NGO ಗಳ ಮೇಲೆ ರಾಜ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಹೊಸ ಯುಗ?

ಮಾರ್ಚ್ 25, 2026 ರಂದು ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ , Foreign Contribution (Regulation) Amendment Bill, 2026 ('ವಿದೇಶಿ ಕೊಡುಗೆ (ನಿಯಂತ್ರಣ) ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ, 2026') ಯು  ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದೆ. ಈಗಿರುವ Foreign Contribution (Regulation) Act, 2010 ಅನ್ನು ಈ ಮಸೂದೆಯು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದರ ಹೊಸ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆ ಮತ್ತು ಗಮನಾರ್ಹ ಆಕ್ರೋಶವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿವೆ.

ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ: "ನಿಯೋಜಿತ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ"

'ನಿಯೋಜಿತ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ' Designated Anthority ದ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಯು ವಿವಾದದ ಹೃದಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಥೆಯು ತನ್ನ FCRA ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಸಮಯೋಚಿತವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಲು ವಿಫಲವಾದಲ್ಲಿ  NGO ನ ಸ್ವತ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಈ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಈ ಅಧಿಕಾರವು ಯಾವುದೇ NGO ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ತನ್ನ FCRA ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವ(surrender)  ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೂ  ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.   ಈ  ಕ್ರಮವು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು  ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. 

"ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ"?

ಸಿಪಿಎಂ ಪಕ್ಷವು ಈ ಮಸೂದೆಯನ್ನು  " ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ” ಎಂದು ವಿವರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮಸೂದೆಗೆ  ಕ್ಷಿಪ್ರವಾದ ರಾಜಕೀಯ  ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಈ ಗುಂಪುಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಭಯವೆಂದರೆ ಮಸೂದೆಯ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾನೂನು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು ಎಂಬುದೇ ಆಗಿದೆ. . 

ಪರಿಣಾಮಗಳು 

ಈ ಕ್ರಮಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕ ನ್ಯಾಯದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚೆಯು ತುರ್ತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಮಸೂದೆಯು ಕಾನೂನಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದರೆ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು  ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಗಬಹುದಾದ  ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾದ ಅನುಮಾನ  ಇದೆ. 

ಈ ಶಾಸಕಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ನಾನ್- ಪ್ರಾಫಿಟ್   ವಲಯದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಡುವಿನ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆಯು ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ರಚನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ ವಿವಾದದ  ಅಂಶವಾಗಿದೆ. 

ಗುರುತಿನ ಸಂಘರ್ಷ: 2026 ರ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಅಮೆಂಡ್ಮೆಂಟ್ ಬಿಲ್

ಈ ವಾರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ sexual identity (ಲಿಂಗ ಗುರುತು) ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಎರಡು ಸಂಗತಿಗಳು ಗಮನ ಸೆಳೆದವು. ನಾನು ಕೇಳಿದ ಒಂದು ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಾರವೇ ಅಂಗೀಕಾರವಾದ Transgender Persons Amendment Bill 2026 ಮಸೂದೆ.


ನಾನು ಆಗಾಗ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುವ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಒಂದಿದೆ. ಅದರ ಹೆಸರು The Seen and the Unseen. ಅಮಿತ್ ವರ್ಮಾ ನಡೆಸಿಕೊಡುವ ಈ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಧಕರೊಬ್ಬರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿ ಅವರೊಡನೆ ದೀರ್ಘವಾದ ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನೂ ಅವರ ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಇದು. ಅಮಿತ್ ವರ್ಮಾ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ ಕಲೆ ಅದ್ಭುತ. ಆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಈ ವಾರ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದವರು ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿ.

sex -realism (ಲೈಂಗಿಕ ವಾಸ್ತವತೆ), gender critical feminism ( "ಲಿಂಗ-ನಿರ್ಣಾಯಕ" ಸ್ತ್ರೀವಾದ) ಈ ಬಗೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳ ಕುರಿತು ನನಗಿದ್ದ ಅರಿವು ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟೇ. ಜಾನ್ಹವಿ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ಕೇಳಿದ ಮೇಲೇ ಇಂತಹ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು. ಅತ್ಯಂತ ನೇರವಾಗಿ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಸಂವಹಿನಿಸುವುದು ಅವರ ಶೈಲಿ. ಹಾಗೆಯೇ ವಿಷಯವನ್ನು ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ವಿವರಗಳ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸುವುದು.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ಫ್ರೇಮ್‌ವರ್ಕ್

ಚಿಂತಕಿ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಪಾದಕಿ ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿ ಅವರು (ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಖಾಸಗಿ ಅರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ incentive ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಉದಾ:c-section ಅನ್ನು ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗಲೂ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದು, ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಬಗೆಗೆ ಅವರು ಈ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ್ದಾರೆ), ಹಾಗೆಯೇ ಲಿಂಗ-ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದ ವನ್ನು ಸಹ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್"ಎಂದು ವಿವರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ biological sex binary ಯ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ.

ಹೆಲೆನ್ ಜಾಯ್ಸ್ ಅವರ ಟ್ರಾನ್ಸ್: ವೆನ್ ಐಡಿಯಾಲಜಿ ಮೀಟ್ಸ್ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಸ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ ನಂತಹ ಕೃತಿಗಳ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ನಿಲೇಕಣಿ ಅವರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ:

ಸೆಕ್ಸ್ ಬೈನರಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಸುವುದು: ಗುರುತನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನೇ ಆಧಾರವಾಗಿಸುವ ಬದಲು ಜೈವಿಕ ಲೈಂಗಿಕತೆ (biologocal sex binary)ಯ ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ವೈದ್ಯಕೀಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆ: ಅವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ "ಲಿಂಗ-ದೃಢೀಕರಣ" ಕಾಳಜಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ "First, Do No Harm," (ಮೊದಲು, ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಮಾಡಬೇಡಿ), ತತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರ (medical transition) ಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೆಚ್ಚು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲು ಅವರು ಅಬಿಗೈಲ್ ಶ್ರಿಯೆರ್ ಅವರ ಇರ್ರಿವರ್ಸಿಬಲ್ ಡ್ಯಾಮೇಜ್ ಕೃತಿಯನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಿತ ನಿರ್ಧರಿಸುವಿಕೆ: ನಿಲೇಕಣಿಯವರು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಜೈವಿಕ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಈಗ ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಬರೋಣ.

2026 ರ ಮಸೂದೆ: ಸ್ವಯಂ-ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದವರೆಗೆ

ಸ್ವ-ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ 2014ರ NALSA ತೀರ್ಪಿನಿಂದ ಈ ಮಸೂದೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:

ಸ್ವಯಂ ಗುರುತಿನ ಅಂತ್ಯ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸೆಕ್ಷನ್ 4(2) ಅನ್ನು ಈ ಮಸೂದೆಯು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ, ಇದು ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಗುರುತಿನ(ಸೆಲ್ಫ್-ಐಡೆಂಟಿಫಿಕೇಷನ್) ಅವಕಾಶದ ಬದಲಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ

ಐದು-ಹಂತದ ಪರಿಶೀಲನೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆಯಲು, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಈಗ ಮೆಡಿಕಲ್ ಬೋರ್ಡ್, ಜಿಲ್ಲಾ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ನ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ಸಂಭಾವ್ಯ "ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರದ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ" ವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಕಠಿಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

ಸಂಕುಚಿತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು: ಮಸೂದೆಯು "ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್" ಅನ್ನು ಇಂಟರ್‌ಸೆಕ್ಸ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ (ಹಿಜ್ರಾ ಮತ್ತು ಅರಾವಾನಿಗಳಂತಹವು ) ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಮೆನ್, ಬೈನರಿ-ಅಲ್ಲದವರು, ಮತ್ತು ಜಂಡರ್ ಫ್ಲೂಯಿಡ್ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರನ್ನು ಕಾನೂನು ಮಾನ್ಯತೆಯಿಂದ ಅಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಸಮುದಾಯದವರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ

ಹೊಸ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಟ್ರಾನ್ಸ್ಜೆಂಡರ್ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ "ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಬೆದರಿಕೆ" ಮತ್ತು "ರಾಜ್ಯದ ಕಣ್ಗಾವಲು ಸಾಧನ" ಎಂದು ಕಾಣಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು 2026 ರ ಬಿಲ್

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸ್ಟ್" ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು 2026 ರ ಬಿಲ್ ಇವೆರಡರಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅಂಶವು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಬದಲಾಗಿ ಬಾಹ್ಯವಾದ ಹಾಗೂ ವೈದ್ಯಕೀಯವಾಗಿ ದೃಢೀಕೃತವಾದ ಗುರುತಿನ ಪರವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು.

ನಿಲೇಕಣಿಯವರ ಚೌಕಟ್ಟು ಜೈವಿಕ ಲೈಂಗಿಕತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ "ಮಹಿಳಾ" ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ, ರಾಡ್ಜ್ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕಿ ಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ ಅವರಂತಹ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಲೈಂಗಿಕ ಗುರುತನ್ನು "ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಮಾದರಿ"ಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವುದು ದೈಹಿಕ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆಯನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅವರು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ:

ಕಡ್ಡಾಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು: ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಗುರುತನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು "ಬಲವಂತದ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ಗಳು" ಅಥವಾ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದು "ಅಮಾನವೀಯತೆ" ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಗಾಮಿ.

ಖಾಸಗಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ: ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ವರದಿ ಮಾಡುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸುವುದು ಆರೋಗ್ಯಸೇವೆಯನ್ನು ಕಣ್ಗಾವಲಿನ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ.

ಬೆಂಬಲದ ಅಪರಾಧೀಕರಣ: ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲೇ ತಮ್ಮ ಲೈಂಗಿಕತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದೆ ಇದ್ದಾಗ ಹತಾಶರಾಗಿ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದ ಕ್ವೀರ್ ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಯುವಕರಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವವರನ್ನು ಹೊಸ ನಿಬಂಧನೆಗಳು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನಾಗಿಸಬಹುದು.

ಜಾನ್ಹವಿ ನಿಲೇಕಣಿಯವರ "ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸಂ" ಲಿಂಗ ಗುರುತಿನ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ತಾತ್ವಿಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದರೆ, 2026 ರ ಮಸೂದೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅನ್ವಯ ಇದೆ.

ಇದು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಜನರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ಭಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಸ್ವಯಂ-ನಿರ್ಣಯದ ಹಕ್ಕಿನ ಬದಲಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣದ ನಿಬಂಧನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವ ಬದಲಾವಣೆಯು ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮೊದಲೇ ಈ ಸಮುದಾಯಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೊಡನೆ ಚರ್ಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವರ ಆತಂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು.

"ಸೆಕ್ಸ್ ರಿಯಲಿಸಂ" ಅನ್ನು ಉದಾರವಾದ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದ ದ ಮಸೂರದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಿಲೇಕಣಿಯವರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೆ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯ ಇದೆ. ಆದರೆ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ಕರಾಳ ಸ್ವರೂಪವು ಲೈಂಗಿಕ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತರಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಭಯ ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವಂತದ್ದಲ್ಲ.

ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಕೆಲವು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ತಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದು ಕನ್ನಡದ ಸಂಚಾರಿ ವಿಜಯ್ ನಟನೆಯ ಚಿತ್ರ 'ನಾನು ಅವನಲ್ಲ ಅವಳು', ಹಿಂದಿಯ ಮನೋಜ್ ಬಾಜಪಯ್ ನಟನೆಯ ಚಿತ್ರ 'ಅಲಿಗರ್'. ಹಾಗೆಯೇ, ಅರುಂಧತಿ ರಾಯ್ ಕಾದಂಬರಿ 'ದಿ ಮಿನಿಸ್ಟ್ರಿ ಆಫ್ ಅಟ್ಮೋಸ್ಟ್ ಹ್ಯಾಪಿನೆಸ್' (ಅಂಜುಮ್ ಪಾತ್ರ).

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನೀತಿಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧಾರ ಮತ್ತು ವಿವೇಕದಿಂದ ರೂಪಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಿನಿಮಾ

ಈ ಸಲದ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿತರಣೆಯ ಸಮಾರಂಭವು  ಕೆಲವು ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶ ರವಾನೆಯ ಸಾಧನವಾದದ್ದು ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿತ್ತು . ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ವೇದಿಕೆಗಳು ಸಾಧನವಾಗುವುದು ತಪ್ಪೆಂದೂ ಅನಿಸುವುದಿಲ್ಲ.  

ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಆಸ್ಕರ್ ಹೋಸ್ಟ್  ಕಾನನ್ ಒ'ಬ್ರೇನ್ ಅವರು "ಇಂದಿನ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತ ಮತ್ತು ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಕಾಲಮಾನಕ್ಕೆ ಸವಾಲಾಗಿ ಯುದ್ಧದ ಎದುರು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಭರವಸೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಈ ರಾತ್ರಿ ಆಯೋಜಿತವಾಗಿದೆ "  ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಸಮಾರಂಭವು ಕೆಲವರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶಗಳ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದರು. 

 ಅವಾರ್ಡ್ ಪ್ರೆಸೆಂಟರ್ ಆಗಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂದ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ನಟ  ಜೇವಿಯರ್ ಬಾರ್ಡೆಮ್ ಅವರು "ಯುದ್ಧ ಬೇಡ" ಪಿನ್ ಧರಿಸಿ, "ಯುದ್ಧ ಬೇಡ. ಫ್ರೀ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೈನ್," ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಹಾಲಿವುಡ್ ಸಹ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನ್  ಪರವಾದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು‌ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ  ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದರು. 

Best International Feature Film ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ Sentimental Value ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪಡೆದ  ನಿರ್ದೇಶಕ ಜೋಕಿಮ್ ಟ್ರೈಯರ್ ಅವರು "ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಕರು ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರು" ಎಂದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ನೆನಪಿಸಲು ತಮ್ಮ ಗೆಲುವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು, ಆ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸದಂತೆ ಮತದಾರರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.

ಸಿನಿಮಾದಂತಹ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮಾಧ್ಯಮದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾದವರು ಸಮಾಜದ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ಉಚಿತವೇ ಆಗಿದೆ. ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೋ ಅಥವಾ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಭಯದಿಂದಲೋ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಮಂದಿ ಆಡಳಿತದ ಅಥವಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತನಾಡುವುದು ಅಪರೂಪ.  ಹಾಲಿವುಡ್ ತಾರೆಯರಾದ ರಾಬರ್ಟ್ ಡಿ ನಿರೋ, ಮೆರಿಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಪ್ ಮುಂತಾದವರು ಇದಕ್ಕೆ ಅಪವಾದ. ಇನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಂತೂ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಬಹುಪಾಲು  ಮಂದಿ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಸೊಲ್ಲೆತ್ತುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೇ ಇಲ್ಲ.  

ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಸಹ ಸಿನಿಮಾ ಕೇವಲ ಮನರಂಜನೆಯ ಮೂಲವಾಗಿ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತಲ್ಲೂ  ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗುವ ಶಕ್ತಿ ಇರುವಂತಹದ್ದು; ಇದು ಒಂದು  ಕನ್ನಡಿಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಯಾ  ಕಾಲದ  ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಮೆಗಾಫೋನ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇರುವಂತಹದ್ದು. ಆ ರೀತಿ ಅದನ್ನು ಬಳಸುವ ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯ ಇರುವ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಬೇಕು.  

ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಸಹಾನುಭೂತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಿನೆಮಾ ನಮ್ಮ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಈಗ ಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಸುದ್ದಿ ಯಲ್ಲಿರುವ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನ ಎರಡು ಚಿತ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ವಸ್ತುವಿನ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. 

Ahed’s Knee

ರಾಜಕೀಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ  ವಸ್ತುವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ರೂಪಿಸಿರುವ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರ  ನಡಾವ್ ಲಪೀಡ್  ಅವರ Ahed's Knee (2021).  ಸರ್ಕಾರಿ  ಅಜೆಂಡಾ ವಿರುದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರವೊಂದು  ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ತೀಕ್ಷ್ಣ ದೃಷ್ಟಿಯ ಒಂದು  ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. "ತಮಗೆ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹವಾದ  (ಬಲಪಂಥೀಯ) ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತಿಸುವ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಸಹಿ ಹಾಕಬೇಕಾದಂತಹ ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯವು (ಇಸ್ರೇಲ್)   ಕಲಾತ್ಮಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಪರಿಶೋಧಿಸುತ್ತದೆ. 

ಪ್ಯಾಲೇಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಕಾರ್ಯಕರ್ತೆ  ಅಹೆದ್ ತಮೀಮಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಚಿತ್ರ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ನಿರ್ದೇಶಕನ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರಿಕೃತವಾದ ನಿರೂಪಣೆಯ  ಮೂಲಕ, ಹೇಗೆ ಸಮಕಾಲೀನ ಇಸ್ರೇಲ್‌ನಲ್ಲಿ  ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. 

ಇದೇ ನಡಾವ್ ಲಪೀಡ್ 1922 ರಲ್ಲಿ ಗೋವಾ ಚಲನಚಿತ್ರೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಜೂರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದಾಗ  ' ಕಾಶ್ಮೀರ್ ಫೈಲ್ಸ್ ' ಚಿತ್ರವು ' ವಲ್ಗರ್ ಪ್ರಾಪಗಾಂಡ' ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದು ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿತ್ತು.  

Rosewater

ಜಾನ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್‌ರ  Rosewater (2014) ಚಿತ್ರವು 2009 ರ ಇರಾನಿನ "Green Movement" ಮತ್ತು ನಂತರದ ಜನರ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ನಿಗ್ರಹದ  ನಿರೂಪಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.  ಪತ್ರಕರ್ತ ಮಜಿಯರ್ ಬಹಾರಿ ಅವರ 118 ದಿನಗಳ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಚಲನಚಿತ್ರವು "ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸ್ವರೂಪ"  ವನ್ನು  ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

"ಆಧುನಿಕ" ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ವಿಶ್ವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮತ್ತು "ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ" ದೇವಪ್ರಭುತ್ವದ ಮನಸ್ಥಿತಿ, ಇವೆರಡರ  ನಡುವಿನ ಘರ್ಷಣೆಯನ್ನು "ರೋಸ್‌ವಾಟರ್" ಚಿತ್ರವು  ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಒಂದು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಹೇಗೆ   ರಾಜಕೀಯದ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇರಾನಿನಲ್ಲಿ  ಆಧುನಿಕ ರಾಜ್ಯದ ವ್ಯಾಮೋಹದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು 1953ರ  CIA ಬೆಂಬಲಿತ ದಂಗೆಯಂತಹ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ  ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ  ಸಿನಿಮಾವು ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ದಮನದ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟವು ಒಂದು ಇಡೀ  "ಪೀಳಿಗೆಯ ಹೋರಾಟ"ವಾಗುವುದನ್ನು  ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ: ಅಪೂರ್ವ ಕಲಾವಿದೆಯ ಆತ್ಮೀಯ ಪರಿಚಯ

ಅತುಲ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಅವರ "Annapurna Devi: The Untold Story of a Reclusive Genius" ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪುಸ್ತಕದ  ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.  

