅಲ್ಲ), ತಾರ್ಕಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳೊಂದಿಗೆ ಶಿಸ್ತು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು.

ಅರೋರಾ ಉತ್ತಮ “ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರನ್ನು” (ಸಂವಹನಕಾರರು) ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಆದರೆ ಭಾರತವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಾಹಿತಿಯ ನಿಖರತೆಯ ಬಗೆಗೆ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳವು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳದ ಜನರಿಂದ ಕಿಕ್ಕಿರಿದಿದೆ, ಹಿಂದಿನ ಬಗ್ಗೆ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹದಗೆಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. 

ಸಿನಿಮಾ, ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆ 

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೊಸ ಐತಿಹಾಸಿಕ/ಬ್ಲಾಕ್‌ಬಸ್ಟರ್ ಸಿನಿಮಾ (ಉದಾ., ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಯುದ್ಧದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಅರೆ-ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಸಾಹಸಗಳು) ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇದು ಪುರಾಣ, ಆಯ್ದ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಚಮತ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.

ಚಿತ್ರಗಳು ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಬಲ ಹಿಡಿತವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ನಾಟಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಈ ನಿರಂತರ ಸ್ಟ್ರೀಮ್ ತಟಸ್ಥ ಮನರಂಜನೆಯಲ್ಲ.  ಅದು "ನಿಮ್ಮನ್ನು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೀತಿಯ ಮನುಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ" ರಾಜಕೀಯ.

ಇರಾನ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

 1979 ರಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ  ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾದ ಆಂತರಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.  ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಕ್ರೂರ ಆಡಳಿತದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗಳು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ. ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕರೆನ್ಸಿ ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣದ ವಿರುದ್ಧ  2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳದೆ  ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಉರುಳಿಸುವ ಕರೆಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡವು. ಜನವರಿ 2026 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಾವುಗಳು 5,000 ಮೀರಿವೆ. ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳು ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಲೈವ್ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ

ಟೆಹ್ರಾನ್, ಇಸ್ಫಹಾನ್ ಮತ್ತು ಶಿರಾಜ್‌ನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ.  US ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿರುವ ಬೆಲೆಗಳು, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಿಂದ ಈಗಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರಿಯಾಲ್ USD ಗೆ 1.4-1.5 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿ, ಇದು ಇರಾನಿನ ಸ್ಟಾಕ್ ಬಜಾರ್ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಲೀಡರ್ ಖಮೇನಿ ವಿರುದ್ಧ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು. ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಇತ್ತೀಚಿನ 12-ದಿನಗಳ ಯುದ್ಧವು ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಮಿಲಿಟರಿ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಉತ್ತೇಜಿಸಿತು.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂದರ್ಭ

ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು, 1953 ರ ದಂಗೆಯಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡು ತೈಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣದ ನಂತರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿತು, ಶಾ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ಶಾ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು, 1980-1988 ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇರಾಕ್‌ಗೆ US ಬೆಂಬಲದ ನಡುವೆ ಅಯತೊಲ್ಲಾ ಖೊಮೇನಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 

2019 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮಾರ್ಜಾನ್ ಕಮಾಲೀ ಬರೆದ ' ದಿ ಸ್ಟೇಷನರಿ ಶಾಪ್ ಆಫ್ ಟೆಹರಾನ್ ' ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ  1953ರ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರ ಪದಚ್ಯುತಿ ಮತ್ತು ಅಂದೂ ಸಹ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ದ ಪರವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಬಗೆಗೆ  ನಿರೂಪಣೆ ಇದೆ. 2025 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಬರೆದ ' ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ' ಕೃತಿಯು 1979 ರಲ್ಲಿ ಶಾ ನ ಪದಚ್ಯುತಿಯು ಇರಾನಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು  ದುರಂತಮಯ ತಿರುವಿನ ಘಟನೆಯಾದದ್ದರ ರೋಚಕ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. 

ಈಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 2015ರಲ್ಲಿ  ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ The Joint Comprehensive Plan of Action ( JCPOA ) ಯು ಇರಾನಿನ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಅನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುವ  ಮತ್ತು ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ 2018ರಲ್ಲಿ  ಟ್ರಂಪ್‌ JCPOA ನಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡರು. 2020 ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಇರಾನಿನ ಜನರಲ್  ಸುಲೇಮಾನಿಯ ಹತ್ಯೆ ನಡೆಯಿತು. ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದವು.  

ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕತ್ವದ ಇರಾನ್ ಆಡಳಿತವು ಬಲಪ್ರಯೋಗದ  ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೂ ಅದು  ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಉಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು.  ಕುರ್ದಿಶ್  ಅಥವಾ ಬಲೂಚ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಗತವಾದ ಹೋರಾಟ  ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಬಿರುಕುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುವ ಸಂಭವ ಇದೆ. ಇರಾನ್ ಪರಮಾಣು ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದರೆ, ಒತ್ತಡದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದರೆ ಸಂಧಾನದ ಮೂಲಕ  ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. IRGC ಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಗಳಾದರೆ  ಅಥವಾ U.S. "ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ" ದ ನಡುವೆ ಚೀನಾ-ರಷ್ಯಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೂಲಕ ಬಹುಧ್ರುವೀಯ ಬದಲಾವಣೆಯಾದರೆ ಉಲ್ಬಣವು ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ "ಇರಾನಿಯನ್ ಪುಟಿನ್" ತರಹದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡಬಹುದು.

ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಶಾಂತಿಯು ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ದಮನ, ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳ ವಿಷಕಾರಿ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು 2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದರೂ  ಆದರೆ ಅದು ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ, ಕರೆನ್ಸಿ ಕುಸಿತಗಳು ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಳವಾದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ದಮನ

ಆಡಳಿತದ ದಮನಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಗುಂಡಿಕ್ಕುವುದು, ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಶೂಟ್ ಮಾಡುವುದು  ಮತ್ತು ಮರಣದಂಡನೆಗಳು ಹೀಗೆ  5,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಕೊಂದವು, ಜೊತೆಗೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಬಂಧನಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕೋಪವನ್ನು ಖಮೇನಿ ವಿರೋಧಿ ಘೋಷಣೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದವು. IRGC ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದರೊಂದಿಗೆ ಕ್ಲೆರಿಕಲ್ ಗಣ್ಯರು ಜನತೆಯ ಕಲ್ಯಾಣದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗಿಂತ  ಹಿಜ್ಬೊಲ್ಲಾದಂತಹ ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಭ್ರಮನಿರಸನವು ಬೆಳೆಯಿತು. ಪಹ್ಲವಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ಕರೆಗಳು ದೇವಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು ನಂಬಿಕೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳು

ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ "ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ"ದ  ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು 2025 ಇಸ್ರೇಲ್-ಯು.ಎಸ್. ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನದಾಳಿಗಳು ಇರಾನ್ ನ  ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದವು. ದಶಕಗಳ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು-1953 ದಂಗೆಯಿಂದ JCPOA ನಿರ್ಗಮನದವರೆಗೆ-ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿವೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಬೆಂಬಲಿತ  ಆಡಳಿತ-ಬದಲಾವಣೆಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದೆ. ಆದರೂ  ಅಶಾಂತಿಯ ಸ್ಥಿತಿ ಹೋಗಿಲ್ಲ.

ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಹಿನ್ನೆಲೆ

1960 ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು  ಅವರ ತಂದೆ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಶಾ ಅವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ 1967 ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೌನ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. U.S.ನಲ್ಲಿ ವಾಯುಪಡೆಯ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ರೆಜಾ  ಅವರು 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದ ನಂತರ 18 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗಡಿಪಾರು ಆಗುವ ಭಯದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕೆಗೆ  ಓಡಿಹೋದರು. U.S. ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗಳಿಂದ, ಅವರು 1986 ರಲ್ಲಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇರಾನಿನ ವಲಸೆಗಾರರಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.

"ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್" ನಿಂದ

ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಅವರ  ಪುಸ್ತಕವು  ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಷಾ ಅವರ ಪತನವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ರೆಜಾ ಅವರ ತಂದೆ ಯನ್ನು "ಕಠಿಣ ವ್ಯಕ್ತಿಯಂತೆ ಆಡುವ ದುರ್ಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿ" ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ತೈಲ ಸಂಪತ್ತಿನ ನಡುವೆ ಷಾ ಅವರ ಬಲ  ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದು, SAVAK ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅಹಂಕಾರಗಳು  ಖೊಮೇನಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದು, ಕ್ರಾಂತಿಯ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಡವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು  ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯದ  ಪರವಾಗಿದ್ದ ರಾಜವಂಶದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ವೇದಿಕೆ ಹೊಂದಿಸುವಂತೆ ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಓದುವಾಗ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಸಮ್ಮತಿಯಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಇರಾನಿನ ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. 

'ಅಮ್ಮ' ಎಂದರೆ...

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ಕನ್ನಡದ ಲೇಖಕಿ ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರ ಬಿಡಿಬರಹಗಳ ಸಂಗ್ರಹ "ಕದಡಿದ ಕೊಳವು ತಿಳಿಯಾಗಿರಲು..." ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅದರಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಬರಹ "ಅಮ್ಮ ಕಲಿಸಿದ ಫೆಮಿನಿಸಮ್". ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ-  "ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಅಮ್ಮನ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದದ್ದು. ಅಮ್ಮನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಒಮ್ಮೆ ಎದುರಿಸುತ್ತಾ, ಆಗಾಗ ಸಂಧಾನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ..." . ತನ್ನ ಸ್ವಂತತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕೊಡದೇ  ಬದುಕಿದ ತಮ್ಮ ಅಮ್ಮನ ಕುರಿತು ಬರಹದಲ್ಲಿ ಆರ್ದ್ರವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಲೇಖಕಿ ಕೃತಿಯನ್ನು ಸಹ  ಅವರಿಗೇ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ಹಲವಾರು ಕತೆ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮ-ಮಗಳ ಸಂಬಂಧದ ಕುರಿತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. 