ಪುಸ್ತಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ಅನುವಾದಕಿ ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರು " ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರ  ನೆನಪಿಗೆ ಶರಣೆನ್ನುತ್ತಾ..." ಎಂಬ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ  ಬರೆದಿರುವ ಮಾತುಗಳು ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಒಂದು ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಭಾವಪೂರ್ಣ ಅನುವಾದವೆನ್ನುವುದರ ಸೂಚನೆ ನೀಡುತ್ತವೆ.  ಮೂಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕೃತಿಯನ್ನು ಓದಿದವರೂ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದಬಹುದಾದ ಪುಸ್ತಕವಿದು. "ತಾನು ಒಲಿದಂತೆ ಹಾಡುತ್ತಾ... ಲೋಕದೊಳಗೆ ಅಲೌಕಿಕ ರಾಗವೊಂದರಂತೆ ಬದುಕಿದವರು...", "ಭಾರತದ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಎರಡು ಪ್ರಧಾನ ಮಾದರಿಗಳಿವೆ ; ಒಂದು ಅಗ್ನಿಪುತ್ರಿ ದ್ರೌಪದಿಯ ಬೆಂಕಿಯಂತಹ ಪ್ರಮಾಣ-ಬದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಭೂಮಿತನಯೆ ಸೀತೆಯ ಮೌನ ನಿರಾಕರಣೆಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆ. ಶ್ರೀರಾಮನಿಗಾಗಿ ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದ, ಅಗ್ನಿಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ ಸೀತೆ ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಏನೂ ಕೂಗಾಡದೆ, ಮೌನವಾಗಿ ಭೂಮಿಯೊಳಕ್ಕೆ ಜಾರಿಬಿಡುತ್ತಾಳೆ, ಥೇಟ್ ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು ‘ಆಕಾಶಗಂಗಾ’ದ ಆರನೆಯ ಮಹಡಿಯ 6ಎ ಮನೆಯ, ತಮ್ಮ ಮನದ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿಕೊಂಡಂತೆಯೇ...". ಈ ಸಾಲುಗಳು ಇಷ್ಟವಾದವು.   

ನನಗೆ ಅನ್ನ ಪೂರ್ಣ ದೇವಿಯವರ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಜೀವನ ಕತೆ ಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಿಸಿದ್ದು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲಿನ ಆಸಕ್ತಿ. ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ Raga'n Josh - Stories from a Musical Life ಎಂಬ  ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರ ಕುರಿತು ಆಸಕ್ತಿಕರ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಓದಿದ್ದು ನೆನಪಿದೆ. ಆ ಪುಸ್ತಕದ ಬಗ್ಗೆ ಬ್ಲಾಗ್ ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದೆ. 

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರ ಜೀವನದ ಕುರಿತ ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಓದು ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅನುಭವ. ಅವರ ಜೀವನದ ಕುರಿತು ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ- "ಅದೊಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ನಮ್ರರನ್ನಾಗಿಸುವ, ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವ, ಆರ್ದ್ರರಾಗಿಸುವ, ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡುಮಾಡುವ, ಕಣ್ಣು-ಮನಸು ಹಸಿಯಾಗಿಸುವ ಪಯಣ." ನಿಜಕ್ಕೂ. 

ದಶಕಗಳ ಕಾಲ, ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಮಯ ಮತ್ತು ನಿಗೂಢತೆಯ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಪಿಸುಗುಡಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು. ನಾಲ್ಕೂವರೆ ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಚೋದಿತ  ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆದ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಅವರ ಸಂಗೀತ ಶಿಷ್ಯ ಅತುಲ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್  ಅವರ  ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವವರೆಗೂ ಅವರು ನಿಗೂಢವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದರು. ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾ  ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನೆನಪುಗಳು  ಮತ್ತು ಸಂಗೀತದ ಈ ಮೇರು ಪ್ರತಿಭೆಯ ಕುರಿತಾದ ಸಾಮೂಹಿಕ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಈ  ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಈ ಪುರಾಣಸದೃಶ  ಮಹಿಳೆಯ ಅಪರೂಪದ ನೋಟವು  ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಮೈಹಾರ್ ಘರಾನಾದ ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತೆ 

ಉಸ್ತಾದ್ ಅಲ್ಲಾವುದ್ದೀನ್ ಖಾನ್ ರ ಮಗಳಾಗಿ  ಜನಿಸಿದ ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿ, ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೈವಿಕ ಪೂಜೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ, ಆಶ್ರಮದಂತಹ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ನಿಜವಾದ ಸಾಧಕರಾಗಿದ್ದ ಅವರ ತಂದೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮೀರಿ, ಪೋಷಣೆಯ ದೇವತೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಇಟ್ಟರು.

ಆಳವಾದ, ಧ್ಯಾನಸ್ಥ ಅನುರಣನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಸುರ್ಬಹಾರ್ ಎಂಬ ವಾದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಠಿಣ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ಅವರು ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ತಂದೆಯವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಸಂಗೀತ ಜ್ಞಾನದ 80 ಪ್ರತಿಶತ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಇವರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಅನ್ನ ಪೂರ್ಣ  ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಹೋದರ ಅಲಿ ಅಕ್ಬರ್ ಖಾನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅವರ ಅನೇಕ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದ ಜ್ಞಾನ ಅವರದಾಗಿತ್ತು  ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ  ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗ 

ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಅವರ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ದುರಂತ ತಿರುವಿನ ಮೇಲೆ ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲುತ್ತದೆ. 1941 ರಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತ್ ರವಿಶಂಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ವಿವಾಹವಾಗುತ್ತದೆ. ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು ತಮ್ಮ ಪತಿಯ ಅಭದ್ರ ಭಾವನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಾರದೆಂದು  ಸಾಮರಸ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಎಂದಿಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. 

'ಯುಗಳ ಗಾನದ ಒಳಗಣ ಜಂಟಿ ಕಾಳಗ' ಎಂಬ  ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿ ಅಧ್ಯಾಯವು ಮದ್ರಾಸ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿ 1955 ರಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿತವಾಗಿದ್ದ  ಅಪರೂಪದ ಯುಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ಘನತೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ  ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ದೇವಿ, ಯಾವುದೇ ನಾಟಕೀಯತೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ತನ್ನ ಪತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೀರಿಸಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು  ವೃತ್ತಿಪರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ ಎರವಾಗುವ ದುರಂತವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಹೃಷಿಕೇಶ್ ಮುಖರ್ಜಿಯವರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಅಭಿಮಾನ್ ಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ನೀಡಿತು. ಇಲ್ಲಿ  ಗಮನಿಸಬೇಕಾದದ್ದೆಂದರೆ, ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು ಚಿತ್ರವು  ಇತರ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಮಹಿಳಾ ಸಂಗೀತಗಾರರನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸಬಾರದೆಂದು  ಚಿತ್ರವು ಸುಖಾಂತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕೆಂದು ವಿನಂತಿಸಿದ್ದರು. 

ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಏಕಾಂತತೆಯ ಜೀವನ

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಗೆ, ಸಂಗೀತವು ಯಾವುದೇ ಬಾಹ್ಯ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ಬಯಸದ ಶಾಶ್ವತ ಸಾಧನೆ (ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಭ್ಯಾಸ) ಆಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಫಲಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯ "ವ್ಯಸನಕಾರಿ" ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ದೂರವಿರುವ ಏಕಾಂತತೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಅವರು ದೃಢವಾಗಿ ನಂಬಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಮಗ ಶುಭೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್ ಅವರ ಅಕಾಲಿಕ ಮರಣದಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದುರಂತಗಳ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ  ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಿತಾರ್ ಮತ್ತು ಸುರ್ಬಹಾರ್‌ನ ತಂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದರು.

ಒಂದು ಶಾಶ್ವತ ಪರಂಪರೆ

ಅನ್ನಪೂರ್ಣಾದೇವಿಯವರು  2018 ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ಇನ್ನೂ 6-ಎ ಆಕಾಶ್ ಗಂಗಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಸುರ್ಬಹಾರ್ ಉಳಿದಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಪಂಡಿತ್ ನಿತ್ಯಾನಂದ್ ಹಲ್ದಿಪುರ್ ರಂತಹ ಶ್ರದ್ಧಾಭರಿತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಜೀವಂತವಾಗಿರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಅಧ್ಯಾಯಗಳ ಮೂಲಕ ಕ್ರಿಸ್ಪ್ ಆಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗುತ್ತ ಸಾಗುವ ಪುಸ್ತಕವು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಓದಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಒದಗಿಸಿರುವ ಕಪ್ಪು-ಬಿಳುಪು ಮತ್ತು ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಗಳು ಸಂಗೀತಗಾರ್ತಿಯ ಬದುಕಿನ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದ ಹಲವು ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹತ್ತಿರವಾಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಪುಸ್ತಕದ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಕುರಿತು ಲೇಖಕರ ಮಾತುಗಳು ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿವೆ- "ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ರೀತಿ ನೋಡಿದರೆ, ಭವಿಷ್ಯದ ಜನಾಂಗ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ದೂರ ಸರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದೇ ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಮಹಾನ್ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ಅನಾಮಿಕತೆಗೆ ಜಾರಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ." 

ನಮಗೆ ಎಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಬೇಕಾಗಿದೆ?

ಕಗ್ಗಂಟಾಗಿ ಪರಣಮಿಸಿರುವ ರಾಜಕೀಯ  ಮತ್ತು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ಸಂವಾದವೇ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿರುವ ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ: ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ, ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತವಾದ  ರಾಷ್ಟ್ರವಾದದ  ಭಾಷೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಿದೆ? 

ಪ್ರಜಾವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿರುವ ತಮ್ಮ "ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ:  ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟುವಿಕೆ ಏಕೆ?"  ಎಂಬ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಯೋಗೇಂದ್ರ  ಯಾದವ್ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು  ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ  ಏಕೀಕರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲ ಒಂದು ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾದ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಆವೃತ್ತಿಗೆ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ಭರವಸೆಯ ಭಾಷೆ ವಿರುದ್ಧ ಭಯದ ಭಾಷೆ 

ವಿವಿಧ ರಾಜಕೀಯ ಬಣಗಳು ಹೇಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲಕರವಾಗಿದೆ. ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಬಯಸುವವರು ಮುಂದಿನದರ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ  ನೋಡುವ ಭಾಷೆಯನ್ನು  ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ  "ಭಾರತದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು" ರಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತ ಭಯ, ಅವಮಾನ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.

ಸೂಕ್ತವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸವಾಲೇ  ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವುದು. ಕೇವಲ ತಪ್ಪು ಏನು ಎಂದು ಟೀಕಿಸುವ ಬದಲು, " ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುವ  ಭಾರತದ"  ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ, ಭರವಸೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬೇಕು.

ನಾಗರಿಕತೆ ನದಿಯಾಗಿ

ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ನದಿಯ  ರೂಪಕವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನದಿಯು ಕಲ್ಲುಗಳು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಭಗ್ನಾವಶೇಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಒಯ್ಯುವಂತೆ, ನಾಗರಿಕತೆಯು ಸಹ ಸೌಂದರ್ಯದ ಜೊತೆ  ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕ ವೈಫಲ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಬದಲು, ಹೊಸ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಅದರ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಆಚರಿಸಬೇಕು.

ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೇರೂರಿಸುವುದು

ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ  ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿರಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು.  75 ವರ್ಷಗಳಿಂದ, ಜಾತ್ಯತೀತತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಂತಹ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ "ನೈತಿಕ ಭಾಷೆ" ಯ ಭಾಗವಾಗಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಲೇಖಕರು ಸೂಚಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳು ಹೀಗಿವೆ:  

• ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯನ್ನು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದು.
• ಸಮಾಜವಾದವನ್ನು  ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ದಯೆಯ  ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳಿಂದ ಬಲಗೊಳ್ಳಿಸುವುದು.
• ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ  ಬೇರುಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ  ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುವುದು.

ಈ ಆದರ್ಶಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಾನೂನುಗಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿದಾಗ, ಅವು ಗಣರಾಜ್ಯದ ಅಂತರ್ಗತ   ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆಯೆಂದರೆ  ಏಕರೂಪತೆಯಲ್ಲ 

ಧನಾತ್ಮಕವಾದ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತಹ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನು ನಾವು  ಮರುಪಡೆಯಬೇಕೇ  ಹೊರತು ' ಕೆಲವರನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವ ' ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯನ್ನಲ್ಲ ಎಂದು ಯಾದವ್ ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.   ನೆರೆಹೊರೆಯವರು ಅಥವಾ ತಮ್ಮಲ್ಲೇ ಇರುವ "ಇತರರನ್ನು" ದ್ವೇಷಿಸುವ ಕೆಲವು  ಯುರೋಪಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ  ಮಾದರಿಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯು ಆಂತರಿಕ ಕಲಹಗಳನ್ನು ತಣಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಬೇಕು.  ಹಿಂದಿಯೇತರ ಭಾಷಿಗರು ಅಥವಾ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶದ ನಿವಾಸಿಗಳ ಕಾಳಜಿಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು. ನಿಜವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಏಕತೆ ಕಂಡುಬರುವುದು ಏಕರೂಪತೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಆಳವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ.

ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು

ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಜಾತ್ಯತೀತತೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವುದರ ವಿರುದ್ಧ  ಲೇಖನವು ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯರು  ನೈತಿಕತೆಯನ್ನು  ನೋಡುವುದೇ ಧರ್ಮದ  ಮಸೂರದ ಮೂಲಕ. ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗುಳಿಯುವ ಬದಲು, ಧರ್ಮಾಂಧತೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ನಾವು ಹುಡುಕಬೇಕು. ಭಾಷೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಬಳಸುವಂತೆ ನಿಂದನೆಗೂ ಬಳಸಬಹುದೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಧರ್ಮವು ಸಹ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಾಧನವಾಗುವ ಬದಲು ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ  ಸಾಧನವಾಗಬಲ್ಲದು.

ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವು ಕೇವಲ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಚಲಾಯಿಸುವ ಮತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದು; ಇದು ಜನರ ನಂಬಿಕೆಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ನಮ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಸಹ ಆಗಿದೆ. 

ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (ಎಐ) ಮತ್ತು ಭಾರತ

ಕಳೆದ ವಾರ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿತವಾದ India AI Impact Summit ನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಎರಡು ವಿಡಿಯೋ ಗಳನ್ನು  ಗಮನಿಸಬಹುದು.

 AI Can Change the Lives of the Poorest | Vinod Khosla | Prannoy Roy ( DeKoder)

ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ  ಕ್ಷಿಪ್ರ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಪ್ರಭಾವ  ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೇಗಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಿಲಿಕಾನ್ ವ್ಯಾಲಿ ದಾರ್ಶನಿಕ ಎಂದೇ ಕೆಲವರು ಪರಿಗಣಿಸುವ ವಿನೋದ್ ಖೋಸ್ಲಾ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಎಐ ಅನ್ನು ಒಂದು ಡೆಮಾಕ್ರಾಟಿಕ್ ಈಕ್ವಲೈಜರ್ ಆಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಎ ಐ ಅನ್ನು ಬಳಸಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು  ಉಪಚಾರ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಿಗುವಂತಾದರೆ ಅದು ಬಡವ ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಎಐ ಬಳಸಿ  ಆನ್ ಲೈನ್ ನ ಮೂಲಕ ಒದಗಿಸುವ  ಶಿಕ್ಷಣ.  ಹೀಗೆ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಈ ಎರಡು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಎಐ ಬಳಸಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರನ್ನು ಬಡತನದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಬಹುದು. 

ಆಧಾರ್ ಮತ್ತು UPI ನಂತಹ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಕ್ಕೆ AI ಅನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರವು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಕಾಯಿಲೆ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ವೆಚ್ಚವಿಲ್ಲದೆ ನೀಡಬಹುದು.  ಶ್ರೀಮಂತರಿಗಷ್ಟೇ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಉನ್ನತ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಆಂಕೊಲಾಜಿಸ್ಟ್‌ನಂತಹ ಅದೇ ಮಟ್ಟದ ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಣತಿಯನ್ನು  ಒಬ್ಬ  ಗ್ರಾಮೀಣ ಕೃಷಿ ಕೆಲಸಗಾರನಿಗೆ ಸಹ AI ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯ)  ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಆರ್ಥಿಕ ಚಲನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. 

ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವರದಾನವನ್ನು ಬಳಸಲು  ಭಾರತದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಆರ್ಥಿಕ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶವು ಗಮನಾರ್ಹ ಬೆಲೆಯನ್ನೂ ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. AI ಯು ಕೆಲವು ವೃತ್ತಿ ಪಾತ್ರ(job role) ಗಳನ್ನು  ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ BPO (ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೊರಗುತ್ತಿಗೆ) ಮತ್ತು IT ಸೇವೆಗಳ ಉದ್ಯಮಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಕುಸಿಯುತ್ತವೆ ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಭವಿಷ್ಯ ನುಡಿದಿದ್ದಾರೆ. 

"ವೈಬ್‌ಕೋಡಿಂಗ್" (ಲೈನುಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಡ್ ಅನ್ನು ಬರೆಯದೆ ಹಲವು ಆವರ್ತನ (Iteration) ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಂಪ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು) ಈಗ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ.

ಕ್ಲಾಡ್ ಕೋಡ್(Claude Code) ‌ನಂತಹ AI ಪರಿಕರಗಳು ಪ್ರೋಗ್ರಾಮರ್‌ಗಳಲ್ಲದವರೂ ಸರಳ ವಿವರಣೆಯ ಮೂಲಕವೇ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆ.

ಇದನ್ನು ಎದುರಿಸಲು, ಭಾರತವು ಕೇವಲ ಮೂಲಭೂತ IT ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪೂರೈಕೆದಾರ ದೇಶವಾಗುವುದರ ಬದಲು  AI ಸೇವೆಗಳ ರಫ್ತುದಾರ"  ಆಗುವ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಕೊಡಬೇಕು ಎಂದು ಖೋಸ್ಲಾ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

The Galgotias Mess-Up: When Hype Takes Over Substance।। Straight Bat with Rajdeep Sardesai

ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ AI ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್ ಶೃಂಗಸಭೆ 2026 ಸಮಯದಲ್ಲಿ, "ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕಲ್ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆ" ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ VVIP ಚಲನೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುವವರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ನಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು. ಇದು ಒಂದೆಡೆ ಹೈಟೆಕ್ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಮೂಲಭೂತ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವಲ್ಲೂ ವಿಫಲತೆ ಇವನ್ನು ಪ್ರತಿ ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಚೀನೀ ನಿರ್ಮಿತ ರೋಬೋಟಿಕ್ ನಾಯಿಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾರತೀಯ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಾಯಿತು.  ಇದು ನಿಜವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತೋರುಗಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. 

ರೋಬೋಟಿಕ್ ನಾಯಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸುದ್ದಿ ಮಾಡಿದ  ಗಲ್ಗೋತಿಯ  ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ಹಿಂದೆ ಸಹ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ಅಂಧ ಸಮರ್ಥನೆಗಾಗಿ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದ್ದನ್ನು ರಾಜ್ ದೀಪ್ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ. 

" WhatsApp ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ" ದ  ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಯಿಂದ ಉತ್ತೇಜಿತವಾಗಿರುವ ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗದ  ಸ್ಲೋಗನ್‌ಗಳನ್ನು ಕೂಗಿದ್ದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ  ಸರ್ದೇಸಾಯಿ ಅವರು  Gen Z ಯ  "ಜೋಂಬಿಫಿಕೇಶನ್" ಬಗ್ಗೆ ಸಂದೇಹ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ನೋಡಬೇಕಾದ ಚಿತ್ರ - ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ

ಈಚೆಗೆ MUBI ಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಚಿತ್ರ ಜೋಕಿಮ್ ಟ್ರೈಯರ್‌ ನಿರ್ದೇಶನದ  ಪ್ರಶಸ್ತಿ-ವಿಜೇತ ಚಿತ್ರ ' ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ'. ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ನಾಮ ನಿರ್ದೇಶಿತವಾಗಿರುವ ಚಿತ್ರ. 

ಇದು ಮೆಟಾ ಮೂವಿ (ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲೊಂದು ಚಲನಚಿತ್ರ ) ದ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟ್ ನ  ಚಿತ್ರ. ಒಬ್ಬ ತುಂಬ ನಾರ್ಸಿಸಿಸ್ಟಿಕ್ ಆದ  ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಅವನ ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ನಡುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಮತ್ತು ಬಿರುಕಿನ ಸಂಬಂಧದ ಸುತ್ತ ಚಿತ್ರ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಅವರು ಹತ್ತಿರವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಎಳೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಕುತೂಹಲವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುತ್ತದೆ.  

ತನ್ನ ಮಾಜಿ-ಪತ್ನಿಯ ಮರಣದ ನಂತರ, ಸಂತಾಪ ಸೂಚಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಗುಸ್ತಾವ್ ಬೋರ್ಗ್ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಇತಿಹಾಸದ ಕುರಿತು( ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತನ್ನ  ತಾಯಿ ಅನುಭವಿಸಿದ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ )   ತಾನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಬೇಕೆಂದು ತನ್ನ ಮಗಳು ನೋರಾಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಈ  ಮೂಲಕ ಮುರಿದ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.  ಆದರೆ  ಆಕೆ ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಗುಸ್ತಾವ್ ಆ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಓರ್ವ ಅಮೇರಿಕನ್ ನಟಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

ಅನೇಕ ಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರು ಗುರುತಿಸಿರುವಂತೆ ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ  ಚಿತ್ರವು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿಂದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಹೋದರಿಯರ  ನಡುವಿನ  ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಹರಿಸಲಾಗದ ಆಘಾತವನ್ನು ಅವರು ಎದುರಾಗುವ ಬಗೆ, ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಮನೋಭಾವ ಇತ್ಯಾದಿ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಅತ್ಯಂತ  ಸಹಜವಾಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿವೆ. ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೆಟಾ-ನಿರೂಪಣೆಯ ಮೂಲಕ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸುತ್ತಲೇ, ಗುಸ್ತಾವ್ ನ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಗೆ  ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಕಾಲದ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಹ ಜೋಡಿಸಿರುವುದು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ  ಭಾವನಾತ್ಮಕ ತೀವ್ರತೆಯನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರದ  ಗೆಲುವು ಇರುವುದು  ಅದರ ನಿರೂಪಣೆಯು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ನಂಬಲರ್ಹವಾಗಿಸುವುದರಲ್ಲಿ.

ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವವರು ಮನೋಜ್ಞ ಅಭಿನಯದಿಂದ ಮನಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.  ರಂಗ ನಟಿಯಾಗಿದ್ದು ಸ್ಟೇಜ್ ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುವ ಹಾಗೂ ಪೋಷಕರ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡದಲ್ಲೂ ಇರುವ ನೋರಾಳ ಪಾತ್ರವನ್ನು ರಿನೇಟ್ ರಿಇನ್ಸ್ವೆ ಅವರು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಟೆಲ್ಲಾನ್ ಸ್ಕಾರ್ಸ್ ಗಾರ್ಡ್ ಅವರು  ಆಕರ್ಷಕ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಹಂಕಾರಿಯಾದ  ಗುಸ್ತಾವ್ ಬೋರ್ಗ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಇಂಗಾ ಲಿಲ್ಲಿಯಾಸ್  ಅವರು ನೋರಾಳ ಸೋದರಿ ಆಗ್ನೆಸ್ ಳ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ  ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಬಹುಕಾಲ ನೆನಪಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತ ಚಿತ್ರವಿದು. ಬೋರ್ಗ್ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ತುಂಬ ಸಾವಧಾನದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಿವರಗಳಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಚಿತ್ರದಂತೆ ಇದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಇಂದಿನ ಡೈನಮಿಕ್ಸ್ ನ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಅದರ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಭಾವ. ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಸೂಕ್ತ  ಸಂವಹನ, ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮನೋಭಾವದ ಮೂವರಲ್ಲೂ ಇರುವ  ಅವರದೇ ಸುಪ್ತ ಯಾತನೆ. ಪರಿಪೂರ್ಣರಲ್ಲದ, ನಮ್ಮನ್ನೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಇವೇ ಪಾತ್ರಗಳು ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮೆ, ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಉದಾತ್ತತೆಯಂತಹ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸುವುದು ' ಸೆಂಟಿಮೆಂಟಲ್ ವ್ಯಾಲ್ಯೂ' ಚಿತ್ರವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಉಳಿಸಿ ಹೋಗುವ ಇಂಪ್ರೆಷನ್. 

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ತೊಡಕಾಯಿತೇ ಜನರಲ್ ನರವಣೆ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆ?

ನಿವೃತ್ತ ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮನೋಜ್ ಮುಕುಂದ್  ನರವಣೆಯವರ ಅಪ್ರಕಟಿತ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ, "ಫೋರ್ ಸ್ಟಾರ್ಸ್ ಆಫ್ ಡೆಸ್ಟಿನಿ," ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ.  ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ಸಂಕೀರ್ಣ ವಾಸ್ತವಗಳ ನಡುವಿನ ಆಳವಾದ ನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದೆ. ಚೀನಾದೊಂದಿಗಿನ 2020 ರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯನ್ನು ಅದರ ಕೆಲವು ಅನಿಶ್ಚಿತ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ   ಮುನ್ನಡೆಸಿದವರು  ಜನರಲ್ ನರವಣೆ. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಅವರ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದಿಡುವ ಮೂಲಕ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಮಿತಿಯು ಅವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಅಡಗಿಸಿದೆ.

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಎರಡು ವಿಡಿಯೋಗಳು-

📹 6 Feb 2026  Vid: Sushanth Singh on Gen Naravane’s book interview with Karan Thapar (The Wire)

ಆದೇಶ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಇಬ್ಬಂದಿ ಸ್ಥಿತಿ 

ಪುಸ್ತಕದಿಂದ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ ಸ್ಫೋಟಕ ಮಾಹಿತಿಯು  ಆಗಸ್ಟ್ 31, 2020 ರ ರಾತ್ರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಚೀನಾದ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ರೆಚಿನ್ ಲಾದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಥಾನಗಳ ಕಡೆಗೆ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಜನರಲ್ ನರವಣೆ  ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶನವನ್ನು ಕೋರಿದರು. ನಿರ್ಣಾಯಕ ಆಜ್ಞೆಯ ಬದಲಿಗೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ರಾಜನಾಥ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಪ್ರಧಾನಿಯವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿದ ನಂತರ, "ನೀವು ಸೂಕ್ತವೆಂದು ಭಾವಿಸುವುದನ್ನು ಮಾಡಿ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಇದು "ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನುಣುಚಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ " ಎಂದು ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕತ್ವದಿಂದ ನೀಡಲಾದ  "ಉಚಿತ ಹಸ್ತ" ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದರೆ, ನರವಣೆ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಇದು  ಓರ್ವ ಮಿಲಿಟರಿ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಸಂದಿಗ್ಧಕ್ಕೆ ದೂಡುವ ಸಂಗತಿ. ಚೀನಾದಂತಹ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರವು ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಮಿಲಿಟರಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಮಿತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ನರವಣೆ ಅವರ ಯುದ್ಧತಂತ್ರದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯು -ಗುಂಡು ಹಾರಿಸದೆಯೇ ಗರಿಷ್ಠ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಟ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳನ್ನು ಸರಹದ್ದಿನ  ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವುದು - ಇದು ತಕ್ಷಣದ ಉಲ್ಬಣವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸೂಕ್ತವಾದ ಕ್ರಮವಾದರೂ, ಇದು ಹೆಚ್ಚು ರಿಸ್ಕ್ ಇದ್ದ ಮಾರ್ಗವಾಗಿತ್ತು.

ದಿ ಮಿಥ್ ಆಫ್ ದಿ "ಫ್ರೀ ಹ್ಯಾಂಡ್"

ಶತ್ರುದಾಳಿಯನ್ನು   ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿ  ಮತ್ತು  ದೃಢವಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದಂತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ  ಬಿಂಬಿಸುವ ಆಡಳಿತ  ಮತ್ತು ಅದರ ಖಾಸಗಿ ನಿರ್ದೇಶನಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕರಣ್ ಥಾಪರ್ ನಡೆಸಿದ ಸಂದರ್ಶನ ಮತ್ತು ರಾಜ್ ದೀಪ್ ರ ವ್ಲಾಗ್ ಎರಡೂ   ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಸ್ವತಂತ್ರ ಹಸ್ತವನ್ನು ಹೊಂದುವ ಬದಲು, ಸೈನ್ಯವು ಚೈನಾ ಸ್ಟಡಿ ಗ್ರೂಪ್ ವಿಧಿಸಿದ ತೀವ್ರ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಬಲವನ್ನು ಬಳಸುವುದು. ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಕ ಸುಶಾಂತ್ ಸಿಂಗ್ ಇದನ್ನು"ರಾಜಕೀಯ ಅಂಜುಬುರುಕತನ" ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಸರ್ಕಾರವು ಸೇನೆಯ ಒಂದು ಕೈಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿ ಹೋರಾಡಲು ಹೇಳಿ, ಸೇನೆಗೆ  ಅಧಿಕಾರ  ನೀಡಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 

ನಿಯಂತ್ರಣದ ಭ್ರಮೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು

ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳಿಗೆ ಏಕೆ ಹೆದರುತ್ತಿದೆ? ಅಧಿಕೃತ ರಹಸ್ಯ ಕಾಯ್ದೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಕಟಣೆಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿರುವುದು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಗೌಪ್ಯತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ  ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ದಿಟ್ಟ, ದೋಷರಹಿತ ನಾಯಕತ್ವ ಎಂಬ  ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯು  ಕೆಡವುತ್ತದೆ. ಬದಲಿಗೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ, ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಹಿಂಜರಿಯುವ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಸಾರವಾದ ಆಯ್ದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಮೂಲಕ, ಸರ್ಕಾರವು ನಿಜವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗಿಂತ "ನಿಯಂತ್ರಣದ ಭ್ರಮೆ"ಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. 

📹 7 Feb 2026 Vid: Who is afraid of General Naravane (Straight Bat with Rajdeep Sardesai)

ರಾಜ್‌ದೀಪ್ ಸರ್ದೇಸಾಯಿ ಗಮನಿಸಿದಂತೆ, "ಚರ್ಚೆಯು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಹೃದಯ" ಮತ್ತು ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಪರಿಶೀಲನಾ ಆಯೋಗದಂತಹ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪೂರ್ವನಿದರ್ಶನಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕೀಳರಿಮೆಯಿಲ್ಲದೇ  ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪಿಡಿಎಫ್‌ಗಳ ಪ್ರಸರಣದ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಜನರಲ್ ನರವಣೆ ಅವರ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಯತ್ನವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದೀಗ, ಜನರಲ್ ಅವರ ಮೌನವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಿಂತ  ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಿರೂಪಣೆ ನಿರ್ಮಾಣವು ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಬಲ ಆರೋಪವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.

ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ-25 : ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಮಾಹಿತಿಗೊಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ನೆಲೆ

📹 1 Feb 2026 Did You Do A Wikipedia Search Today? Meet The Man Who Founded it! (Kerala Lit Fest)

ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮ ಪತ್ರಕರ್ತೆ ಬರ್ಖಾದತ್  ಅವರು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರೊಡನೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂಭಾಷಣೆ ಅತ್ಯಂತ ಆಸಕ್ತಿಕರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ  ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವೂ ಆಗಿದೆ. ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅತ್ಯಂತ ಔಚಿತ್ಯಪೂರ್ಣವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಮೂಲಕ  ಅವರು ಈ ಸಂವಾದವನ್ನು ಬಹಳ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. 

ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವೂ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯೂ  ಆಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತಿತರ ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್ ಆಧಾರಿತ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ಸತ್ಯವು  ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದೇ  ಇಲ್ಲ. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ  ಧ್ರುವೀಕರಣ ಮತ್ತು "ಕ್ಲಿಕ್‌ಬೈಟ್" ಸಂಸ್ಕೃತಿಯದೇ ರಾಜ್ಯ. ಅದು ವಿಷತ್ವ, ದ್ವೇಷ ಮತ್ತು ತೀವ್ರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.  ಏಕೆಂದರೆ ಇಂತಹ ಜಾಲತಾಣಗಳ ವಿನ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರ ಮನೋಭೂಮಿಕೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಅವರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಕಂಟೆಂಟ್ ಅನ್ನೇ ಒದಗಿಸುತ್ತ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇಂದು ವಿಷಯ ತಜ್ಞರಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯ ತಾಣಗಳ ತೀವ್ರ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಸಮೂಹ ಆಧಾರಿತ ಮಾಹಿತಿ ಕೋಶವಾದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ  ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. 

ತನ್ನ  25 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ  ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಕೇರಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿರುವುದು ಉಚಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಂವಾದವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ನಾವು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ನೀಲನಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಆಕ್ರೋಶದ ವ್ಯವಹಾರೀಕರಣ 

ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಿಗೆ  ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದೇ ಮುಖ್ಯ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.  ಹೀಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಹು ಆಯಾಮದ ದೃಷ್ಟಿಗಿಂತ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುವುದು ಆಲ್ಗಾರಿದಮ್ ನ ಆದ್ಯತೆ  ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಧ್ರುವೀಕರಣದ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುತ್ತದೆ. ಟ್ರಾಫಿಕ್ ಅನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಪ್ರಚೋದನಕಾರಿ  ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸುದ್ದಿ ಮಳಿಗೆಗಳು ಸಹ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಇದು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಭಜನಕಾರಿ ಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವರವಾಗಿದೆ. 

ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು 

ನಾವು ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್‌ಗಳ ಯುಗದಿಂದ ' ಜನರೇಟಿವ್ AI ಯುಗ' ಕ್ಕೆ ಚಲಿಸುವಾಗ, ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಸವಾಲುಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತವೆ. ಸಮುದಾಯದ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಬದಲು  ಟಾಪ್-ಡೌನ್ ಮಾಡರೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುವ  ಭಾಷಾ ಮಾದರಿಗಳು (LLM ಗಳು) ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಪೂರ್ಣ  ತಪ್ಪಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ  ಮಾದರಿಗಳು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಂತಹ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸದೆ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಾಹಿತಿಗೆ ಖಚಿತತೆ ಒದಗಿಸಲು ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

ನಂಬಿಕೆಯ ವಿರೋಧಾಭಾಸ

ನಾವು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯೋತ್ತರ ( post - truth )  ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ,  ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನಾಯಕರುಗಳಿಗೆ  ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ  ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಸತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆ, ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್.  ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಸಂದೇಹದಿಂದ ನೋಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಿದ್ದಾಗ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಅರಿಯುವುದೇ ಸವಾಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಯಕರುಗಳ ನಿರಂತರ ಪ್ರಚಾರದಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ  ಜನರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಪ್ರಾಪಗಾಂಡಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ತಂತ್ರಗಳು

ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಇಕೋ ಚೇಂಬರ್‌ಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಚಲಿಸಲು, ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್ ಹಲವಾರು ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ :

ಡಿಜಿಟಲ್  ಅಲ್ಗಾರಿದಮ್‌ಗಳು ನಿಮ್ಮ ಬ್ರೌಸಿಂಗ್ ಇತಿಹಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀವು ಏನನ್ನು ನೋಡಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಿ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು  ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ನೀವು ಹುಡುಕಲು ಯೋಚಿಸದಿರುವ ಮಾಹಿತಿ  ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಆಗಲು ಕುಕೀಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾವನ್ನು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತವಾಗಿ ಬಳಸಿ: ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಅರಸುವಾಗ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು  ಮೊದಲಿಗೆ ನೋಡಬೇಕು. ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾದ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.

ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ: ಕಿರು-ರೂಪದ ವೀಡಿಯೊಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ದೀರ್ಘ-ರೂಪದ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇನ್ನೂ ಇದೆ. ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ-ಓದಿನ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಗಳು( long form journalism ) ಯಾವುದೇ  ವಿಷಯದ  ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಥನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. 

ಮಾನವ ಸಹಯೋಗ: ಸತ್ಯವನ್ನು ಮರುಪಡೆಯಲು ಸಹೃದಯಿ  ಮತ್ತು ಚಿಂತನಶೀಲ ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ವಿಕಿಪೀಡಿಯದ ಯಶಸ್ಸು ಖ್ಯಾತಿ ಅಥವಾ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ.   ಸಹಯೋಗದ ಸಂತೋಷಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು  ಜ್ಞಾನ-ಹಂಚುವುದಕ್ಕೆ  ಸಿದ್ಧರಿರುವ ಜನರನ್ನು  ಅದರ ಯಶಸ್ಸು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು | ಮರೆಯದೆ ಉಳಿದ ಕಾರ್ನಾಡರ ಆ ಒಂದು ಸೆಶನ್...

ಈಚೆಗೆ Outlook ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳ ಬಗೆಗೆ ಒಂದು ಲೇಖನ ನೋಡಿದೆ. 

Are We  Still Reading? How Literature Festivals Are Keeping Books Alive 

ಬರಹದಿಂದ ಮಾತಿನವರೆಗೆ

ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕೇವಲ ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳೋ ಅಥವಾ ಕಪಾಟಿನಲ್ಲಿ ಪೇರಿಸಿಟ್ಟ ಟ್ರೋಫಿಗಳೋ ಆಗಿ ಉಳಿಯದೆ ಮಾತುಕತೆಯ ಮೂಲಕ ಹತ್ತಿರವಾಗುವಂತೆ ಲಿಟ್ ಫೆಸ್ಟ್‌ಗಳು ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಬರಹಗಾರರನ್ನು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಷಣಕಾರರು ಮತ್ತು ಚಿಂತಕರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಈ ಉತ್ಸವಗಳು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ  ಓದುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸದ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಬರುವ  ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಸಂಘಟಕರು ಮತ್ತು ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದಾದರೂ, ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ, ಕೇಳುವ ಓದುಗರು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. 