"ಅಮ್ಮ ಕಲಿಸಿದ ಫೆಮಿನಿಸಂ" ಬರಹ ಓದುವಾಗ ಈಚೆಗೆ ಓದಿದ  ಎರಡು ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ  ತಾಯಿ- ಮಗಳ  ಸಂಬಂಧವು  ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ  ನಿರೂಪಿತವಾಗಿದ್ದುದು   ನೆನಪಾಯಿತು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯಬೇಕೆನಿಸಿತು. 

"ಮದರ್ ಮೇರಿ ಕಮ್ಸ್ ಟು ಮಿ"  ಎಂಬುದು ಅರುಂಧತಿ ರಾಯ್ ಅವರ ೨೦೨೫ ರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು 1997 ರ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಈ ಲೇಖಕಿ  ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿ ಮೇರಿ ರಾಯ್ ಅವರಿಬ್ಬರ  ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. 

"ಮೂನ್ ಟೈಗರ್" ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯು ಪೆನೆಲೋಪ್ ಲೈವ್ಲಿ ಅವರ  ೧೯೮೭ ರ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಕೃತಿ.  ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸಕಾರಳಾದ  ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಹ್ಯಾಂಪ್ಟನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ  ಮಗಳು ಲಿಸಾ ಎಂಬ ಪಾತ್ರಗಳಿವೆ. 

ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳು ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗಳ ಸಂಬಂಧದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ತೀವ್ರತೆ, ಪರಸ್ಪರರ ಮುಖಾಮುಖಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಧಾನಗಳು, ಕಡೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಷಾದ ಇವನ್ನೆಲ್ಲ  ಮನಮುಟ್ಟುವಂತೆ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. 

ಅರುಂಧತಿ  ಅವರು ಮೇರಿಯವರೊಂದಿಗಿನ ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧವನ್ನು "ಎರಡು ಉಗ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳ ಘರ್ಷಣೆ" ಯಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಬಡತನ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಲಹಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಮೇರಿಯವರು ಸ್ವತಃ ಅನುಭವಿಸುವ ಆಘಾತ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಅವರು ಮಗಳಾದ ತಮಗೆ ನೀಡುವ  ಹಿಂಸೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಸಹ "ನೀನು  ಏನನ್ನು  ಬೇಕಾದರೂ ಸಾಧಿಸಬಹುದು" ಎಂಬಂತಹ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ತಾಯಿ ತಮಗೆ ನೀಡಿದ್ದನ್ನು ಅರುಂಧತಿಯವರು ನೆನೆಯದೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. 

ಮೂನ್  ಟೈಗರ್ ನಲ್ಲಿ, ಇತಿಹಾಸಕಾರ ವೃತ್ತಿಯ ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ತನ್ನದೇ ಮಗಳು ಲೀಸಾಳನ್ನು ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಗೆ ಸಾಟಿಯೇ ಅಲ್ಲದ "ಮಂದ ಬುದ್ಧಿಯ  ಮಗು" ಎಂದು ಕಾಣುತ್ತಾಳೆ. ಮಗುವಿನ ಪಾಲನೆಯನ್ನು  ಮಗುವಿನ  ಅಜ್ಜಿಯರಿಗೆ ವಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೂ  ಆ ಮಗಳು ಜಗವನ್ನು ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮಾತ್ರ ತನ್ನದೇ ಆಗಿರುವಂತೆ  ಮಾಡಲು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಲೀಸಾಳಲ್ಲಿ  ಆಜೀವ ಪರಕೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಾಳೆ. 

ಮೇರಿ ರಾಯ್ ಸಂಪೂರ್ಣ  ಸ್ವಾಯತ್ತವಾಗಿ ಬದುಕುವುದನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವಿಚ್ಛೇದನದ ನಂತರ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.    ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ  ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವರೆಗೂ ಕೇಸು ನಡೆಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.  ಆದರೆ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗಳು  ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದೂರವೇ  ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. 

ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಯುದ್ಧ ವರದಿಗಾರ್ತಿಯಾಗಿ  ತಾಯ್ತನಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ಸ್ವಂತದ  ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ  ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅದು  ಲೀಸಾಳ ಚೈತನ್ಯವನ್ನೇ  ನಂದಿಸುತ್ತದೆ. 

ತಾಯಿಯಿಂದಾದ ಎಲ್ಲ ಗಾಯಗಳ ನೋವುಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಆರುಂಧತಿಯವರು ತಮ್ಮ ಊರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಮೇರಿಯವರ   ಚಿತಾಭಸ್ಮವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವಲ್ಲಿ "ಮದರ್ ಮೇರಿ ಕಮ್ಸ್  ಟು ಮಿ " ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 

ಇನ್ನು " ಮೂನ್ ಟೈಗರ್'  ನಲ್ಲಿ ತಾನು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಕ್ಲಾಡಿಯಾಳು ಲೀಸಾಳಲ್ಲಿ  ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ  ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಷಾದವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತ ಪಡಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ.  ಎರಡೂ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ವಿಷತ್ವದ ನಡುವೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತವೆ.   ಮಗಳು ತನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಗುರುತನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ  ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ  ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಹೊಂದುವಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇವೆರಡೂ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.