ಲೇಖಕರು  ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ನೋ-ಹೋಲ್ಡ್ಸ್-ಬ್ಯಾರೆಡ್" ಮೋಡ್ ಅನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವರೂ  ತಮ್ಮ ಅವ್ಯಕ್ತ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಲು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುವಂತೆ  ತಮ್ಮ  ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

ದೊಡ್ಡ-ಹೆಸರಿನ ಲೇಖಕರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂದಣಿಯನ್ನು ಸೆಳೆಯುವಾಗಲೇ ಹೊಸ, ಕಡಿಮೆ-ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ದಿನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವುದನ್ನು  ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವಗಳು ಇತರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಪರೂಪವಾಗಿರುವ ಪ್ರವಚನ ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ಸೆಷನ್‌ಗಳು ಕಲ್ಪನೆಗಳ "ಸಂಕೋಲೆಯಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಆತುರವಿಲ್ಲದ" ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತವೆ, ಅಲ್ಲಿ AI ನಿಂದ ಲಿಂಗ ಸಂಬಂಧಿ ವಿಚಾರಗಳವರೆಗೆ ಎಲ್ಲದರ ಬಗ್ಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಓದುಗರ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನೂ  ರೂಪಿಸಬಹುದು.

ನಾನು ಇದುವರೆಗೆ ವಿವರಿಸಿದ Outlook ಮ್ಯಾಗಜೀನ್ ನ ಲೇಖನವನ್ನು ಬರೆದಿರುವ ಶೈನಿ ಆಂಟೋನಿ ಅವರೇ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿರುವ Bangalore Literature Festival ನ ಒಂದು ಸೆಶನ್ ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು 2018 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು.  

ಅದಾಗಲೇ ತೀವ್ರ ಅನಾರೋಗ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಸೆಶನ್ ಅದು. ಅದೊಂದು ಮರೆಯಲಾಗದ ಅನುಭವ. ಆಗಷ್ಟೇ ಗಿರೀಶರ ಕಡೆಯ ನಾಟಕ ' ರಾಕ್ಷಸ ತಂಗಡಿ' ಪ್ರಕಟವಾಗಿತ್ತು.  ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವ ಹೇಗೆ  ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸುವ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ದಿನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸುವ ತಾಣ ಆಗಬಲ್ಲದು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಈ ಸೆಶನ್ ಸಾಕ್ಷಿ . ಇದು ಕಾರ್ನಾಡರು ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಕಡೆಯ ಬೆಂಗಳೂರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಉತ್ಸವ ಸಹ ಆಗಿತ್ತು . ಮುಂದಿನ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿಧನರಾದರು. ( ಕಾರ್ನಾಡರ ಆತ್ಮಕತೆ ' ಆಡಾಡ್ತ ಆಯುಷ್ಯ' ದ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಬರೆದಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿದೆ. )  

Crossing to Hampi :  A Dramatic Exploration of the Vijayanagara 

ಪ್ರಬಲ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ನಿರೂಪಣೆಗಳನ್ನು ಧಿಕ್ಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಯುಗದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸರಳೀಕೃತ "ಹಿಂದೂ ವರ್ಸಸ್ ಮುಸ್ಲಿಂ" ಬೈನರಿಯನ್ನು ಮೀರಿ ಚಲಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ರಾಕ್ಷಸ ತಂಗಡಿಗೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ಆಳವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಕಾರ್ನಾಡ್ ತಾವು ಬಳಸುವ ಹಲವಾರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ತಂತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ:

ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಇತಿಹಾಸಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಟೀಕಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮರು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮಾಡುವುದು

ಕಾರ್ನಾಡ್ ಅವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಸೆವೆಲ್ ಬರೆದ 1900 ರ ಪುಸ್ತಕ A Forgotten Empire ಅನೇಕ ಆಧುನಿಕ ತಪ್ಪುಗ್ರಹಿಕೆಗಳ ಮೂಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಭಾಷಣದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದ ಸೆವೆಲ್ 1565 ರ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘರ್ಷವಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದರು - "ಹೃದಯಹೀನ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರುದ್ಧ ಹಿಂದೂ ಭದ್ರಕೋಟೆ." ಈ ಬಗೆಯ ನಿರೂಪಣೆ  ಆ ಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗೇ ಇತ್ತೆಂದು ಕಾರ್ನಾಡ್ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಭೌಗೋಳಿಕ ಅಸಂಗತತೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸುಲ್ತಾನರು ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಗಿದ್ದ  ಯುದ್ಧ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಉತ್ತರ ಏಕೆ ನಡೆಯಿತು ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು

ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು, ಕಾರ್ನಾಡ್ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಮತ್ತು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕಡೆಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಸಮಕಾಲೀನ ಮುಸ್ಲಿಂ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು: ಅವರು ಫೆರಿಷ್ತ ರಂತಹ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಬರೆದ ವಿವರವಾದ, ದಿನನಿತ್ಯದ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು, ಈ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ನಾಟಕದಲ್ಲಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಆಧಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿವೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಆಧುನಿಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು: ಅವರು ಅಮೇರಿಕನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ರಿಚರ್ಡ್ ಈಟನ್ ಅವರ ಕೆಲಸದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯು ರಾಮರಾಯನನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸದೆ, ಸಂಕೀರ್ಣ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ "ನೆಪೋಲಿಯನ್-ತರಹದ" ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.

ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಿಖರತೆ: ಕಾರ್ನಾಡ್ ಆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು "ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ" ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದನ್ನು  ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಸೆವೆಲ್ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ ಲೇಬಲ್ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿದರು.

ಕ್ಯಾರೆಕ್ಟರ್ ಸೈಕಾಲಜಿ ಮತ್ತು ಹೈಬ್ರಿಡಿಟಿಯ ಮೇಲೆ ಗಮನ ಕೊಡುವುದು 

ಕಾರ್ನಾಡರು ವಿಶಾಲವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ "ರಚನೆಗಳಿಂದ" ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪ್ರೇರಣೆಗಳಿಗೆ ಚಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು ಹೈಲೈಟ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಿಯಾಲಿಟಿ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹೈಬ್ರಿಡಿಟಿ:  ಅಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ಮತ್ತು ಸುಲ್ತಾನರು ಇಬ್ಬರೂ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಮಿಲಿಟರಿ ಶೈಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಥಾನದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಸಂಘರ್ಷವು ಆಂತರಿಕ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್‌ನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ:  ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರಾಮರಾಯನ  ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನ. ಆತ  ಒಬ್ಬ ಪ್ರಬಲ ಆಡಳಿತಗಾರನಾಗಿದ್ದರೂ  ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಅಳಿಯ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ರಾಜನಲ್ಲ, ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸುಲ್ತಾನರನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ಕಟ್ಟುವ ಆಟ . ಆಡಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು

"ಏಕಶಿಲಾ( monolithic)" ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವುದು 

ಒಂದೇ "ಏಕಶಿಲಾ" ಸತ್ಯ ಎನ್ನುವುದು ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕಗಳು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕಾರ್ನಾಡ್ ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಸಂಕೀರ್ಣ  ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಅವರು ಸರಳೀಕೃತ ರೆಟ್ರೋಸ್ಪೆಕ್ಟಿವ್ ಮಿಥ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಇತಿಹಾಸದ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೂಲಭೂತ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ವಿಫಲರಾದ ಇತರ ಬರಹಗಾರರನ್ನು ಅವರು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಪುರಾಣದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ನಾಟಕಕಾರ ಇತಿಹಾಸಕಾರನಷ್ಟೇ ಶ್ರದ್ಧೆ ಹೊಂದಿರಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಕಾರ್ನಾಡರ ಇತರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕಗಳಾದ ತಲೆದಂಡ, ತುಘಲಕ್, ಟೀಪೂ ಸುಲ್ತಾನ ಕಂಡ ಕನಸು ಸಹ ಉತ್ತಮ ನಾಟಕಗಳೆಂದು ಮನ್ನಣೆ ಗಳಿಸಿವೆ.

ರಾಮ್ಜೀ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರು ನಡೆಸಿಕೊಡುವ ದಿ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್ ಬ್ಯಾಂಗಲೋರ್ ಪಾಡ್ಕಾಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಸಾರವಾದ A Tale from Talikota : The Battle of Rakkasagi-Tangadagi - 1565 ಎಂಬ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಕಾರ್ನಾಡ್ ರ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿವರಣೆಯನ್ನೇ ಬಳಸಿರುವುದು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಕರ್ನಾಟಕ ಇತಿಹಾಸದ ಸುವರ್ಣ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪತನವಾದ ಪರಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ವಿಷಾದವನ್ನು ತರುವ ಘಟನೆ. ತಮ್ಮ ನಾಟಕದ ಬಗೆಗಿನ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾ, ಅಂತಹ ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು 1565 ರ ಜನವರಿ 24 ರಂದು ಒಂದೇ ದಿನದಂದು ಪತನವಾಯಿತೆಂದು ಕಾರ್ನಾಡರು ಹೇಳುವಾಗ ಗಾಢ ಆಶ್ಚರ್ಯ ವಿಷಾದಗಳು ಉಂಟಾದವು.

ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ...

ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿ ರೋಮಿಲಾ ಥಾಪರ್ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದು ಸೋಶಿಯಲ್ ಕ್ರಿಟಿಕ್ ಆಗಿರುವ ನಮಿತ್ ಅರೋರಾ ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸ ಹೇಗೆ  ಪರಿಗಣಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂವಾದವು ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ Speaking of History ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಈಚೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು.  ಇತಿಹಾಸ ಹೇಗೆ ಅರ್ಥೈಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಭಾರತದ ವರ್ತಮಾನದ ಮೇಲೆ ಇತಿಹಾಸದ ನೆರಳು ಹೇಗೆ ಬಿದ್ದಿದೆ, ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವಿವಾದೀಕರಣಗೊಳಿಸುವ ರಾಜಕೀಯದ ಸ್ವರೂಪವೇನು ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಈ ಪುಸ್ತಕವು ಶೋಧಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದ ಹಲವು ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹಲೇಖಕರು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. 

"ದಿ ವೈರ್" ಮಾಧ್ಯಮದ 'ಬುಕ್ ಶುಕ್'  ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಕಿ ಸೀಮಾ ಚಿಷ್ಟಿ ಯವರೊಡನೆ Speaking of History ಕೃತಿಯ ಲೇಖಕರು ಪಾಲ್ಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. 

Why is history so controversial in today’s India?

ಇತಿಹಾಸವು  ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಏಕೆ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ

ಇಂದಿನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ನಟರಿಂದ ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ.  ಅವರು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಲ್ಲ. ಆದರೆ ವರ್ತಮಾನದ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತಾವಾದಿ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಒಂದು ಉಪಯುಕ್ತ  ಭೂತಕಾಲದ ನಿರೂಪಣೆ ಅವರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. 

ಗತಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಕೆಲವು ಹೇಳಿಕೆಗಳು  ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಇತಿಹಾಸದೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ವೃತ್ತಿಪರ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಚಾರಕರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ವೃತ್ತಿಪರ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ "ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಧಾನ"  (ಸಾಕ್ಷಿ, ಕಾರಣ, ತರ್ಕಬದ್ಧ ವಿವರಣೆ) ಜನಪ್ರಿಯ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಚಾರಕರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿ  ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. 

ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಒಂದು ಶತಮಾನದ ಸುದೀರ್ಘ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಇತಿಹಾಸದ ಕೋಮುವಾದಿ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಈಗ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ  IT ಕೋಶಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.  ಸರಳೀಕೃತವಾದ ಧ್ರುವೀಕರಣದ ನಿರೂಪಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯವನ್ನು ತುಂಬಿದೆ. 

ದುರ್ಬಲ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು STEM ( Science Technology Engineering Mathematics )-ಗೀಳಿನ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗವು ಪುರಾಣವನ್ನು ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಅಥವಾ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿಲ್ಲ, ಅವರು ಅಂತಹ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸ್ವತಃ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದು ಸಿಲಿಕಾನ್ ವ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ ನಿರ್ವಹಿಸಿರುವ ನಮಿತ್ ಅರೋರಾ ಅವರು  ಹಲವಾರು ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಇಂಜಿನಿಯರರೂ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡದೆ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಾಗಿರುವ  ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು "ಏಕತೆ" ಕುರಿತು ಥಾಪರ್

ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಜನರಿರುವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ  ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಥವಾ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಾಬಲ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಮತ್ತು ಜಾತ್ಯತೀತತೆ ಮೂಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವಾಗಿರಬೇಕು, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ದೊಡ್ಡ ಘಟಕಗಳು ಒಡೆಯಬಹುದು  ಎಂದು ಅವರು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಇತಿಹಾಸದ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪಾತ್ರ

ಥಾಪರ್ " ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಧಾನ'' ವನ್ನು  ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆರಿಸುವುದು, ಸಾಬೀತಾದ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು (WhatsApp ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಅಲ್ಲ), ತಾರ್ಕಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳೊಂದಿಗೆ ಶಿಸ್ತು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು.

ಅರೋರಾ ಉತ್ತಮ “ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರನ್ನು” (ಸಂವಹನಕಾರರು) ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಆದರೆ ಭಾರತವು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಾಹಿತಿಯ ನಿಖರತೆಯ ಬಗೆಗೆ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳವು ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳದ ಜನರಿಂದ ಕಿಕ್ಕಿರಿದಿದೆ, ಹಿಂದಿನ ಬಗ್ಗೆ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹದಗೆಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. 

ಸಿನಿಮಾ, ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆ 

ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೊಸ ಐತಿಹಾಸಿಕ/ಬ್ಲಾಕ್‌ಬಸ್ಟರ್ ಸಿನಿಮಾ (ಉದಾ., ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಯುದ್ಧದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಅರೆ-ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಸಾಹಸಗಳು) ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇದು ಪುರಾಣ, ಆಯ್ದ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಚಮತ್ಕಾರವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.

ಚಿತ್ರಗಳು ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಬಲ ಹಿಡಿತವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ನಾಟಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದ ಈ ನಿರಂತರ ಸ್ಟ್ರೀಮ್ ತಟಸ್ಥ ಮನರಂಜನೆಯಲ್ಲ.  ಅದು "ನಿಮ್ಮನ್ನು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೀತಿಯ ಮನುಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ" ರಾಜಕೀಯ.

ಇರಾನ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

 1979 ರಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ  ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾದ ಆಂತರಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ.  ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಕ್ರೂರ ಆಡಳಿತದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಗಳು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ. ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕರೆನ್ಸಿ ಅಪಮೌಲ್ಯೀಕರಣದ ವಿರುದ್ಧ  2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳದೆ  ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಉರುಳಿಸುವ ಕರೆಗಳಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡವು. ಜನವರಿ 2026 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸಾವುಗಳು 5,000 ಮೀರಿವೆ. ಭದ್ರತಾ ಪಡೆಗಳು ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಲೈವ್ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ

ಟೆಹ್ರಾನ್, ಇಸ್ಫಹಾನ್ ಮತ್ತು ಶಿರಾಜ್‌ನಂತಹ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ.  US ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿರುವ ಬೆಲೆಗಳು, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಿಂದ ಈಗಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರಿಯಾಲ್ USD ಗೆ 1.4-1.5 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ತಲುಪಿ, ಇದು ಇರಾನಿನ ಸ್ಟಾಕ್ ಬಜಾರ್ ಮುಚ್ಚುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಲೀಡರ್ ಖಮೇನಿ ವಿರುದ್ಧ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿತು. ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ಜೊತೆಗಿನ ಇತ್ತೀಚಿನ 12-ದಿನಗಳ ಯುದ್ಧವು ಇರಾನಿನ ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿತು, ಮಿಲಿಟರಿ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತದ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಉತ್ತೇಜಿಸಿತು.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂದರ್ಭ

ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು, 1953 ರ ದಂಗೆಯಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡು ತೈಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಕರಣದ ನಂತರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿತು, ಶಾ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ಶಾ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು, 1980-1988 ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇರಾಕ್‌ಗೆ US ಬೆಂಬಲದ ನಡುವೆ ಅಯತೊಲ್ಲಾ ಖೊಮೇನಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. 

2019 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮಾರ್ಜಾನ್ ಕಮಾಲೀ ಬರೆದ ' ದಿ ಸ್ಟೇಷನರಿ ಶಾಪ್ ಆಫ್ ಟೆಹರಾನ್ ' ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ  1953ರ ಮೊಸಾಡೆಗ್ ಅವರ ಪದಚ್ಯುತಿ ಮತ್ತು ಅಂದೂ ಸಹ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ದ ಪರವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಬಗೆಗೆ  ನಿರೂಪಣೆ ಇದೆ. 2025 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಬರೆದ ' ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ' ಕೃತಿಯು 1979 ರಲ್ಲಿ ಶಾ ನ ಪದಚ್ಯುತಿಯು ಇರಾನಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದು  ದುರಂತಮಯ ತಿರುವಿನ ಘಟನೆಯಾದದ್ದರ ರೋಚಕ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. 

ಈಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 2015ರಲ್ಲಿ  ಬರಾಕ್ ಒಬಾಮ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ The Joint Comprehensive Plan of Action ( JCPOA ) ಯು ಇರಾನಿನ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂ ಅನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುವ  ಮತ್ತು ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ 2018ರಲ್ಲಿ  ಟ್ರಂಪ್‌ JCPOA ನಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡರು. 2020 ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಪಡೆಗಳಿಂದ ಇರಾನಿನ ಜನರಲ್  ಸುಲೇಮಾನಿಯ ಹತ್ಯೆ ನಡೆಯಿತು. ಇರಾನಿನ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿದವು.  

ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕತ್ವದ ಇರಾನ್ ಆಡಳಿತವು ಬಲಪ್ರಯೋಗದ  ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೂ ಅದು  ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ಉಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು.  ಕುರ್ದಿಶ್  ಅಥವಾ ಬಲೂಚ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಗತವಾದ ಹೋರಾಟ  ಮತ್ತು ಜನಾಂಗೀಯ ಬಿರುಕುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುವ ಸಂಭವ ಇದೆ. ಇರಾನ್ ಪರಮಾಣು ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಿದರೆ, ಒತ್ತಡದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದರೆ ಸಂಧಾನದ ಮೂಲಕ  ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. IRGC ಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಗಳಾದರೆ  ಅಥವಾ U.S. "ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ" ದ ನಡುವೆ ಚೀನಾ-ರಷ್ಯಾ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೂಲಕ ಬಹುಧ್ರುವೀಯ ಬದಲಾವಣೆಯಾದರೆ ಉಲ್ಬಣವು ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ "ಇರಾನಿಯನ್ ಪುಟಿನ್" ತರಹದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡಬಹುದು.

ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಶಾಂತಿಯು ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ರಾಜಕೀಯ ದಮನ, ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಕುಂದುಕೊರತೆಗಳನ್ನು ವರ್ಧಿಸುವ ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳ ವಿಷಕಾರಿ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು 2025 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಭುಗಿಲೆದ್ದರೂ  ಆದರೆ ಅದು ಅಧಿಕ ಹಣದುಬ್ಬರ, ಕರೆನ್ಸಿ ಕುಸಿತಗಳು ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಡಿತಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಳವಾದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ದಮನ

ಆಡಳಿತದ ದಮನಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಗುಂಡಿಕ್ಕುವುದು, ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಶೂಟ್ ಮಾಡುವುದು  ಮತ್ತು ಮರಣದಂಡನೆಗಳು ಹೀಗೆ  5,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರನ್ನು ಕೊಂದವು, ಜೊತೆಗೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕೌಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮೂಹಿಕ ಬಂಧನಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕೋಪವನ್ನು ಖಮೇನಿ ವಿರೋಧಿ ಘೋಷಣೆಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದವು. IRGC ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದರೊಂದಿಗೆ ಕ್ಲೆರಿಕಲ್ ಗಣ್ಯರು ಜನತೆಯ ಕಲ್ಯಾಣದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗಿಂತ  ಹಿಜ್ಬೊಲ್ಲಾದಂತಹ ಪ್ರಾಕ್ಸಿಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಭ್ರಮನಿರಸನವು ಬೆಳೆಯಿತು. ಪಹ್ಲವಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯ ಕರೆಗಳು ದೇವಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು ನಂಬಿಕೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ.

ಬಾಹ್ಯ ಒತ್ತಡಗಳು

ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ "ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ"ದ  ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು 2025 ಇಸ್ರೇಲ್-ಯು.ಎಸ್. ಪರಮಾಣು ಸೈಟ್‌ಗಳ ಮೇಲಿನದಾಳಿಗಳು ಇರಾನ್ ನ  ದುರ್ಬಲತೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದವು. ದಶಕಗಳ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಳು-1953 ದಂಗೆಯಿಂದ JCPOA ನಿರ್ಗಮನದವರೆಗೆ-ಅಸಮಾಧಾನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿವೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಬೆಂಬಲಿತ  ಆಡಳಿತ-ಬದಲಾವಣೆಯ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದೆ. ಆದರೂ  ಅಶಾಂತಿಯ ಸ್ಥಿತಿ ಹೋಗಿಲ್ಲ.

ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಹಿನ್ನೆಲೆ

1960 ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿಯನ್ನು  ಅವರ ತಂದೆ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಶಾ ಅವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ 1967 ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೌನ್ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. U.S.ನಲ್ಲಿ ವಾಯುಪಡೆಯ ಪೈಲಟ್ ಆಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ರೆಜಾ  ಅವರು 1979 ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದ ನಂತರ 18 ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗಡಿಪಾರು ಆಗುವ ಭಯದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕೆಗೆ  ಓಡಿಹೋದರು. U.S. ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗಳಿಂದ, ಅವರು 1986 ರಲ್ಲಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು, ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಇರಾನಿನ ವಲಸೆಗಾರರಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು.

"ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್" ನಿಂದ

ಸ್ಕಾಟ್ ಆಂಡರ್ಸನ್ ಅವರ  ಪುಸ್ತಕವು  ಮೊಹಮ್ಮದ್ ರೆಜಾ ಷಾ ಅವರ ಪತನವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ರೆಜಾ ಅವರ ತಂದೆ ಯನ್ನು "ಕಠಿಣ ವ್ಯಕ್ತಿಯಂತೆ ಆಡುವ ದುರ್ಬಲ ವ್ಯಕ್ತಿ" ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ತೈಲ ಸಂಪತ್ತಿನ ನಡುವೆ ಷಾ ಅವರ ಬಲ  ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದು, SAVAK ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅಹಂಕಾರಗಳು  ಖೊಮೇನಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದು, ಕ್ರಾಂತಿಯ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಡವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು  ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯದ  ಪರವಾಗಿದ್ದ ರಾಜವಂಶದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ರೆಜಾ ಪಹ್ಲವಿ ಅವರ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ವೇದಿಕೆ ಹೊಂದಿಸುವಂತೆ ಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ ಓದುವಾಗ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಇರಾನಿಯನ್ನರ ಸಮ್ಮತಿಯಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

ಟ್ರಂಪ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಇರಾನಿನ ಸಂಭವನೀಯ ಭವಿಷ್ಯ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. 

'ಅಮ್ಮ' ಎಂದರೆ...

ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ಕನ್ನಡದ ಲೇಖಕಿ ಸಂಧ್ಯಾರಾಣಿಯವರ ಬಿಡಿಬರಹಗಳ ಸಂಗ್ರಹ "ಕದಡಿದ ಕೊಳವು ತಿಳಿಯಾಗಿರಲು..." ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅದರಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಬರಹ "ಅಮ್ಮ ಕಲಿಸಿದ ಫೆಮಿನಿಸಮ್". ಅದರಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ-  "ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಅಮ್ಮನ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದದ್ದು. ಅಮ್ಮನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಒಮ್ಮೆ ಎದುರಿಸುತ್ತಾ, ಆಗಾಗ ಸಂಧಾನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ..." . ತನ್ನ ಸ್ವಂತತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕೊಡದೇ  ಬದುಕಿದ ತಮ್ಮ ಅಮ್ಮನ ಕುರಿತು ಬರಹದಲ್ಲಿ ಆರ್ದ್ರವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಲೇಖಕಿ ಕೃತಿಯನ್ನು ಸಹ  ಅವರಿಗೇ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ಹಲವಾರು ಕತೆ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮ-ಮಗಳ ಸಂಬಂಧದ ಕುರಿತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. 

"ಅಮ್ಮ ಕಲಿಸಿದ ಫೆಮಿನಿಸಂ" ಬರಹ ಓದುವಾಗ ಈಚೆಗೆ ಓದಿದ  ಎರಡು ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ  ತಾಯಿ- ಮಗಳ  ಸಂಬಂಧವು  ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ  ನಿರೂಪಿತವಾಗಿದ್ದುದು   ನೆನಪಾಯಿತು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯಬೇಕೆನಿಸಿತು. 

"ಮದರ್ ಮೇರಿ ಕಮ್ಸ್ ಟು ಮಿ"  ಎಂಬುದು ಅರುಂಧತಿ ರಾಯ್ ಅವರ ೨೦೨೫ ರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು 1997 ರ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಈ ಲೇಖಕಿ  ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿ ಮೇರಿ ರಾಯ್ ಅವರಿಬ್ಬರ  ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. 

"ಮೂನ್ ಟೈಗರ್" ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯು ಪೆನೆಲೋಪ್ ಲೈವ್ಲಿ ಅವರ  ೧೯೮೭ ರ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಕೃತಿ.  ಈ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಇತಿಹಾಸಕಾರಳಾದ  ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಹ್ಯಾಂಪ್ಟನ್ ಮತ್ತು ಅವಳ  ಮಗಳು ಲಿಸಾ ಎಂಬ ಪಾತ್ರಗಳಿವೆ. 

ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳು ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗಳ ಸಂಬಂಧದ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ತೀವ್ರತೆ, ಪರಸ್ಪರರ ಮುಖಾಮುಖಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಧಾನಗಳು, ಕಡೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಷಾದ ಇವನ್ನೆಲ್ಲ  ಮನಮುಟ್ಟುವಂತೆ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. 

ಅರುಂಧತಿ  ಅವರು ಮೇರಿಯವರೊಂದಿಗಿನ ತಮ್ಮ ಸಂಬಂಧವನ್ನು "ಎರಡು ಉಗ್ರ ಶಕ್ತಿಗಳ ಘರ್ಷಣೆ" ಯಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಬಡತನ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಕಲಹಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಮೇರಿಯವರು ಸ್ವತಃ ಅನುಭವಿಸುವ ಆಘಾತ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಅವರು ಮಗಳಾದ ತಮಗೆ ನೀಡುವ  ಹಿಂಸೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಸಹ "ನೀನು  ಏನನ್ನು  ಬೇಕಾದರೂ ಸಾಧಿಸಬಹುದು" ಎಂಬಂತಹ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ತಾಯಿ ತಮಗೆ ನೀಡಿದ್ದನ್ನು ಅರುಂಧತಿಯವರು ನೆನೆಯದೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. 

ಮೂನ್  ಟೈಗರ್ ನಲ್ಲಿ, ಇತಿಹಾಸಕಾರ ವೃತ್ತಿಯ ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ತನ್ನದೇ ಮಗಳು ಲೀಸಾಳನ್ನು ತನ್ನ ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಗೆ ಸಾಟಿಯೇ ಅಲ್ಲದ "ಮಂದ ಬುದ್ಧಿಯ  ಮಗು" ಎಂದು ಕಾಣುತ್ತಾಳೆ. ಮಗುವಿನ ಪಾಲನೆಯನ್ನು  ಮಗುವಿನ  ಅಜ್ಜಿಯರಿಗೆ ವಹಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೂ  ಆ ಮಗಳು ಜಗವನ್ನು ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಮಾತ್ರ ತನ್ನದೇ ಆಗಿರುವಂತೆ  ಮಾಡಲು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಲೀಸಾಳಲ್ಲಿ  ಆಜೀವ ಪರಕೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಾಳೆ. 

ಮೇರಿ ರಾಯ್ ಸಂಪೂರ್ಣ  ಸ್ವಾಯತ್ತವಾಗಿ ಬದುಕುವುದನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವಿಚ್ಛೇದನದ ನಂತರ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.    ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ  ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ವರೆಗೂ ಕೇಸು ನಡೆಸಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.  ಆದರೆ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗಳು  ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದೂರವೇ  ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. 

ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಯುದ್ಧ ವರದಿಗಾರ್ತಿಯಾಗಿ  ತಾಯ್ತನಕ್ಕಿಂತ ತನ್ನ ಸ್ವಂತದ  ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ  ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅದು  ಲೀಸಾಳ ಚೈತನ್ಯವನ್ನೇ  ನಂದಿಸುತ್ತದೆ. 

ತಾಯಿಯಿಂದಾದ ಎಲ್ಲ ಗಾಯಗಳ ನೋವುಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಆರುಂಧತಿಯವರು ತಮ್ಮ ಊರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಮೇರಿಯವರ   ಚಿತಾಭಸ್ಮವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವಲ್ಲಿ "ಮದರ್ ಮೇರಿ ಕಮ್ಸ್  ಟು ಮಿ " ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 

ಇನ್ನು " ಮೂನ್ ಟೈಗರ್'  ನಲ್ಲಿ ತಾನು ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಕ್ಲಾಡಿಯಾಳು ಲೀಸಾಳಲ್ಲಿ  ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ  ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿಷಾದವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತ ಪಡಿಸಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ.  ಎರಡೂ ನಿರೂಪಣೆಗಳು ವಿಷತ್ವದ ನಡುವೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತವೆ.   ಮಗಳು ತನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಗುರುತನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ  ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ  ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಹೊಂದುವಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇವೆರಡೂ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. 

ಮೆಸ್ಸಿ ಮೇನಿಯಾ !

ಈಚೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ತಾರೆ ಲಯೊನೆಲ್ ಮೆಸ್ಸಿ  ಕೈಗೊಂಡ ಪ್ರವಾಸ  ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆ ಇರುವ  ಸ್ಥಿತಿಯ ಮತ್ತು ಜನಮನದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆಗಿರುವ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತೋರುವಂತಿತ್ತು. ಕ್ರೀಡೆ  ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಏಕತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಶ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜವು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಬೇಕಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುವ ಕ್ರೀಡಾ ಪಟುಗಳ ಬಗೆಗೆ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಇರುವುದು ಸಹಜವೇ ಆದರೂ ಬರಿಯ ಅಭಿಮಾನ ಆರಾಧನೆಯಷ್ಟಕ್ಕೇ ಕ್ರೀಡೆ ಸೀಮಿತವಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಂತೂ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಾರೆಯರ  ಆರಾಧನೆ ಒಂದು ಮಟ್ಟದ ವ್ಯಾಧಿಯ ಹಂತಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ. 

ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿದ್ದು,  ನನಗೆ ಮೆಸ್ಸಿಯ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳ ಅರಿವಿದೆ. ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕದಿಂದಲೂ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್ ನ್ನು ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.  2018ರ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್ ನಲ್ಲಿ ಮೆಸ್ಸಿಯ ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನದ ನಂತರವೂ ಅರ್ಜೆಂಟಿನಾ  ಅಂತಿಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸೋತಿದ್ದು , ಮೆಸ್ಸಿ ಅತ್ತಿದ್ದು, ಮತ್ತೆ 2022ರಲ್ಲಿ ಅಮೋಘ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಅರ್ಜೆಂಟಿನಾ ಕಪ್ ಗೆಲ್ಲುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ರೂವಾರಿಯಾದದ್ದು ಇವೆಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವ  ಸಂಗತಿಗಳೇ. ಆದರೂ . . . ಮೆಸ್ಸಿಯ ಭಾರತ ಪ್ರವಾಸ ಮತ್ತು ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವನ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಉನ್ಮಾದ ಅತಿರೇಕಗಳು ಇಷ್ಟವಾಗಲಿಲ್ಲ. 

ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಾ ಪತ್ರಕರ್ತರೊಬ್ಬರ ಲೇಖನ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದದ್ದು. ESPN ನಲ್ಲಿ ಅನಿರುದ್ಧ್ ಮೆನನ್ ಲೇಖನ- 

Indian football's great irony: Millions for Messi, none for the beautiful game

ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಅಭಿಮಾನ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಬಂಗಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದು ನಿಜವಾದರೂ ಈಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಈ ಕ್ರೀಡೆ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕ್ರೀಡೆ ಕೇವಲ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಅಥವಾ ಮನರಂಜನೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚು ಯುವಜನರು ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸಿದರೆ ಹೊಸ ಕ್ರೀಡಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.  ಒಂದೆಡೆ ತಳಮಟ್ಟದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳೇ ಇಲ್ಲದೆ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಕ್ರೀಡೆಗಳು, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ತಾರೆಯ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ 120-180 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವ. ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ವ್ಯಂಗ್ಯ. ಫುಟ್  ಬಾಲ್ ನ ISL  ಲೀಗ್ ( ವಿವಿಧ ಭಾರತೀಯ ಫುಟ್ ಬಾಲ್  ತಂಡಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುವ ಲೀಗ್) ಪ್ರಾಯೋಜಕತ್ವವಿಲ್ಲದೆ ಆರಂಭದ ದಿನಾಂಕವೂ ಪೋಷಣೆಯಾಗದೆ  ಸೊರಗುತ್ತಿದ್ದರೆ ಇತ್ತ ಮೆಸ್ಸಿಯ 15 ನಿಮಿಷದ ದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಮುಗಿಬೀಳುವ ಜನ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿ ಹಣ ಮಾಡುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು. 

ಕ್ರೀಡಾ ತಾರೆಗಳಲ್ಲೂ ವಿವಿಧ ಮಾದರಿಗಳಿವೆ. ಎಪ್ಪತ್ತು ಎಂಬತ್ತರ ದಶಕಗಳ ಬ್ರೆಜಿಲ್ ನ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ತಾರೆ ಸಾಕ್ರೆಟೀಸ್ ನಂತೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾಳಜಿಯಿರುವ ಮತ್ತು ಜನಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನೂ ಒರೆಗಿಡುವ ಮಾದರಿ ಅವುಗಳಲ್ಲೊಂದು. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯನಾಗಿದ್ದ ಸಾಕ್ರೆಟೀಸ್ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಚುನಾವಣೆಗಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಕೂಡ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯಲಿಲ್ಲ . ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನಡೆಗಾಗಿ ಫುಟ್‌ಬಾಲ್ ನ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡ ನಿಜ ಜೀವನದ ಹೀರೋ ಈತ. ತಮ್ಮ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅನುಕೂಲತೆಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ರಿಸ್ಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ತಟಸ್ಥವಾಗಿರುವ ಅಥವಾ ಜನತಂತ್ರ ವಿರೋಧಿ ಶಕ್ತಿಗಳೊಡನೆಯೂ ಶಾಮೀಲಾಗುವ ಕ್ರೀಡಾ ತಾರೆಯರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಸಾಕ್ರೆಟೀಸ್ ಹಿರಿಮೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಪ್ರತಿಮ ಆಟಗಾರನಾಗಿದ್ದ ಸಾಕ್ರೆಟೀಸ್ ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಅನ್ನು ತೊರೆದು ಹೋಗುವ ಬೆದರಿಕೆ ಸಹ ಹಾಕಿದ್ದುಂಟು. 

ಸಮಾಜದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಕ್ರೀಡಾ ಪಟುಗಳು  ಅದೇ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕೆಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು. ಅಂತಹ ಕ್ರೀಡಾ ತಾರೆಗಳು ನಮಗೆ ಬೇಕು. ಅಂತಹವರು ಮೆಸ್ಸಿಯಂತೆ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನದ ವಸ್ತುಗಳಾಗಲು ಒಪ್ಪುವುದು ಅನುಮಾನ. 

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ

ಇವತ್ತು  ಭಾರತದಲ್ಲಿ  ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವು ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ಹಿಡಿತಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ  ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು  ಕಳೆದುಕೊಂಡಿರುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿರುವ  ವಿಚಾರ. ವರದಿಗಾರರ  ಮೇಲಿನ ದೈಹಿಕ ಹಿಂಸೆ, ಕಾನೂನು ಕಿರುಕುಳ, ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡಗಳು ಇವೆಲ್ಲದರ ನಡುವೆ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಮತ್ತು ವೃತ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕೆಲಸ ಅತ್ಯಂತ  ಸವಾಲಿನದಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ. ಕಳೆದ ಎರಡು ಮೂರು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ NDTV ಯಂತಹ ಚಾನೆಲ್ ಸಹ  ಇವತ್ತು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕೈವಶವಾಗಿದ್ದನ್ನು ನಾವು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಚಾನೆಲ್ ಗಳೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಪ್ರಾಪಗಾಂಡದ ಸಾಧನಗಳಾಗಿದ್ದು ವಸ್ತುನಿಷ್ಟ ವರದಿ ಅಥವಾ ಚರ್ಚೆ ಸಾಧ್ಯವೇ ಇರದ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸಹಯೋಗಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ  ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುವುದು ಆಶಾದಾಯಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. The Wire, News Laundry, The News Minute ಇಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನದ ಮಾದರಿಗಳು. ಯಾವುದೇ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಅಧೀನಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಜಾಹಿರಾತುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. 

The News Minute ವೇದಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿ  ಶುಕ್ರವಾರ ಪ್ರಸಾರವಾಗುವ ' ಸೌತ್ ಸೆಂಟ್ರಲ್' ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ನ ಡಿಸೆಂಬರ್ 12ರ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ 2025 ರ 'ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಸ್ಥಿತಿ' ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ತನಿಖಾ ವರದಿಗಾರಿಕೆ ಇಂದು ಒಂದು ನಶಿಸಿಹೋಗುತ್ತಿರುವ ವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆಯೆ ಅಥವಾ ಅಂತಹ ಆತಂಕ ಅನಗತ್ಯವೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ಸ ಹೋಸ್ಟ್ ಗಳಾದ ಧನ್ಯಾ  ರಾಜೇಂದ್ರನ್ ಹಾಗೂ ಪೂಜಾ ಪ್ರಸನ್ನ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ಇವರೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದ ಶ್ರೇಷ್ಟ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಕರ್ತರಲ್ಲೊಬ್ಬರಾದ  ಜೋಸಿ ಜೋಸೆಫ್,  ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್  ಇಂಡಿಯಾ ದ ರೆಮಾ ನಾಗರಾಜನ್, ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತ್ರಕರ್ತೆಯಾದ  ನಿಕಿತಾ ಸಕ್ಸೇನಾ ಸಹ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇದೊಂದು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕವಾದ ಸಂವಾದವಾಗಿತ್ತು.

ಪ್ರಸ್ತಾಪವಾದ ಕೆಲ ವಿಚಾರಗಳು- 

ಮಾಧ್ಯಮ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣವು ಸಂಪಾದಕೀಯ ಪಕ್ಷಪಾತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಜಾಹೀರಾತುದಾರರು ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಮಿತ್ರರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತವೆ, ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಮಸೂದೆ 2025 ನಂತಹ ಹೊಸ ಕಾನೂನುಗಳು ಪತ್ರಕರ್ತರ ಮೂಲಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನಗಳ ಕಣ್ಗಾವಲನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಪತ್ರಕರ್ತರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಕನಿಷ್ಠ ಇಬ್ಬರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು (ಮುಖೇಶ್ ಚಂದ್ರಕರ್ ಮತ್ತು ರಾಘವೇಂದ್ರ ಬಾಜ್‌ಪೈ), ನಾಲ್ವರು ದಾಳಿಗೊಳಗಾದರು ಮತ್ತು 2025 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಆರು ಜನರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು, ಇದೆಲ್ಲವೂ ಆದದ್ದು  ಆಗಾಗ್ಗೆ ಭೂ ಹಗರಣಗಳು ಅಥವಾ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ. ಆರ್ಥಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಬೇಕಾಗುವ ತನಿಖೆಗಳಿಗಿಂತ ಬೇಗನೆ ನೆಟ್ಟಿಗರ ಆಸಕ್ತಿ ಸೆಳೆಯುವ ಕ್ಲಿಕ್‌ಬೈಟ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ಸಿಗುತ್ತಿದೆ. ಇನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾಧ್ಯಮವು ಕುಗ್ಗುತ್ತಿರುವ ಸುದ್ದಿ ಕೊಠಡಿ ಬಜೆಟ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ಕ್ರೌಡ್‌ಫಂಡಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. 

​ಭಾರತದ ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕವು ( 151/180 ) ಆಗಿದೆ. ಭಯೋತ್ಪಾದನಾ ವಿರೋಧಿ ಕಾನೂನುಗಳು, ಮಾನನಷ್ಟ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭದ್ರತಾ ಮಸೂದೆಯಂತಹ ಮಸೂದೆಗಳು ವರದಿ ಮಾಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಪರಾಧೀಕರಿಸಬಹುದು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪರಿಕರಗಳು ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆಯಾದರೂ ತಪ್ಪು ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಸಹ  ನಾವು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ.  ಅಲ್ಗಾರಿದಮಿಕ್ ಪಕ್ಷಪಾತ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಷ್ಟೆ ಸೀಮಿತವಾದ ಮಾಹಿತಿ ಲಭ್ಯತೆ ಇವೆಲ್ಲದರಿಂದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ  ನಂಬಿಕೆ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. 

ಯೂಟ್ಯೂಬ್‌ನಂತಹ ಸ್ವತಂತ್ರ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ್ ಮೀಡಿಯಾದಂತಹ ಔಟ್‌ಲೆಟ್‌ಗಳು  ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ತನಿಖೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆಗಳು, ಹಣಕಾಸು ಮಾದರಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಕರೆಗಳು ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿವೆ. 

ತನಿಖಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಮಹತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚಿಸಿದರೆ ಎರಡು ಹಾಲಿವುಡ್ ಚಿತ್ರಗಳು ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ - 'ದಿ ಪೋಸ್ಟ್' ಮತ್ತು 'ಆಲ್ ದಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್ಸ್ ಮೆನ್'. 

ಇವೆರಡು  ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತನಿಖಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವು ಸರ್ಕಾರದ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ಸುದ್ದಿ ಕೊಠಡಿಗಳ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ದೃಢನಿಶ್ಚಯದ ವರದಿಗಾರರು ಹೇಗೆ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ  ನಾಯಕರನ್ನು ಅವರ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಹೊಣೆಗಾರರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. 

' ದಿ ಪೋಸ್ಟ್' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪೆಂಟಗನ್ ಪೇಪರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಯುದ್ಧದ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ವರ್ಷಗಳ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ,  ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಪತ್ರಿಕಾ ರಂಗವು  ರಾಜ್ಯದ ಗೌಪ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸುತ್ತದೆ

ಒಂದು "ಸರಳ" ಕಳ್ಳತನದ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯು ' ವಾಟರ್‌ಗೇಟ್'  ತನಿಖೆಯಾಗಿ ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ' ಆಲ್ ದಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್ಸ್ ಮೆನ್' ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.  ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಭ್ರಷ್ಟ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಉರುಳಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಇರುವ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ  ಕಾವಲುಗಾರನ  ಪಾತ್ರವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಎರಡೂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ತನಿಖಾ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ  ಇರುವ  ಶ್ರಮದಾಯಕ ಕೆಲಸವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತವೆ: ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು, ಸುಳಿವುಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಬಲ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಬರುವ ಒತ್ತಡವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವುದು. ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ತನಿಖಾ ವರದಿಯು ತಾಳ್ಮೆ, ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುವುದನ್ನು ಎರಡೂ ಚಿತ್ರಗಳು  ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ​

ಹಾಗೆಯೇ, ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಸತ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾನೂನು, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಿದ್ಧರಿರುವ ಸಂಪಾದಕರು ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶಕರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಈ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ತನಿಖಾ ಪತ್ರಕರ್ತರು ನಿಜವಾಗಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ನೈಜ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ನಾಟಕೀಯಗೊಳಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ  ಸ್ವತಂತ್ರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವು ಆರೋಗ್ಯಕರ  ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು  ಬಲಪಡಿಸುತ್ತವೆ. 

ತನಿಖಾ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಪರಿಣಾಮ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ ವನ್ನು ಎಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ 'ಲಂಕೇಶ್ ಪತ್ರಿಕೆ' ಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಸರ್ಕಾರವನ್ನೇ ಬೀಳಿಸುವ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಾಪಿಸುವಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಒಂದು ಪತ್ರಿಕೆ ಹೊಂದಿತ್ತೆಂಬುದನ್ನು ಇಂದಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಂಬುವುದೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ.  

​

'ದಿ ಗರ್ಲ್‌ಫ್ರೆಂಡ್' - ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಮ್ಯ

ಮೊನ್ನೆ ನೆಟ್ ಫ್ಲಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ' ದಿ ಗರ್ಲ್ ಫ್ರೆಂಡ್' ' ತೆಲುಗು ಸಿನಿಮಾ ನೋಡುವಾಗ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಓದಿದ್ದ ರೇಮಂಡ್ ಕಾರ್ವರ್ ಕತೆ   “ವಾಟ್ ವಿ ಟಾಕ್ ಅಬೌಟ್ ವೆನ್ ವಿ ಟಾಕ್ ಅಬೌಟ್ ಲವ್” ನೆನಪಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಆ ಕತೆ ಇವೆರಡು ಬಳಸುವ ನಿರೂಪಣಾ ತಂತ್ರ ವಿಭಿನ್ನವಾದರೂ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಇರುವ ಒಂದು ಸಮಾನ ಸೆಲೆ ಏನೆಂದರೆ ರೊಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಲವ್ ಅನ್ನು  ಒಂದು ವಾಸ್ತವಿಕ ನೆಲೆಯಿಂದ ಶೋಧಿಸುವುದು. 

ರಾಹುಲ್ ರವೀಂದ್ರನ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ' ದಿ ಗರ್ಲ್‌ಫ್ರೆಂಡ್'  ಮತ್ತು ರೇಮಂಡ್ ಕಾರ್ವರ್ ಅವರ “ವಾಟ್ ವಿ ಟಾಕ್ ಅಬೌಟ್ ವೆನ್ ವಿ ಟಾಕ್ ಅಬೌಟ್ ಲವ್” ಎರಡೂ ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿವೆ: “ಪ್ರೀತಿ” ಸಹ ಹೇಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಸ್ವಂತತೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸುವ, ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ , ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸುವ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು ಅನ್ನುವುದನ್ನು ಈ ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳು ಶೋಧಿಸುತ್ತವೆ. 

ದಿ ಗರ್ಲ್‌ಫ್ರೆಂಡ್  ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭೂಮಾ ಎಂಬ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯ, ಮತ್ತು  ಆಕೆಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ  ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ  ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವಿಕ್ರಮ್ ಇವರ ಕತೆಯಾಗಿದೆ.  ಅವನು ಆಕೆಯ ಸರಳ ಸೌಮ್ಯ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ.  ಅವಳು  ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ  ಹೆಂಡತಿಯಾಗಬೇಕೆಂಬ ಹಂಬಲದಿಂದಾಗಿ ಅವಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸಂಬಂಧ ಮುಂದುವರೆದಂತೆ, ಅವಳ ಮೇಲಿನ ಅವನ  ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ  ಅವಲಂಬನೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.  ತನ್ನ ಅಗತ್ಯಗಳ ಪೂರೈಕೆಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ, ಕೋಣೆಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವುದು, ಅವನ ಊಟ ತಿಂಡಿಯ ಕಾಳಜಿ ಹೀಗೆ ತನ್ನ ತಾಯಿಯಂತೆ ‘ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು’ಅವನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಭೂಮಾಳಿಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸುವ ಅನುಭವವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅಸೂಯೆ, ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಕಾಳಜಿ ಇವುಗಳನ್ನು ‘ಪ್ರೀತಿ’ ಯ ಸಂಕೇತಗಳಾಗಿ ಭಾವಿಸುವ ಪುರುಷಸ್ವಾಮ್ಯ ದ ಮಾದರಿ ವಿಕ್ರಮ್ ನ ಪ್ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇದು ಅವನು ತನ್ನದೇ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಮಾದರಿಯ ಪ್ರೀತಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಭೂಮಾಳಿಗೆ ಸಹ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ತಾಯಿ ತೀರಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ತನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನಷ್ಟೇ ಕುಟುಂಬವಾಗಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಧಾರ, ಎದುರಿಸುವ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸನ್ನಿವೇಶ.

ರಶ್ಮಿಕಾ ಮಂದಣ್ಣ ಮತ್ತು ದೀಕ್ಷಿತ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಇಬ್ಬರೂ ಭೂಮಾ ಮತ್ತು ವಿಕ್ರಮ್ ರ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅಧ್ಯಾಪಕನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಹುಲ್ ರವೀಂದ್ರನ್ ಪಾತ್ರ ಸಹ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇಂದಿನ ದಿನದಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಸ್ತುತತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ವಿದ್ಯಾಥಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ನೀವು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಏಕೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವಂತದ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಅರಿಯುವ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರದ ಇನ್ನೊಂದು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೆಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭೂಮಾ ಳ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸುವಂತೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.

ಇನ್ನು ಕಾರ್ವರ್‌ನ ಕಥೆಯು ಪ್ರೀತಿಯ ಅನ್ವೇಷಣೆಯನ್ನು ಒಂದೇ ಮಧ್ಯಾಹ್ನಕ್ಕೆ ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಎರಡು ಜೋಡಿಗಳು ಒಂದು ಮೇಜಿನ ಸುತ್ತಲೂ ಕುಳಿತು ಮದ್ಯಪಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ  ಪ್ರೀತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾತ್ರಗಳು ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ರೇಮಂಡ್ ಕಾರ್ವರ್ ಕತೆಗಳ ಮುಖ್ಯಗುಣ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ದಿನನಿತ್ಯದ ಜೀವನದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ತುಂಬ ವಾಸ್ತವಿಕವಾದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವಲೋಕಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ನೇರ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಆದರೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಡುವುದು. ಜೀವನವನ್ನು ಇದು ಹೀಗೆ ಎಂದು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದರ ಕಷ್ಟ ಕಾರ್ವರ್ ಕತೆಗಳನ್ನು ಓದುವಾಗ ಅರಿವಿಗೆ ಬರುವ ಸಂಗತಿ.  

ಈ ಕತೆಯಲ್ಲೂ ಹಾಗೆಯೇ. ತನ್ನ ಮಾಜಿ ಪ್ರೇಮಿ  ಎಡ್ ತನ್ನನ್ನು ಹೊಡೆದು ಜೀವ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದರೂ ಸಹ, ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂದು ಟೆರ್ರಿ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ.  ಆದರೆ ಅವಳ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂಗಾತಿ ಮೆಲ್, ಇದು ಪ್ರೀತಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಡಿಯಾಲಜಿಸ್ಟ್ ಆಗಿರುವ ಮೆಲ್ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿ ಅನುಭವದ ಅನುಭವಗಳನ್ನೂ ಆಧರಿಸಿ ಪ್ರೀತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. 

ಕಾರ್ವರ್ ಯಾವುದೇ ಸುಲಭವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಮುಂದಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರೀತಿಯು  ಮೃದುತ್ವ ಮತ್ತು ಹಾನಿ ಎರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದರ ಬಗ್ಗೆ  ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಒಂದು  ನಿಖರವಾದ  ಪರಿಭಾಷೆಗೆ ಅದು ಸಿಗದಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಕತೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ. .

‘ದಿ ಗರ್ಲ್ ಫ್ರೆಂಡ್ ‘ ಮತ್ತು ‘ವಾಟ್ ವಿ ಟಾಕ್ ಎಬೌಟ್’ ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳು ಲಿಂಗ ಆಧಾರಿತ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ಪ್ರೀತಿ ಎಂದರೇನು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಜನರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪ್ರೀತಿಯು ಇಬ್ಬರೂ ಪಾಲುದಾರರನ್ನು ಪೂರ್ಣ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ, ತುಂಬಬೇಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪಾತ್ರಗಳಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಪರಸ್ಪರರ ಗಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ನಿಜವಾದ ಗೌರವ ಇರುತ್ತದೆ. ​ಪ್ರೀತಿ ಸ್ವಾಮ್ಯವಾದಾಗ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಬಹುಶಃ ಇದೇ ಈ ಎರಡು ಕೃತಿಗಳ ಸಂದೇಶ.

ರಷ್ಯಾ: ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ಕ್ರಾಂತಿ, ಸರ್ವಾಧಿಕಾರ

ಈ ವಾರ ರಷ್ಯನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ನೆನೆದಾಗ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳು ಸುಳಿದವು. ಇತಿಹಾಸ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಓದಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೂಲಕ ದೇಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜನರ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು ನನಗೆ ಇಷ್ಟ. ಕೆಲವಾರು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ನೆನಪಿಗೆ ಬಂದವು. ಹಾಗೆಯೇ ಈ ವರ್ಷ ಓದಿದ ರಷ್ಯನ್ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ನೆನಪಾದವು. ಈ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕಳೆದ ನಾಲ್ಕು ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾವು ದಾಟಿ ಬಂದಿರುವ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ. ಆ ಎರಡೂ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ವಿಶದವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಡುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿದೆ.

1. Russia under the Romanovs (1613–1917) by Simon Sebag Montefiore

2. Motherland: A Feminist History of Modern Russia, from Revolution to Autocracy by Julia Ioffe

1. Russia under the Romanovs (1613–1917) by Simon Sebag Montefiore

1613 ರಲ್ಲಿ ರೊಮಾನೋವ್ ರಾಜವಂಶವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, 17 ವರ್ಷದ ಮೈಕೆಲ್ ರೊಮಾನೋವ್ ನನ್ನು ಹಿಂದಿನ ರುರಿಕಿಡ್ ವಂಶವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದ ಮೇಲಿನ  ಒಂದು ದಶಕದ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ, ಕ್ಷಾಮ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪದ ನಂತರ ತ್ಸಾರ್ ಆಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಮೈಕೆಲ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ  ತಂದೆ ಫಿಲರೆಟ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದನು. ಆಡಳಿತವನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತರೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಮೈತ್ರಿಯ ಮೂಲಕ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುವುದು ಮೈಕೆಲ್ ನ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದ್ದವು. ರೈತರ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅವನಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. 

ಮೈಕೆಲ್ ನ  ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ ಅಲೆಕ್ಸಿಯು  ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದನು.  ಆದರೆ ಜೀತದಾಳುತನ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘರ್ಷ ಮತ್ತು ಅವನು ಅಶಾಂತಿಗೆ ವಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ  ಕ್ರೂರ ಶಿಕ್ಷೆ ಇವುಗಳಿಂದ ಅವನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ಸಮಾಜವು  ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. 

ಪೀಟರ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯೀಕರಣ

ಪೀಟರ್ I ("ದಿ ಗ್ರೇಟ್")  ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ತ್ಸಾರ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ. ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಯುರೋಪ್  ಕಡೆ ತಿರುಗಿಸಿ  ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಿದವನು ಎಂದು ಅವನನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಪ್ರಬಲ ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ನೌಕಾಪಡೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದವನ. 1709 ರಲ್ಲಿ ಪೋಲ್ಟವಾದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಡನ್ ಅನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು.  ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಅನ್ನು  ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ  ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಆಡಳಿತ, ಮಿಲಿಟರಿ, ಆಸ್ಥಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಆಧುನೀಕರಣ ಮತ್ತು ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಆದರೆ ದಂಗೆಗಳ ಕಠಿಣ ದಮನ ಮತ್ತು ಸ್ವಂತ ಮಗನನ್ನೇ  ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಸಾಯಿಸುವ  ತೀವ್ರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಕ್ರೌರ್ಯ ಸಹ ಅವನಲ್ಲಿತ್ತು. ಪೀಟರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾ ಪ್ರಮುಖ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರಿ  ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಜೀತಪದ್ಧತಿಗಳು ಬಲಗೊಂಡವು.

ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಆಸ್ಥಾನ ರಾಜಕೀಯ 

ಪೀಟರ್ ನಂತರ, ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನವು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅರಮನೆ ದಂಗೆಗಳು, ಬೇಗನೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ  ಆಳ್ವಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಪ್ರಬಲ ಮಹಿಳಾ ಆಡಳಿತಗಾರರನ್ನು ಕಂಡಿತು.  ಒಳಸಂಚು, ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ  ಆಸ್ಥಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇವೆಲ್ಲ ಈ ಕಾಲಘಟ್ಟದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕ್ಯಾಥರೀನ್ II ​​("ದಿ ಗ್ರೇಟ್"),  ಪೋಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಆದರೆ  ಜೀತಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆಸ್ಥಾನ ಜೀವನವು ಲೈಂಗಿಕ ಹಗರಣ ಮತ್ತು  ಕ್ರೌರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿತ್ತು.  ಹಲವಾರು ರೊಮಾನೋವ್‌ಗಳು  ಬೌದ್ಧಿಕ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಪೀಟರ್ III ಮತ್ತು ಪಾಲ್ I ರಂತಹ ಆಡಳಿತಗಾರರನ್ನು ಅವರ ಆಸ್ಥಾನದ ಗಣ್ಯರೇ  ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿ ಕೊಲೆ ಮಾಡಿದರು.

ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನ: ಸುಧಾರಣೆ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ I ನೆಪೋಲಿಯನ್ ವಿರುದ್ಧ ರಷ್ಯಾದ ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದನು  ಮತ್ತು ನೆಪೋಲಿಯನ್ ನಂತರದ ಯುರೋಪ್ ಅನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದನು.  ಆದರೆ ಅವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯು  ತನ್ನದೇ ದೇಶದಲ್ಲಿ  ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಿಗಳ  ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು  ಮತ್ತು 1825 ರ ವಿಫಲ 'ಡಿಸೆಂಬ್ರಿಸ್ಟ್' ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ದಂಗೆಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿತು. ಇದು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಗಣ್ಯರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು. ( ಟಾಲ್ಸ್ಟಾಯ್ ಬರೆದ ' ವಾರ್ ಅಂಡ್ ಪೀಸ್' ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ I ಪಾತ್ರವಿದೆ.)  

ನಂತರ ಬಂದ ನಿಕೋಲಸ್ I ಕಠಿಣ ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರ, ಸೆನ್ಸಾರ್ಶಿಪ್ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡನು.  (ದೋಸ್ತೊವಸ್ಕಿಯನ್ನು ಸೆರೆಮನೆಗೆ ದೂಡಿ ಮರಣದಂಡನೆ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಿ ಕಡೆ ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ವಾಪಸ್ ಪಡಿದಿದ್ದು ಇದೇ ನಿಕೋಲಸ್ . ಈ ಸೆರೆವಾಸದ ಆಧಾರದಲ್ಲೇ ದೋಸ್ತೊವಸ್ಕಿ ರಚಿಸಿದ ಕಾದಂಬರಿ  ' ದಿ ಹೌಸ್‌ ಆಫ್ ದಿ ಡೆಡ್ ' ). 

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ II ಜೀತದಾಳುಗಳನ್ನು ವಿಮೋಚನೆಗೊಳಿಸಿದನು  ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ವ-ಸರ್ಕಾರ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದನು, ಆದರೆ 1881 ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬ್‌ನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುವ ಮೊದಲು ಅನೇಕ ಹತ್ಯೆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಂದ ಬದುಕುಳಿದಿದ್ದನು.  

ನಂತರ ಬಂದ  ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ III ಅನೇಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದನು. 

ನಿಕೋಲಸ್ II ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪತನ 

ನಿಕೋಲಸ್ II ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ  ವಾರಸುದಾರನಾದನು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಭಕ್ತಿ ಇವು ಇವನ ಆಡಳಿತದ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಜಪಾನ್ ಜೊತೆ  ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿನ ಸೋಲುಗಳು, 1905 ರ ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಡುಮಾ ಮೂಲಕ ಸೀಮಿತ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ರಿಯಾಯಿತಿಗಳು ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನುದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಅಪನಂಬಿಕೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದವು. ರಾಸ್ಪುಟಿನ್ ನಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ಅದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಾನಿಗೊಳಿಸಿದವು . ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ದುರಂತದ ಒತ್ತಡಗಳು ಸಾಮೂಹಿಕ ಅಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದಂಗೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು; ನಿಕೋಲಸ್ 1917 ರಲ್ಲಿ ಪದತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದನು, ಮತ್ತು 1918 ರಲ್ಲಿ ಅವನು ಮತ್ತವನ  ಕುಟುಂಬದ  ಹಲವರನ್ನು  ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಪಡೆಗಳು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದವು. ( ಬೋರಿಸ್ ಪಾಸ್ತರ್ನಾಕ್ ರಚಿಸಿರುವ ' ಡಾ ಜಿವಾಗೋ' ಕಾದಂಬರಿಯು ಘಟಿಸುವುದು ಇದೇ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲೇ. )

ಪುಸ್ತಕದ ಕಡೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದೆಡೆ ಬರುವ ಒಂದು ಸಂಗತಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಅದೇನೆಂದರೆ-ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಗ್ರಾಡ್‌ನ ಆಸ್ಟೋರಿಯಾ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ರಾಸ್‌ಪುಟಿನ್‌ಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಅಡುಗೆಯವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ನಂತರದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯನ್  ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಲೆನಿನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾಲಿನ್ ರಿಗೂ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲು ಹೋದರು ಎಂದು ಮಾಂಟೆಫಿಯೋರ್ ನಮೂದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಅವರ ಅಜ್ಜ ಸ್ಪಿರಿಡಾನ್ ಪುಟಿನ್!

ಅಲ್ಲಿಗೆ  ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲದ ರೊಮಾನೋವ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಕೊನೆಯಾಯಿತು  ಮತ್ತು ಸೋವಿಯತ್ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ದಾರಿಯಾಯಿತು. 

2. Motherland: A Feminist History of Modern Russia, from Revolution to Autocracy by Julia Ioffe

೧೯೧೭ ರ ಕ್ರಾಂತಿಯಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗಿನ ರಷ್ಯಾದ ಇತಿಹಾಸವು ತ್ಸಾರ್ ಪತನದಿಂದ, ಸೋವಿಯತ್ ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಅದರ ಪತನದ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿ, ಇಂದಿನ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನ  ನಿರಂಕುಶ ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. 

ಈ ಕೃತಿಯ ಮೂಲಕ ರಷ್ಯಾದ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಒಂದು ಮಸೂರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಅಧಿಕಾರ, ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಒಂದು ಶತಮಾನದುದ್ದಕ್ಕೂ ರಷ್ಯಾದ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ಸಮಾಜದ ಜೀವನವನ್ನು ಹೇಗೆ ಮರುರೂಪಿಸಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಪ್ರಯನ್ನಿಸಬಹುದು.

ಕ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಸೋವಿಯತ್ ವರ್ಷಗಳು

೧೯೧೭ ರ ಕ್ರಾಂತಿಯು ತ್ಸಾರಿಸ್ಟ್ ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ತಂದಿತು, ಅವರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ, ಬಡ ಮತ್ತು ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜವಾದಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಹೊರಟರು. ಈ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯರು, ಬೊಲ್ಶೆವಿಕ್ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯ ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರಿಂದ  ಹೊಸ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರು. 

ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಾ ಕೊಲ್ಲೊಂಟೈ ಮತ್ತು ಇನೆಸ್ಸಾ ಅರ್ಮಾಂಡ್ ಅವರಂತಹ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ನಾಯಕರು ಕಾನೂನು ಸಮಾನತೆ, ಸುಲಭ ವಿಚ್ಛೇದನ, ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸುವುದು (1920 ರಿಂದ), ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಶಿಶುಪಾಲನೆಯನ್ನು ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತವೇ ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತಹ  ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟರು.  ಆರಂಭಿಕ ಸೋವಿಯತ್ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ನೀತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿಪರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರು. ಆದರೂ ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೂ  ಸಹ ಪಕ್ಷವು ಪುರುಷ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೆಂಬಲದ ಅನೇಕ ಭರವಸೆಗಳು (ವ್ಯಾಪಕವಾದ ನರ್ಸರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ  ಸೇವೆಗಳಂತಹವು) ಕಾನೂನುಗಳಿಗಿಂತ ಹಿಂದುಳಿದವು, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಅವರ  ಉದ್ಯೋಗಗಳ ಜೊತೆಗೇ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿದ್ದ ಇತರ ಹೊಣೆಗಳು ತಪ್ಪಲಿಲ್ಲ .  

ಸ್ಟಾಲಿನ್, ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ

1920 ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ, ಜೋಸೆಫ್ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಆಡಳಿತವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರವಾಗಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ, ಅದು ಅನೇಕ ಆರಂಭಿಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಲಾಭಗಳನ್ನು ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಿತು. ಪಕ್ಷದ  ಮಹಿಳಾ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. 1936 ರಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯ ಪೊಲೀಸ್ ಮತ್ತು ಗುಲಾಗ್‌ನ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಯಿತು.   ತಾಯ್ತನ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ  ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲಾಯಿತು. 

1930 ರ ದಶಕದ ಮಹಾ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯು ರಾಜಕೀಯ ವಿರೋಧಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ  "ಜನರ ಶತ್ರುಗಳು " ಎಂಬ ಹಣೆ ಪಟ್ಟಿ ಹಚ್ಚಿ ನಾಶ ಮಾಡುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅವರ ಹೆಂಡತಿಯರನ್ನು ಸಹ ನಾಶಮಾಡಿತು, "ಮಾತೃಭೂಮಿಗೆ ದ್ರೋಹಿಗಳ ಪತ್ನಿಯರು" ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಯೊಡನೆ  ವಿಶೇಷ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ  ಹತ್ತಾರು ಸಾವಿರ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದರು. ಎರಡನೆಯ  ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಸ್ನೈಪರ್‌ಗಳು, ಪೈಲಟ್‌ಗಳಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಯುದ್ಧಾನಂತರದಲ್ಲಿ  ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವವರ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ತಳ್ಳಲಾಯಿತು, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದವರ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು  ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸನ್ಮಾನ ನೀಡಲಾಯಿತು. 

( ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಕಾಲದ ಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಅತಿರೇಕಗಳ ಬಗೆಗೆ ಸ್ವತಃ ಸ್ಟಾಲಿನನ ಮಗಳು ಬರೆದಿರುವ ' ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಸ್ ಡಾಟರ್ ' ಕೃತಿಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ) ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಅಧಿಕಾರದ ಕಾಲ ನಿಜಕ್ಕೂ ರಷ್ಯಾದ ಇತಿಹಾಸದ ಅತ್ಯಂತ ಕರಾಳ ಅಧ್ಯಾಯ. 

ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನ

1953 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ನ  ಮರಣದ ನಂತರ, ನಂತರದ ನಾಯಕರು ಕೆಲವು ಕಠಿಣ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಿಸಿದರು, ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕಾನೂನುಬದ್ಧಗೊಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಿದರು.  ಆದರೆ ಮೂಲಭೂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಒಪ್ಪಂದವು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಎರಡು ಬಗೆಯ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿತು. ಅವರು ಕೈಗಾರಿಕಾ, ನಗರೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಸಮಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಮನೆ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಸಹ ಹೊರಬೇಕಾಗಿತ್ತು. 

ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದರು, ಯೋಫೀ  ಅವರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲೇ ಅನೇಕರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು,  ವೈದ್ಯರು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳಾಗಿದ್ದರೂ  ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಕಷ್ಟ ಪಡಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷದ ಗಣ್ಯರು ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬಗಳು  ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು, ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸಮಾನತೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಭರವಸೆಗಳಷ್ಟೇ ಲಭಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.

USSR ನ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು 1990 ರ ದಶಕದ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆ

1980 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಿಖಾಯಿಲ್ ಗೋರ್ಬಚೇವ್ ಅವರ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಹೊರಜಗತ್ತಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲು  ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನಿಶ್ಚಲತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿತು. 1991 ರಲ್ಲಿ USSR ವಿಭಜನೆಯಾಯಿತು, ಸ್ವತಂತ್ರ ರಷ್ಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಆಘಾತ, ಹಣದುಬ್ಬರ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿತು ಮತ್ತು ಅನೇಕರಿಗೆ ಜೀವನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕುಸಿತದ ಅನುಭವವಾಯಿತು.

1990 ರ ದಶಕದ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಔಪಚಾರಿಕ ಕಾನೂನು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಗಳು ವಿಸ್ತರಿಸಿದವು, ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುರಕ್ಷತಾ ಜಾಲಗಳು ಕುಗ್ಗಿದವು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ವೃತ್ತಿಪರರಾಗಿದ್ದ ಅನೇಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭದ್ರತೆ, ವೇತನ ಬಾಕಿ ಮತ್ತು ಪುರುಷ ಸಂಪಾದನೆದಾರರ ಮೇಲಿನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು. ಒಂದೆಡೆ ಹೊಸ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಪ್ರಭಾವಗಳು, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ  ಮರಳಿ ಜಾಗೃತಗೊಂಡ  ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆದರ್ಶಗಳು, ಹೀಗೆ ದ್ವಂದ್ವದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ  ಅನೇಕ ಯುವತಿಯರು ಸೋವಿಯತ್ ಶೈಲಿಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಜೀವನದ ಆಯ್ಕೆಗಿಂತ  ಯಶಸ್ವಿ ಪುರುಷರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾದ  ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಯಸಿದರು. 

ಪುಟಿನ್ ನ  ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಯುದ್ಧ

ಸಹಸ್ರಮಾನದ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ನ  ಉದಯವು, ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಬಿಗಿಯಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆ ಮತ್ತು ಮಹಾನ್-ಶಕ್ತಿ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಸುತ್ತ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ತಂದಿತು. ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೂ, ನಿಜವಾದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಪುರುಷರಿಗೆ ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು  ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ದೇಶೀಯ ಹಿಂಸಾಚಾರವನ್ನು ಅಪರಾಧಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು, ಇದರ ಜೊತೆಗೆ  ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಮತ್ತು ಹಿಂಸಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ "ವಿದೇಶಿ ಏಜೆಂಟ್" ಎಂಬಂತಹ ಪದಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚಿ  ದಂಡಗಳನ್ನು ಹೇರುವ ಮೂಲಕ  ಒತ್ತಡ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಲವು ನಿರಂಕುಶವಾದಿ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹದ್ದೇ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ತೋರುತ್ತಿರುವುದು ನಾವು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುವ ಕಳವಳಕಾರಿ ಸಂಗತಿ. 

ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉಕ್ರೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೆಮ್ಲಿನ್ ನ  ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ನೀತಿಗಳು, ಆರಂಭಿಕ ಹೆರಿಗೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಪಾತವನ್ನು ನಿರುತ್ಸಾಹಗೊಳಿಸುವ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಿದವೆ.  ಹಿಂದಿನ ಸೋವಿಯತ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ  ಮಿಲಿಟರಿ  ನಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ  ಮಹಿಳೆಯರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೆರುವಂತೆ ಕೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.  ಸಮಕಾಲೀನ ರಷ್ಯಾವು ನಿರಂಕುಶಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಕ್ಕೆ ಮರಳಿದೆ, ಅನೇಕರನ್ನು ಭ್ರಮನಿರಸನಗೊಳಿಸಿ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು  ಗುರುತಿಸುತ್ತಾ  ಯೋಫೀ  ಅವರ ಕೃತಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. 

ಪುಟಿನ್ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಬಿಗಿ ಹಿಡಿತದಿಂದಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಸಧ್ಯದ ವಸ್ತುಸ್ಥಿತಿ ಹೊರಜಗತ್ತಿಗೆ ತಿಳಿಯುವುದೂ ದುಸ್ತರವಾಗಿದೆ. 

( Putin: Prisoner of Power ಎಂಬ ಪಾಡ್ ಕಾಸ್ಟ್ ಆಡಿಬಲ್ ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ . ಇದರಲ್ಲಿ ಈ ನಿರಂಕುಶ ಅಧಿಕಾರದಾಹಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯು  ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಅತಿ  ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ರಷ್ಯಾದ ಪರಮಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಹಿಡಿದದ್ದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಗಳಿವೆ. ) 

ಓಡುವುದರ ಬಗ್ಗೆ

ಮೊನ್ನೆ  (ನವೆಂಬರ್ 22) ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ  ' ಮಲ್ನಾಡ್ ಅಲ್ಟ್ರಾ' ಮ್ಯಾರಥಾನ್ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಇತ್ತು. 50 ಕಿಮೀ ಓಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ನಿಗದಿತ ಹತ್ತು ಗಂಟೆಗಳ ಒಳಗೆ ಮುಗಿಸಿದ್ದು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಅನುಭವವಾಗಿತ್ತು. ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನ ಹಸಿರು ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳ ಒಳಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ ಸಾಗುವ ಈ ಓಟದ ಒಂಬತ್ತನೆ ಆವೃತ್ತಿ ಈ ವರ್ಷದ ಓಟವಾಗಿತ್ತು. ಮೊದಲ ಎರಡನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಉಳಿದ ಎಲ್ಲ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ಕಾಲೇಜಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಓಟದ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ಬಿಟ್ಟರೆ ದೂರ  ಓಟದ   ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಅನುಭವವಾಗಲಿ ಮಾಹಿತಿಯಾಗಲಿ ನನಗೆ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕೆಳಗೆ ಓದಿದ ಪುಸ್ತಕವೊಂದು ಓಡುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಕುತೂಹಲ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. 

ಹಾರುಕಿ ಮುರಾಕಮಿ ಎಂಬ ಜಪಾನಿ  ಲೇಖಕ ಬರೆದ What I Talk About When I Talk About Running ( ಓಡುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ನಾನು ಯಾವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇನೆ ) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ಅವರ  ಜೀವನದ ಕತೆಯೇ ಆಗಿದ್ದು ಅವರ  ಓಟದ ಬಗೆಗಿನ ಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಅವರ  ಬರವಣಿಗೆಯ ವೃತ್ತಿ ಇವೆರಡನ್ನೂ ಕುರಿತದ್ದೇ ಆಗಿದೆ. ತಮ್ಮ  33 ನೇ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಓಡುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ ಮುರಾಕಮಿ 2007 ರಲ್ಲಿ  ಈ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ವೇಳೆಗೆ ಸುಮಾರು 25 ಮ್ಯಾರಥಾನ್ ಗಳನ್ನು ಓಡಿರುತ್ತಾರೆ .

ಓಟ ಮತ್ತು ಬರವಣಿಗೆ ಇವೆರಡು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನಿಸುವುದು ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಕೇಂದ್ರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.  ಇವೆರಡರಲ್ಲೂ ಏಕಾಗ್ರತೆ , ಶಿಸ್ತು , ಮತ್ತು ಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಇವು ಮುಖ್ಯ ಗುಣಗಳಾಗಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ಓಟಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಲೇ ಅಂತರ್ಮುಖತೆ , ಏಕಾಂತ , ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಶೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಓಡುವುದಕ್ಕೆ  ಪ್ರೇರಣೆ , ಓಡುವಾಗ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸು ಎರಡೂ ಎದುರಿಸುವ ಹೋರಾಟಗಳು,  ಮತ್ತು ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ದೂರದ ಓಟದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವಾಗ ಸಿಗುವ ಶಾಂತಿ ಇವೆಲ್ಲದರ ಬಗೆಗೆ ತುಂಬ ಸರಳವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ವಯಸ್ಸು ಮಾಡುವ ಪರಿಣಾಮಗಳು, ಓಡುವ ವೇಗ ತಗ್ಗುವುದು ಅದನ್ನು  ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಜೀವನಕ್ಕೂ  ಅನ್ವಯವಾಗುವ ದರ್ಶನದಂತೆ ಕಾಣುವುದು,  ಹೀಗೆ ಓಡುವುದನ್ನು ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತ ಜೀವನದ ಕುರಿತೂ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.  

ಒಂದು ದಿನಚರಿಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವ ಪುಸ್ತಕವು ಲೇಖಕರ ಪ್ರವಾಸಗಳು , ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸಿಟಿ ಮ್ಯಾರಥಾನ್ ನಂತಹ ಓಟಗಳಿಗೆ ಅವರು ಸಿದ್ಧವಾಗುವ ಬಗೆ , ಅವರ ದೈನಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಯುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ . 

ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಓಡುವುದನ್ನು ಒಂದು ವೃತ್ತಿನಿರತ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿಯಷ್ಟೇ  ಕಂಡಿದ್ದ ನನಗೆ ಇದೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೂ ಎಟುಕುವ ಆರೋಗ್ಯಪೂರ್ಣ ಹವ್ಯಾಸವೂ ಆಗಬಹುದೆಂದು ಅನಿಸತೊಡಗಿತು. ಓಡುವುದನ್ನು ಜೀವನಕ್ಕೊಂದು ರೂಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಹಿಡಿದದ್ದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೈ  ಚೆಲ್ಲದಿರುವುದು , ಸ್ವತಹ ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು,   ತನ್ನದೇ ಗುರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡು ಅವನ್ನು ಮೀರುವ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಿಳಿಯುವುದು ಇವೆಲ್ಲ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಮುರಾಕಮಿ ವಿವರಿಸುವ ರೀತಿ ತುಂಬಾ ಸ್ಫೂರ್ತಿದಾಯಕ ಅನಿಸಿತು. ಓಡುವುದನ್ನು ನಿತ್ಯಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಮನವರಿಕೆಯಾಯಿತು. 

ಪುಸ್ತಕಗಳ ಅಗತ್ಯ, ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲಿಂದಲೂ ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನ ಇರದಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುವಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯು ರೇಮಂಡ್ ಕಾರ್ವರ್ ಬರೆದ What  we talk about When we talk about love ಎಂಬ ಸಣ್ಣಕತೆಯ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ. ನಾನು ಓದಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಆಸಕ್ತಿಪೂರ್ಣ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದೂ ಒಂದು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ದಿನ ಬರೆಯುವೆ. 

ಬುಕರ್ 2025 ವಿನ್ನರ್ - 'ಫ್ಲೆಷ್' by ಡೇವಿಡ್‌ ಸಲಯ್

ಈ ಸಲದ ಬುಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಕಾದಂಬರಿ ಡೇವಿಡ್‌ ಸಲಯ್  ಬರೆದ ' ಫ್ಲೆಷ್ '  ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಾದ ಕೃತಿ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಅಥವಾ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಲೇಖಕರ ಕೃತಿಗಳೇ  ಇಂತಹ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುವುದನ್ನು ನಾವು  ಕಾಣುತ್ತೇವೆ . ಹಾಗೆಯೇ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೇ ನಡೆಯುವ ಕತೆಗಳಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಹೆಚ್ಚು. ' ಫ್ಲೆಷ್ '  ಕೃತಿಯ ಕಾದರಂಬರಿಕಾರ ಹಂಗರಿ - ಕೆನಡ - ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮೂಲದವರು ಮತ್ತು ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿರುವ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ಸಹ ಹಂಗರಿ ಮೂಲದವನಾಗಿದ್ದು ನಂತರ ಬ್ರಿಟನ್ ನಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವವನು.  

ಬಾಲ್ಯದಿಂದ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಸಿನ ತನಕ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ನ ಬದುಕಿನ ಕತೆ ಮತ್ತು ಈ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗುಳಿಯುವುದರ ಶೋಧನೆ ಈ ಕೃತಿಯ ಮುಖ್ಯ ಸೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ಮತ್ತು ಅವನ ತಾಯಿ ಹಂಗರಿಯ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ  ವಾಸ ಮಾಡಲು ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ತುಂಬ ನಾಚಿಕೆಯ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮಾತನಾಡದ ಸ್ವಭಾವದ ಹದಿವಯಸ್ಸಿನ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ಮತ್ತು ಅವನ ನೆರೆಮನೆಯ  ವಯಸ್ಕ ಮಹಿಳೆ ದೈಹಿಕ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಒಮ್ಮೆ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ಅವಳ ಮನೆಗೆ ಹೋದಾಗ ಆಕೆಯ ಗಂಡನ ಜೊತೆ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿ ತಳ್ಳಾಟದಲ್ಲಿ ಗಂಡ ಮೆಟ್ಟಲುಗಳಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದು ಸತ್ತು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ನನ್ನು ಬಾಲಾಪರಾಧಿಗಳ ಕಾರಾಗೃಹಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದ ನಂತರ ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ, ಸೇನೆಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಇರಾಕ್ ನಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಅವನು  ಹಂಗರಿಗೆ  ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಮೇಲೆ ಸಮಾಜದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯಲು ಅವನಿಗೆ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. 

ಮುಂದೆ ಇಸ್ಟ್ ವಾನ್ ಲಂಡನ್ ಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಮುಂದೆ ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬನ ಕಾರು ಡ್ರೈವರ್ ಆಗಿ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಶ್ರೀಮಂತನ ಹೆಂಡತಿಯೊಡನೆ ಸಂಬಂಧವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಣ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳು ಸಹಜ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಕ್ಕಾಗಿಸುವ ಪರಿ ಇಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿದೆ. 

ಹೀಗೇ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್ ನ ಬದುಕು ಅವನ ಸ್ವಂತದ ನಿರ್ಧಾರ ಯೋಜನೆಗಳಿಗಿಂತ ಅವನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬರುವ  ಬೇರೆಯವರ ಆಸೆಗಳು,  ಸಾಮಾಜಿಕ ರಿವಾಜು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಇವೇ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಂಗರಿಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವ ಅವನ ಬದುಕಿನ ಪಯಣದಲ್ಲಿ  ಅವನು ಮರಳಿ ಹಂಗರಿಗೆ ಬರುವುದರೊಂದಿಗೆ  ಕಾದಂಬರಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. 

ಇಷ್ಟೇ ಹೇಳಿದರೆ ಕಾದಂಬರಿಗೆ ನ್ಯಾಯ ಒದಗೀತೆ? ಇಲ್ಲ . ಗಮನಿಸಿದರೆ ಇನ್ನೂ ಎಷ್ಟೋ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಸಲಯ್ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ  ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.  ಎಲ್ಲರೂ ತನ್ನನ್ನು ದೂರ ಇಟ್ಟಂತೆ ಭಾವಿಸುವ ಇಸ್ಟ್ವಾನ್, ಅವನ ಒಂದೊಂದೇ ಪದದ ಉತ್ತರಗಳು, ಇದೆಲ್ಲಾ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಾಣುವ  ಒಂದು ಬಗೆಯ ವಿಮುಖತೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ.

ಲೈಂಗಿಕ ವಾಂಛೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಂವಹಿಸಲಾಗಿದ ಅದರ ಅನುಭವ ತೀವ್ರತೆ, ದೈಹಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳು ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ಅವನ ವರ್ತನೆಗಳು, ಮತ್ತದರಿಂದಲೂ ಅವನಿಗೆ ನಿಜವಾದ ಆತ್ಮೀಯತೆ ನಿಲುಕದೇ ಹೋಗುವುದು, ಇದೆಲ್ಲವೂ  ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ದೈಹಿಕತೆಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕಾಣಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ.   ಕಾದಂಬರಿಯ  ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಸಹ ಇದನ್ನೇ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಂತಿದೆ. 

ಇನ್ನು ಇಸ್ಟ್ವಾನ್  ಹಂಗರಿಯಿಂದ ಲಂಡನ್ನಿಗೆ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು, ದುಡಿಯುವ ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿನ ಅಂತರ, ವಲಸಿಗನಾಗಿ ಎದುರಿಸುವ ಸಮಸ್ಯೆ, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರೂ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳದ ಗಣ್ಯವರ್ಗ, ಹೀಗೆ ಯೂರೋಪಿನ ವರ್ತಮಾನದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳೂ ಬಿಂಬಿತವಾಗಿವೆ. 

ಮಿತವಾದ ಪದ ಬಳಕೆ, ಚುರುಕಾಗಿ ಸಾಗುವ ನಿರೂಪಣೆ ಇವುಗಳಿಂದ  ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು  ವೇಗವಾಗಿ ಓದಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ , ಬುಕರ್ ನಂತಹ ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹವಾದ ಕಾದಂಬರಿ ಇದೆಂದು ನನಗನಿಸಿತು. ಸಾಹಿತ್ಯದ  ಮಹತ್ವ ಇರುವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಇವೆರಡು ಮೂಲಭೂತ ಘಟಕಗಳ ಮುಖಾಮುಖಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ. ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯವಾದ ವಿವರಣೆಗೆ ಹೋಗದೆಯೂ ಯಾವುದೇ ಉತ್ತಮ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಯು ತನ್ನ ಕಾಲಮಾನದ ತಲ್ಲಣಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡಬಲ್ಲದು. ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದೆಂದರೆ ಚಿಕ್ಕಚಿಕ್ಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನೂ  ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿಂದ ಗಮನಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅರಿಯುವುದನ್ನು  ಕಲಿಸಬಲ್ಲದು.

ದಿ ಲೋನ್ಲಿನೆಸ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೋನಿಯಾ ಅಂಡ್ ಸನ್ನಿ

ಈ ವರ್ಷದ ಬೂಕರ್ ಗೆ ಶಾರ್ಟ್ ಲಿಸ್ಟ್ ಆಗಿರುವ ಎಲ್ಲ ಆರು ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟದ್ದವಾಗಿದ್ದು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ. ಅಂತಿಮ ಪಟ್ಟಿ ಘೋಷಣೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಕಳೆದ ಒಂದೂವರೆ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಆರು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಓದಿದ ಮೇಲೆ ನನಗನಿಸಿದ್ದು ಇದು.  ಇನ್ನೇನು ಕೆಲವೇ ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಘೋಷಣೆಯಾಗಲಿದೆ. 

ಗೆಲ್ಲಲೆಂದು ನಾನು ಬಯಸುತ್ತಿರುವ, ಭಾರತೀಯ ಸಂಜಾತೆ ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಅವರ "ದಿ ಲೋನ್ಲಿನೆಸ್ಸ್ ಆಫ್ ಸೋನಿಯಾ ಅಂಡ್ ಸನ್ನಿ" ಹಲವಾರು  ವಿಮರ್ಶಕರ ಮನ್ನಣೆ ಗಳಿಸಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ನಿಜವಾದರೂ ಗೆಲುವು ನಿಶ್ಚಯವಿಲ್ಲ. ಸೂಸನ್ ಚೊಯ್ ಅವರು ಬರೆದಿರುವ "ಫ್ಲಾಶ್ ಲೈಟ್" ಗೆದ್ದರೂ ಗೆಲ್ಲಬಹುದು. ಅಮೇರಿಕ, ಜಪಾನ್, ಸೌತ್ ಕೊರಿಯಾ ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವ  ಕಾದಂಬರಿ ಬಹುತೇಕ 'ಫ್ಲಾಶ್ ಬ್ಯಾಕ್' ನಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ನಂತೆ ವೇಗದ ಶೈಲಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಇದು ನಿರೂಪಿಸುವ  ವಲಸಿಗರ ಅನುಭವ, ಕೊರಿಯಾ-ಜಪಾನ್ ನ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಡುವೆ ಸಿಲುಕಿದ ಕುಟುಂಬವೊಂದರ ಕತೆ, ಇವೆಲ್ಲ ಎಳೆಗಳನ್ನೂ ಅತ್ಯಂತ ನಾಜೂಕಾಗಿ ಹೆಣೆದಿರುವ ಬಗೆ  ಇವೆಲ್ಲದರಿಂದ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನುಳಿದ ನಾಲ್ಕರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ ಈ ವರ್ಷದ ಬೂಕರ್ ಗದ್ದುಗೆ ಏರಿದರೂ ನನಗಂತೂ ಬೇಸರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿಯವರು  ತಮ್ಮ ೨೦೦೬ರ ಕೃತಿ 'ಇನ್‌ಹೆರಿಟೆನ್ಸ್ ಆಫ್ ಲಾಸ್" ಗೆ ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸಿದ್ದರು  . 'ಇನ್‌ಹೆರಿಟೆನ್ಸ್ ' ನನಗೆ ಬಹಳ ಇಷ್ಟವಾಗಿದ್ದ ಕಾದಂಬರಿ.  ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ ಮತ್ತು ದಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿತ್ತು. ವಲಸಿಗರ ಅನುಭವಗಳು  ಹಾಗೂ ಏಕಾಂಗಿತನದ ಅವಸ್ಥೆ ಇವನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಕಾಳಜಿಗಳಾಗಿ ಉಳ್ಳ ಕತಾವಸ್ತು ಆ ಕಾದಂಬರಿಯದಾಗಿತ್ತು. ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಷ್ಟೇ ಈಗಲೂ ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗಿನ ಮಂಜು ಸುರಿಯುವ ಮಬ್ಬುಗತ್ತಲೆಯ ದೃಶ್ಯ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತದೆ.

ಕಿರಣ್ ದೇಸಾಯಿ ಅವರ ಹೊಸ ಕಾದಂಬರಿಯು ಹಿಂದಿನ  ಕಾದಂಬರಿಗಿಂತ ಬಹಳ ವಿಸ್ತಾರವಾದ  ಕಾಲ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ವಿವಿಧ ಪಾತ್ರಗಳ ಜೀವನದ ಸಣ್ಣ ವಿವರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 

600 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು  ಪುಟಗಳ ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಆರಂಭವಾಗುವುದು  ಸೋನಿಯಾ ಶಾ ಮತ್ತು ಸನ್ನಿ  ಭಾಟಿಯಾ ಅವರ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮತ್ತು ಅವರ ಪೋಷಕರ ಆಪ್ತ ವಲಯಗಳ ವಿವರಗಳೊಂದಿಗೆ. ವರ್ಗ, ಧರ್ಮ, ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ವಲಸೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳು ಪ್ರತಿ  ಪಾತ್ರದ ಮೇಲೆ ಹೇರುವ ಭಾರ,  ಬೀರುವ ಪ್ರಭಾವ  ಇವು ಪ್ರಕಟವಾಗುವ  ಬಗೆಯು ಕಾದಂಬರಿಯ ಶಕ್ತಿ.  ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಪಾತ್ರಗಳ ಆಂತರಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳಿಗೂ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಜಾಗವಿದೆ. 

90ರ ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ 2000 ದ ಆರಂಭದವರೆಗೂ ಕತೆ ಜರುಗುತ್ತದೆ. ಅಮೆರಿಕೆಯ ವರ್ಮಾಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿರುವ ಸೋನಿಯಾ  ಬಗ್ಗೆ ಅವಳ ತಂದೆ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ತಮ್ಮ  ಪೋಷಕರಿಗೆ (ದಾದಾಜಿ ಮತ್ತು ಬಾ) ಕರೆ ಮಾಡಿ ಅವಳು ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಏಕಾಕಿತನವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ದಾದಾಜಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನೆರೆಹೊರೆಯವರಾದ  ಮತ್ತು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಚೆಸ್ ಆಡುವ ಭಾಟಿಯಾಗೆ ಪತ್ರ  ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಭಾಟಿಯಾ ಅವರ  ಮೊಮ್ಮಗ ಸನ್ನಿಗೆ ಸೋನಿಯಾಳೊಂದಿಗೆ  ಮದುವೆಯ  ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯನ್ನು ದಾದಾಜಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ಅವನು  ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತನಾಗಿದ್ದು ಆಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ  ಗಟ್ಟಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ  ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿರುತ್ತಾನೆ.

ಸೋನಿಯಾ ಮತ್ತು ಸನ್ನಿ ಮೊದಲು  ಹೇಗೆ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಹೇಗೆ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದು ಕಥೆಯೊಳಗಿನ ಎಳೆ. ಸೋನಿಯಾ ತನ್ನ ಒಂಟಿತನವನ್ನು ಕಳೆಯಲು ಮೊದಲು ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು  ಸನ್ನಿಯನ್ನಲ್ಲ.  ಯಶಸ್ವಿ   ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದನಾದರೂ ತುಂಬ ಸ್ವಾರ್ಥಿಯಾದ  ಇಲಾನ್‌ನನ್ನು ಅವಳು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಅವನು  ಅವಳನ್ನು  ತನ್ನ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.  ಆದರೆ ಅದು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾದ  ಸಂಬಂಧವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು  ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ  ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಸೋನಿಯಾ  ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸಾಗುತ್ತಾಳೆ, ಅಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿ, ಭಾರತೀಯಳಾಗಿ, ತನ್ನ ಮೇಲಿನ ಶತಮಾನಗಳ ಪ್ರಭಾವ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹಗಳನ್ನು  ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವ ತನ್ನ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದಳಾಗಿ ತನ್ನ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ತನ್ನ ಸ್ವಂತದ  ಇಷ್ಟದಂತೆ ಬದುಕಲು ಕಲಿಯುತ್ತಾಳೆ. ದೆಹಲಿ, ವರ್ಮಾಂಟ್, ಅಲಹಾಬಾದ್,  ಮೆಕ್ಸಿಕೊ, ಗೋವಾ,  ಇಟಲಿ  ಹೀಗೆ ಕತೆಯ ಹಂದರ  ಹಲವು ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.     

ದೇಸಾಯಿ ಎರಡು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ "The Loneliness of Sonia and Sunny" ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರಗಳ ಒಳತೋಟಿಗಳು, ಒಬ್ಬಂಟಿತನ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ.   ಹಿಂದಿನ  ಕಾದಂಬರಿಯಂತೇ ಇಲ್ಲೂ  ಅನೇಕ ರಾಜಕೀಯದ ವಿಚಾರಗಳೂ ಕತಾ ನಿರೂಪಣೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಖ್ ಜನರ  ಹತ್ಯೆ, ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಬಾಬರಿ ಮಸೀದಿಯ ಧ್ವಂಸ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನ  9/11,  ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಘಟನೆಗಳು ಕತೆಯ ಭಾಗವಾಗಿವೆ. 

ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಓದುವುದೆಂದರೆ ನಮ್ಮನ್ನೇ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಇನ್ನೊಂದು ಕೋನದಿಂದ ನೋಡಿದಂತೆ. ಸಂವೇದನೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ ಬೆರೆತ ದೃಷ್ಟಿ ಕೃತಿಕಾರರದ್ದಾದರೆ ನಮ್ಮ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿರದ ಎಷ್ಟೋ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪಡೆದಂತೆ.